قانون موافقتنامه همكاري در زمينه حفظ نباتات و قرنطينه گياهي بين دولت جمهوري اسلامي ايران و دولت جمهوري صربستان

تبصره ۱ ـ رعايت اصل يكصد و سي و نهم (۱۳۹) قانون اساسي در مورد حل و فصل اختلافات، موضوع ماده (۱۰) و اصول هفتاد و هفتم (۷۷) و يكصد و بيست و پنجم (۱۲۵) قانون اساسي در مورد هرگونه اصلاح، موضوع ماده (۱۱) موافقتنامه الزامي است.

تبصره ۲ ـ رعايت ضرورت براي معدوم نمودن محموله هاي موضوع بند (۳) ماده (۴) اين موافقتنامه الزامي است.

مقدمه دولت جمهوري اسلامي ايران و دولت جمهوري صربستان كه پس از اين با عنوان «طرفهاي متعاهد»، ناميده مي ‌شوند، با علم به سودمند بودن همكاري هاي بين المللي در زمينه حفظ نباتات و مهار آفات مربوط به گياهان و فرآوردههاي گياهي و نيز مهار (كنترل) و جلوگيري از ورود و انتشار آنها در كشورهاي خود، و با عنايت به تمايل بر توسعه هرچه بيشتر روابط علمي، فني، اقتصادي و تجاري به منظور ايجاد هماهنگي نزديك در انجام اقداماتي كه براي نيل به اين اهداف لازم مي ‌باشند، در خصوص اجراي تمام شرايط و تعهدات مندرج در اين موافقتنامه به شرح زير توافق نمودند:

ماده 1 تعاريف از نظر اين موافقتنامه معاني اصطلاحات به كار رفته به شرح زير خواهد بود: گياه: گياهان زنده و اندام هاي گياهي از جمله بذور و بافت زاياي گياهي (ژرم پلاسم) فرآورده هاي گياهي: مواد فرآوري نشده با منشأ گياهي از جمله دانه و آن دسته از توليدات فرآوري شده اي كه ماهيت يا نحوه فرآوري آنها ممكن است باعث خطر ورود و پراكندگي آفات شود. آفت: هرگونه نژاد يا گونه زيستي گياهي، حيواني يا عامل بيماري ‌زاي (پاتوژني) خسارت آور براي گياهان يا فرآورده‌ هاي گياهي آفت قرنطينه ‌اي: آفتي با اهميت اقتصادي بالقوه براي منطقه در معرض خطر كه هنوز در آن منطقه وجود ندارد يا اينكه وجود دارد ولي پراكندگي گسترده نداشته و به طور رسمي تحت نظارت (كنترل) باشد. شيوع: وجود آفتي در يك منطقه كه بومي بودن آن به طور رسمي گزارش شده باشد يا به آن منطقه وارد شده و به ‌طور رسمي گزارشي از ريشه‌ كني آن ارائه نشده باشد. آلودگي: وجود آفت زنده گياه يا فرآورده گياهي مربوط در يك كالا. بازرسي: بررسي بصري رسمي گياهان، فرآورده‌ هاي گياهي يا ديگر اقلام تحت نظارت (كنترل) جهت تعيين وجود يا عدم وجود آفت به همراه آنها و يا تعيين مطابقت با مقررات بهداشت گياهي. آفت زدايي: روش رسمي براي كشتن، غيرفعال كردن،‌ حذف يا عقيم ساختن آفات يا از بين بردن قوه ناميه گياه. اقلام تحت نظارت (كنترل): هرگونه گياه، فرآورده‌ هاي گياهي، محل نگهداري، مواد بسته‌ بندي، وسيله حمل و نقل، بارگنج (كانتينر)، خاك و هر موجود زنده (ارگانيزم)، شي يا ماده ديگر كه به‌ ويژه در حمل و نقل بين ‌المللي قابليت انتقال يا انتشار آفات را داشته باشد. محموله: گياه، فرآورده‌ هاي گياهي و يا اقلام تحت نظارت (كنترل) كه از يك كشور به كشور ديگري همراه با گواهي بهداشت گياهي حمل و نقل مي ‌شود. محموله ممكن است شامل يك يا چند كالا و يا بسته كالا باشد. وقوع آفات قرنطينه ‌اي‌ : جمعيتي از آفت كه جديداً كشف شده، از جمله كشف جمعيتي از يك آفت جديد در يك منطقه كه هنوز مستقر نشده است، اما بقاي آن در آينده نزديك مورد انتظار است يا افزايش ناگهاني و معني ‌دار در جمعيت آفتي كه در منطقه مستقر بوده است.

