آيين نامه اجرايي قانون اصلاح تبصره (1) ماده (47) قانون تنظيم بخشي از مقررات مالي دولت

سازمان : سازمان جنگلها، مراتع وآبخيزداري كشور.

مميزي مرتع : مجموعه اقدامات مربوط به تعيين محدوده عرفي، تعيين ظرفيت مرتع و شناسايي مرتعدار ذي صلاح براي اعطاي پروانه چرا

هيئت مميزي مرتع : تعدادي از كارشناسان خبره و فني كه در هر استان توسط اداره كل منابع طبيعي و آبخيزداري سازمان تعيين و با ابلاغ و شرح وظايف مشخص وظيفه مميزي مرتع را به عهده دارند.

جنگلهاي شمال : جنگلهاي ناحيه خزري (هيركاني) كه به صورت نوار باريكي به طول (800‏) كيلومتر و عرض (20‏) تا (70‏) كيلومتر از جلگه تا ارتفاع (2400‏) متري از سطح دريا، حد فاصل آستارا در غرب تا گليداغي در شرق و دامنه شمالي رشته كوه البرز را شامل مي شود.

مراتع ييلاقي شمال كشور : مراتع دامنه شمالي البرز حد فاصل آستارا تا گليداغي از ارتفاع 2400 ‏متر به بالا.

مجري طرح مرتعداري : دارنده پروانه چرا كه با توديع پروانه ياد شده مجوز طرح مرتعداري دريافت مي نمايد.

مرتعدار : شخص حقيقي يا حقوقي دارنده پروانه چرا يا مجري طرح مرتعداري.

حقوق بهره برداران : حقوقي كه به واسطه صدور پروانه چرا و يا از طريق انعقاد قرارداد اجراي طرح هاي موضوع تبصره (1) ماده (3‏) قانون اصلاح قانون حفاظت و بهره برداري از جنگلها و مراتع - مصوب 1348 - و اصلاحيه هاي بعدي آن براي اشخاص ايجاد مي گردد.

پروانه چرا : مجوزي كه با در نظر گرفتن ظرفيت چراي مراتع و تعداد واحد دامي در يك فصل چرا به نام مرتعدار در هر منطقه از كشور براي تعليف دام صادر مي شود.

ظرفيت چرا : حداكثر تعداد واحد دامي كه در مرتع مشخص و در مدت معين مي تواند بهره برداري نمايد، مشروط به آنكه به منابع پايه (آب، خاك و گياه) لطمه اي وارد نشود.

ظرفيت مرتع: مجموعه اي از ظرفيت چرايي دام اهلي و وحشي و كاركردهاي مختلف زيست محيطي و اقتصادي مرتع

طرح مرتعداري : سندي مشتمل بر مجموعه فعاليت هاي مربوط به حفظ، احيا، اصلاح، توسعه و بهره برداري بهينه از مراتع كه در قالب برنامه زماني و مكاني معين و نيز پيش بيني حجم عمليات و برآورد هزينه و درآمد، تهيه و به تأييد وزارت جهاد كشاورزي مي رسد.

مناطق بحراني : مناطقي كه با توجه به روند تخريبي منابع طبيعي، پايداري توليد در آن از دست رفته و استمرار بهره برداري از آنها موجب زيان هاي فراوان اقتصادي و اجتماعي و زيست محيطي به منابع پايه (آب، خاك و پوشش گياهي) مي گردد.

انتقال فقط به يكي از فرزندان يا همسر

اولويت انتقال در مراتع مشاعي به ترتيب با مرتعداران همان مرتع و مرتعداران مراتع همجوار و ساير افراد حقيقي و حقوقي.

اولويت انتقال در مراتع انفرادي و يا مفروز به مرتعداران مراتع همجوار

اجازه استفاده از پروانه چرا به غير، بدون اخذ مجوز كتبي از سازمان يا واحدهاي استاني

تغيير كاربري تمام يا بخشي از محدوده پروانه چرا بدون اخذ مجوز قانوني

عدم اجراي مفاد مندرج در پروانه چرا

عدم پرداخت عوارض قانوني ساليانه و يا شرايط مندرج در پروانه مرتعداري (پروانه چرا)

انصراف از شغل مرتعداري

ترك مرتعداري به مدت دو سال متوالي بدون اخذ مجوز كتبي از سازمان

هرگونه جعل در پروانه چرا به تشخيص مراجع صالح

واقع شدن محدوده پروانه چرا در محدوده شهرها كه طرح جامع يا تفصيلي جديد آن ها به تصويب مراجع قانوني ذي ربط رسيده باشد به شرط رعايت و پرداخت حقوق عرفي مرتعدار در مرتع توسط دستگاه متولي

انعقاد قرارداد اجراي طرح هاي موضوع تبصره (1) ماده (3‏) قانون اصلاح قانون حفاظت و بهره برداري از جنگلها و مراتع - مصوب 1348 - و اصلاحيه هاي بعدي آن

هرگونه واگذاري محدوده پروانه چرا با رعايت قوانين و مقررات مربوط

در مواردي كه دامدار حقوق ما به ازاي خود را در قبال خروج دام از جنگل و مرتع دريافت كرده باشد.

