سند حقوقی

نقشه تحول نظام سلامت و دستورالعمل برنامه پزشك خانواده و نظام ارجاع در مناطق شهري

تاریخ تصویب: 1391/01/16 · آخرین وضعیت: 1403/04/24 · تاریخ روزنامه رسمی: 0000/00/00

هیئت وزیران در جلسه مورخ ۱۶ /۱ /۱۳۹۱ بنا به پیشنهاد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تصویب…

هيئت وزيران در جلسه مورخ ۱۶ /۱ /۱۳۹۱ ‏بنا به پيشنهاد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و به استناد اصل يكصد و سي و هشتم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران ‏تصويب نمود:
۱
نقشه تحول نظام سلامت به شرح پيوست كه تأييد شده به مهر "دفتر هيئت دولت" است ‏تعيين مي شود.
۲
وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي موظف است ظرف دو سال از تاريخ ابلاغ نسخه (۰۲‏) برنامه پزشك خانواده و نظام ارجاع به شرح پيوست كه تأييد شده به مهر "دفتر هيئت دولت" است و اصلاحات بعدي آن كه به تصويب ستاد اجرايي كشوري مي رسد، نسبت به توسعه برنامه مذكور در كليه مناطق شهري اقدام نمايد. همه وزارتخانه ها، سازمانها و دستگاههاي مربوط موظف به تأمين زير ساختها و همكاري لازم جهت استقرار برنامه ياد شده مي باشند.
۳
‏وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي موظف است ظرف شش ماه سامانه جامع اطلاعات بهداشت محيط كشور را راه اندازي نمايد. كليه مؤسسات و سازمانهاي دولتي از جمله سازمان حفاظت محيط زيست، وزارتخانه هاي نيرو، جهاد كشاورزي، راه و شهرسازي، صنعت، معدن و تجارت، شهرداريها و دانشگاهها موظفند داده هاي خود را در اختيار وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي قرار دهند تا در اين سامانه مورد استفاده قرار گيرد.
۴
‏دستگاههاي ذي ربط نسبت به اجراي كامل مقررات بهداشتي بين المللي مصوب سال (۲۰۰۵‏) ميلادي تا پايان دي ماه ۱۳۹۱ ‏اقدام نموده و برنامه عملياتي سازمان متبوع خود را در چارچوپ راهبردها و اهداف مندرج در آن تدوين و جهت اجرا به ادارات استاني خود ابلاغ نمايند. وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي بر حسن اجراي اين بند نظارت مي نمايد.
۵
‏وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي با همكاري وزارتخانه هاي جهاد كشاورزي، صنعت، معدن و تجارت و ساير سازمانهاي ذي ربط نسبت به تدوين سند ملي ايمني و سلامت روغنهاي خوراكي و اصلاح الگوي مصرف اقدام نمايد.
۶
‏وزارت بهداشت، درمان و آموزش.پزشكي موظف است ساختار و منابع مالي لازم براي تجهيز مركز تحقيقات حلال را با هماهنگي معاونت برنامه ريزي و نظارت راهبردي رييس جمهور به عنوان يك طرح ملي در سازمان غذا و دارو فراهم نمايد.

محمد رضا رحیمی معاون اول رییس جمهور جمهوری اسلامی ایران وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی وزارت تعاون کار و رفاه اجتماعی معاونت بهداشت معاونت رفاه اجتماعی…

محمد رضا رحيمي معاون اول رييس جمهور جمهوري اسلامي ايران ‏‏‏وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي ‏وزارت تعاون كار و رفاه اجتماعي ‏معاونت بهداشت ‏معاونت رفاه اجتماعي ‏معاونت درمان ‏سازمان ها و صندوق هاي بيمه

دستورالعمل برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع در مناطق شهری نسخه ۰۲