ماده 2 مراجع صلاحيتدار مراجع صلاحيت‌ دار دولتهاي طرفهاي متعاهد براي اجراي اين موافقتنامه عبارتند از: ـ از طرف دولت جمهوري اسلامي ايران: وزارت جهاد كشاورزي جمهوري اسلامي ايران . ـ از طرف دولت جمهوري صربستان: وزارت كشاورزي، جنگل ‌باني و مديريت آب جمهوري صربستان. مراجع صلاحيت‌ دار طرفهاي متعاهد براي اجراي اين موافقتنامه، از طريق مجاري ديپلماتيك ارتباط برقرار خواهند نمود.

ماده ۳ تبادل اطلاعات

۱ ـ طرفهاي متعاهد اطلاعات مربوط به شيوع آفات قرنطينه‌ اي دولت طرف متعاهد ديگر در قلمرو خود و نيز روشهاي مبارزه و مهار (كنترل) آنها را به ‌صورت سالانه و در بهار هر سال مبادله خواهند كرد. در صورت وقوع آفات قرنطينه‌ اي جديد در قلمرو هر دولت طرف متعاهد، اطلاعات مربوط به آفات و اقدامات انجام شده براي ريشه كني و يا مهار (كنترل) آن در زودترين زماني كه عملاً امكانپذير است به طرف متعاهد ديگر اعلام خواهد شد.

۲ ـ طرفهاي متعاهد نسخه ‌اي از قوانين و مقررات جاري حفظ نباتات و قرنطينه گياهي و فهرست آفات قرنطينه‌ اي خود را مبادله خواهند كرد. طرفهاي متعاهد موافقت مي ‌نمايند هرگونه تغيير در قوانين و مقررات و فهرست مذكور را به اطلاع طرف متعاهد ديگر برسانند. اين تغييرات پس از گذشت مدت شصت روز از اعلام به طرف متعاهد ديگر، لازم ‌الاجراء خواهد بود.

۳ ـ طرفهاي متعاهد براي همكاري ‌هاي بين مؤسسات تحقيقاتي دو كشور در زمينه حفظ نباتات و قرنطينه گياهي از جمله تحقيقات مشترك، كمك خواهند كرد.

۴ ـ طرفهاي متعاهد يكديگر را از آخرين دستاوردهاي نوين علمي و فني در زمينه حفظ نباتات، قرنطينه گياهي و مهار (كنترل) آفات آگاه خواهند كرد.

۵ ـ هر يك از طرفهاي متعاهد بدون رضايت طرف ديگر حق نخواهد داشت اطلاعات و نتايج به دست آمده در چهارچوب اين موافقتنامه را به طرفهاي ثالث ارائه نمايد.

ماده ۴ شرايط مربوط به واردات و اقدامات پيشگيرانه

۱ ـ طرفهاي متعاهد تمامي مساعي خود را در زمينه انجام اقدامات لازم به‌ منظور بازرسي و عنداللزوم بررسي آزمايشگاهي و آفت‌ زدايي گياهان، محموله فرآورده هاي گياهي و وسايل حمل و نقل آنها به كار خواهند گرفت تا از انتقال آفات قرنطينه‌ اي به قلمرو دولت طرف متعاهد ديگر جلوگيري به‌ عمل آيد.

2 ـ صادرات هرگونه محموله گياهان و فرآورده هاي گياهي به قلمرو دولت طرف متعاهد ديگر با رعايت مقررات قانوني قرنطينه گياهي طرف واردكننده صورت خواهد گرفت. طرفهاي متعاهد به‌ منظور نظارت (كنترل) و پيشگيري از ورود و پراكندگي آفات قرنطينه‌ اي، حق خواهند داشت: الف ـ اقدامات بهداشت گياهي اضافي را در رابطه با ورود گياهان، فرآورده‌ هاي گياهي و ساير اقلام تحت نظارت (كنترل) درخواست كنند و در صورت وجود خطر جدي ورود آفات قرنطينه ‌اي، واردات كالاهاي خاصي را ممنوع، محدود و يا منوط به انجام تشريفاتي مانند آفت‌ زدايي نمايند. ب ـ براي واردات محموله ‌هاي گياهي و اقلام تحت نظارت (كنترل)، نقاط ورودي را تعيين و اعلام نمايند. پ ـ از انتقال عوامل مهار زيست شناختي (كنترل بيولوژيكي) آفات و گياهان تراريخته به قلمرو خود جلوگيري و يا آن را محدود نمايند.