اعمال مقررات مذكور در اين ماده مانع از پيگيري و تعقيب متخلف يا متخلفين از طريق مراجع قضايي و اخذ خسارت وارده نمي شود.

پس از ابطال پروانه چرا، مرتع مربوط بلامعارض تلقي گرديده و صرفاً با تدوين طرح مرتعداري و طي مراحل قانوني مربوط قابل بهره برداري مجدد مي باشد.

اجراي هرگونه طرح اعم از دولتي و غيردولتي در محدوده پروانه چرا و طرح هاي موضوع تبصره ‏(1) ماده ‏(3‏) قانون اصلاح قانون حفاظت و بهره ‏برداري از جنگلها و مراتع - مصوب 1348 - و اصلاحات بعدي آن منوط به رعايت حقوق بهره ‏برداران خواهد بود.

نحوه ‏محاسبه حقوق بهره برداران به شكل زير خواهد بود. X = (A×B×C×D×E×K) + G ‏X = حقوق بهره برداران (به ريال) A = ‏تعداد دام مجاز مندرج در پروانه چرا و يا طرح هاي موضوع ماده (3‏) قانون اصلاح قانون حفاظت و بهره برداري از جنگلها و مراتع - مصوب 1348- و اصلاحات بعدي آن B = علوفه مورد نياز يك واحد دامي در روز (برابر با 7 /1 كيلوگرم علوفه مرتعي) ‏C = قيمت يك كيلوگرم علوفه خشك مرتعي (به ريال) كه هر ساله توسط سازمان تعيين مي گردد. D = تعداد روزهاي قابل بهره برداري و تعليف دام در مدت حداكثر (15) سال و در خصوص طرح هاي موضوع تبصره (1‏) ماده (3‏) قانون اصلاح قانون حفاظت و بهره برداري از جنگلها و مراتع - مصوب 1348 - و اصلاحات بعدي آن تعداد روزهاي قابل بهره برداري و تعليف دام در مدت قرارداد E = ‏نسبت دام مجاز حذف شده به كل دام مجاز مندرج در پروانه چرا و يا طرح هاي موضوع ماده (3‏) قانون اصلاح قانون حفاظت و بهره برداري از جنگلها و مراتع - مصوب 1348 - و اصلاحات بعدي آن K = ضريبي است كه با توجه به سابقه بهره برداري، كيفيت و موقعيت مكاني مرتع و ارزش منطقه اي، محصولات فرعي شامل گياهان دارويي و صنعتي، حفاظت خاك و آب، تنوع زيستي و تعدد بهره بردار از 5 /0 تا 3 ‏براساس شيوه نامه ابلاغي سازمان تعيين مي گردد. ‏G = ارزش اعياني و مستحدثات و تأسيساتي كه جهت پروانه چرا ايجاد شده است و بر اساس توافق طرفين و يا با محاسبه كارشناس رسمي دادگستري محاسبه مي گردد.

در هر واگذاري در مراتع مشاعي حداقل يك بهره بردار با اولويت بهره بردار داراي كمترين دام مجاز حذف و پروانه وي باطل مي گردد.

در صورت تداخل محدوده هاي پروانه هاي اكتشاف و بهره برداري معادن با محدوده هاي پروانه چرا به روشهاي زير و براساس فرمول تبصره (2) اقدام مي شود: الف- در مرحله اكتشاف (پس از صدور پروانه اكتشاف) فقط ميزان عرصه اي از مراتع كه به موجب انجام عمليات اكتشاف تغيير وضعيت يافته است، ملاك محاسبه پرداخت حقوق دارنده پروانه چرا خواهد بود. ب- در مرحله بهره برداري از معدن، محدوده عملياتي مشخص شده در طرح بهره برداري مصوب آن، ملاك محاسبه پرداخت حقوق دارنده پروانه چرا خواهد بود. چنانچه محدوده هاي اكتشافي مذكور در بند (الف) به مرحله بهره برداري برسند، محاسبه مجدد صورت نخواهد پذيرفت. ج- در صورت بروز هرگونه اختلاف در ميزان و محاسبه عرصه هاي ياد شده در بندهاي (الف) و (ب)، كارگروهي با مسئوليت معاون عمراني استانداري و مديركل منابع طبيعي استان و رييس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان و در مواردي كه در حريم شهرها قرار مي گيرد با حضور مديركل راه و شهرسازي استان اتخاذ تصميم خواهد شد. د- دستورالعمل اجرايي اين تبصره توسط وزارتخانه هاي صنعت، معدن و تجارت و جهاد كشاورزي تهيه و ابلاغ مي شود.