۳ ـ طرفهاي متعاهد براي اطمينان از عدم وجود آفات قرنطينه‌ اي، و صر‌ف‌ نظر از وجود گواهي بهداشت گياهي، حق خواهند داشت اقدام به بازرسي، نمونه‌ برداري و آزمايش محموله‌ هاي وارداتي گياهان و فرآوردههاي گياهي كنند و در صورت آلودگي محموله‌ ها به آفات قرنطينه ‌اي، آنها را آفت ‌زدايي، مرجوع و يا معدوم نمايند كه در اين صورت مراتب را به‌ طور كتبي به اطلاع طرف متعاهد ديگر خواهند رساند.

۴ ـ طرفهاي متعاهد ورود خاك و استفاده از كاه، علف خشك، ساير اجزاي گياهي و همچنين هرگونه مواد با منشأ گياهي كه احتمال ورود آفات قرنطينه ‌اي به همراه آن وجود دارد، به منظور بسته‌ بندي محموله ‌هاي وارداتي را ممنوع اعلام مي ‌نمايند.

ماده ۵ گواهي بهداشت گياهي

۱ ـ هر محموله ‌اي كه از قلمرو هر يك از دولتهاي طرفهاي متعاهد به قلمرو دولت طرف متعاهد ديگر وارد يا صادر مي ‌گردد داراي گواهي بهداشت گياهي صادرشده توسط مراجع صلاحيت‌ دار دولتهاي طرفهاي متعاهد خواهد بود.

۲ ـ هر يك از طرفهاي متعاهد در هنگام صدور محموله به قلمرو طرف متعاهد ديگر، قوانين و مقررات حفظ نباتات / سلامت گياهي طرف متعاهد واردكننده را رعايت خواهند نمود.

۳ ـ صدور گواهي بهداشتي توسط مراجع صلاحيت ‌دار انجام خواهد شد و از تاريخ صدور براي مدت شصت روز اعتبار خواهد داشت تا زماني كه محموله به قلمرو دولت طرف متعاهد ديگر برسد.

۴ ـ گواهي بهداشت گياهي اصل و به زبان انگليسي و زبان رسمي هر يك از دولتهاي طرفهاي متعاهد خواهد بود. هرگونه اصلاح، قلم خوردگي و ناخوانايي متن موجب ساقط شدن اعتبار گواهي بهداشت گياهي خواهد شد.

5 ـ هر يك از طرفهاي متعاهد اخطار عدم‌ انطباق گواهي بهداشت يا وجود آفت در محموله ‌ها را بلافاصله از طريق رايانامه رسمي و حداكثر در مدت سي روز از زمان مشاهده رسمي، براي اتخاذ تدابير سريع مقتضي، اعلام خواهد كرد.

ماده ۶ شرايط صدور مجدد براي صادرات مجدد محموله، اصل يا تصوير تأييدشده گواهي بهداشت گياهي كشور مبدأ به گواهي بهداشت گياهي صادرات مجدد صادرشده توسط مراجع صلاحيت‌ دار دولتهاي طرفهاي متعاهد پيوست خواهد شد.

ماده ۷ شرايط گذر (ترانزيت) گذر (ترانزيت) محموله ها طبق قوانين و مقررات ملي قرنطينه طرف متعاهدي ‌كه گذر از قلمرو دولت آن صورت مي گيرد و در صورت ارائه گواهي بهداشت گياهي كشور مبدأ مجاز خواهد بود.

ماده 8 اقدامات مشترك بازرسي هاي مشترك بهداشت گياهي و بررسيهاي آزمايشگاهي محموله هايي كه در هنگام صادرات و واردات از قلمرو يك دولت طرف متعاهد به قلمرو دولت طرف متعاهد ديگر به‌عنوان خطر قرنطينه اي مهم تلقي مي شوند، بر اساس ترتيبات قبلي صورت مي گيرد. هر طرف بايد مكان لازم براي بررسي و تجهيزاتي براي بررسي‌ هاي آزمايشگاهي فوق درنظر بگيرد. طرف اعزام‌كننده تمام هزينه ها را در حدود هزينه ‌هاي مندرج در قوانين ملي دولت خود پرداخت خواهد كرد.

ماده ۹ ارتباط با ساير موافقتنامه‌ ها اين موافقتنامه بر حقوق و تعهدات طرفهاي متعاهد ناشي از ساير موافقتنامه‌ هاي بين ‌المللي كه طرفهاي متعاهد عضو آنها هستند، تأثيري نخواهد داشت.

ماده ۱۰ حل و فصل اختلافات

۱ ـ تمام اختلاف ‌هاي ناشي از تفسير يا اجراي اين موافقتنامه ابتدا از طريق مذاكرات دو جانبه حل و فصل خواهد شد.

۲ ـ در صورت عدم حل اختلاف موضوع بند (۱) اين ماده، طرف يا طرفهاي متعاهد مربوط مي توانند از مديركل سازمان خواربار و كشاورزي (فائو) درخواست كنند كارگروهي از كارشناسان را تعيين نمايد تا بر اساس مقررات و رويه‌ هاي سازمان خواربار و كشاورزي (فائو) مسائل مورد اختلاف را بررسي نمايد.

۳ ـ كارگروه كارشناسي مذكور شامل نماينده‌ هاي مراجع صلاحيت‌ دار دولتهاي طرفهاي متعاهد خواهد بود.

۴ ـ طرفهاي متعاهد توافق مي‌ كنند نظرات كارگروه مزبور كه در بند (۲) اين ماده اشاره شده است، اگر چه ماهيتاً لازم ‌الاجراء نمي ‌باشد، به عنوان مبنايي براي بررسي مجدد موضوعي كه عدم توافق از آن ناشي شده است، توسط طرفهاي متعاهد مربوط قرار گيرد.

۵ ـ هر يك از طرفهاي متعاهد هزينه ‌هاي كارشناسي را در حدود هزينه ‌هاي مندرج در قوانين ملي دولت خود پرداخت خواهد كرد.

ماده ۱۱ اصلاح موافقتنامه اين موافقتنامه تنها با توافق كتبي طرفهاي متعاهد و به شكل سند الحاقي (پروتكل) كه جزء لاينفك اين موافقتنامه تلقي خواهد شد، مي‌ تواند اصلاح شود. هرگونه اصلاح با رعايت مفاد ماده (۱۲) اين موافقتنامه لازم‌ الاجراء خواهد شد.

ماده ۱۲ ـ لازم‌ الاجراء شدن اين موافقتنامه سي روز پس از تاريخ دريافت آخرين اطلاعيه كتبي طرفهاي متعاهد از طريق مجاري ديپلماتيك، مبني بر انجام تشريفات داخلي لازم درباره لازم ‌الاجراء‌ شدن اين موافقتنامه، به اجراء گذارده مي‌ شود. اين موافقتنامه براي يك دوره پنج ساله، منعقد شده است و پس از آن خود به خود، براي دوره‌ هاي پنج ساله متوالي همچنان معتبر باقي خواهد ماند مگر آنكه يكي از طرفهاي متعاهد حداقل شش ماه قبل تمايل خود براي فسخ اين موافقتنامه را به‌ طور كتبي و از طريق مجاري ديپلماتيك، به اطلاع طرف متعاهد ديگر برساند.

اين موافقتنامه شامل دوازده (۱۲) ماده، در بلگراد در تاريخ ۳۱ خرداد ۱۳۹۷ هجري شمسي برابر با ۲۱ ژوئن ۲۰۱۸ ميلادي در دو نسخه اصلي، هركدام به زبانهاي فارسي، صربي و انگليسي، تنظيم شد كه تمامي متون، داراي اعتبار يكسان مي باشند. در صورت بروز هرگونه اختلاف در تفسير، متن انگليسي ملاك خواهد بود.

از طرف دولت جمهوري اسلامي ايران از طرف دولت جمهوري صربستان