دستورالعمل برنامه پزشك خانواده و نظام ارجاع در مناطق شهري نسخه ۰۲
مقدمه در راستای سیاست های ابلاغی مقام معظم رهبری در ارتباط با سلامت و به منظور اجرای بندهای جیم و دال ماده ۳۲ و الف ماده ۳۵ قانون برنامه پنجم و با عنایت تدوین،…
مقدمه ‏در راستاي سياست هاي ابلاغي مقام معظم رهبري در ارتباط با سلامت و به منظور اجراي بندهاي جيم و دال ماده۳۲ ‏ و الف ماده ۳۵ ‏قانون برنامه پنجم و با عنايت تدوين، تصويب و ابلاغ دستورالعمل پزشك خانواده و نظام ارجاع در مناطق شهري (نسخه ۰۱‏) و انجام پايلوت برنامه در برخي از شهرهاي۲۰ ‏ هزار تا۵۰ ‏ هزار نفر سه استان خوزستان، چهارمحال و بختياري و سيستان و بلوچستان مشكلات و نارسائي هاي برنامه با همكاري نزديك مسئولين مربوطه در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي و ساير صاحب نظران احصاء و طي جلسات و مطالعات كارشناسي راهكارهاي مناسب جهت حل آن مشكلات و روان تر كردن نحوه اجراي برنامه طراحي و توافق كارشناسي صورت پذيرفت و در موارديكه كارشناسان و مديران دو وزارت به اجماع نمي رسيدند موضوع در جلسه معاونين و مديران ارشد مرتبط در دو وزارت مطرح و تصميم لازم اخذ مي شد. دستورالعمل حاضر نتيجه فرآيند فوق بوده و تحت عنوان نسخه۰۲ ‏ براي اجرا در كل مناطق شهري كشوري در تاريخ ۲۷ /۱۲ /۱۳۹۰ ‏به تصويب شوراي عالي سلامت و امنيت غذايي رسيد. ‏تبصره: ضروريست بسته خدمت روستايي متناسب با توسعه اين برنامه به گونه اي اصلاح شود كه خدمات و منافع روستايان با رعايت سطح بندي كمتر از برنامه شهري نباشد. ‏بديهي است در سال ۱۳۹۱ تصويب تعرفه هاي خدمات سلامت بايد منطبق بر نظام پرداخت برنامه پزشك خانواده و نظام ارجاع باشد. همچنين براي انطباق عملكرد دانشگاه هاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني مقرر شد موارد در اولين جلسه هيأت هاي امناي دانشگاههاي درگير اين برنامه مطرح و تصويب گردد. بديهي است تا زمان برگزاري جلسه شوراي عالي بيمه و هيأت امناي دانشگاه ها اجراي اين دستورالعمل با ابلاغ وزراي محترم انجام خواهد شد.
دستورالعمل برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع در مناطق شهری نسخه ۰۲

فصل اول . تعاریف و تکالیف عمومی

۱ . نظام سلامت

۱ . نظام سلامت ‏نظام سلامت عبارت است از تمام سازمان ها، موسسات و منابعي كه به ارائه يا توليد اقدامات سلامت اختصاص دارند و Health action عبارت است از هر گونه تلاشي كه خواه در مراقبت سلامت فردي، خدمات بهداشت عمومي و يا از طريق برنامه هاي يبن بخشي انجام مي گيرد و هدف اصلي آن ارتقاي سلامت باشد بدين ترتيب نظام سلامت از اجزايي تشكيل مي شود كه با يكديگر ارتباط دارند و مجموعه آنها بر سلامت مردم در خانه، محل كار و مكان هاي عمومي اثر مي گذارد. مردم، دولت و سازمان هاي ارائه كننده ي خدمات بهداشت و درمان در بخش هاي دولتي، خصوصي، و غير دولتي، و سازمان هاي بيمه گر هر يك بخشي از نظام سلامت را تشكيل مي دهند. نظام سلامت معمولأ در سطح هاي متفاوت شكل مي گيرد و از روستا تا شهر، و از مراقبت هاي اوليه تا خدمات پيچيده تخصصي و فوق تخصصي را عرضه مي كند.

۲ . ‏پرشک خانواده

‏پزشكي است كه حداقل داراي مدرك دكتري حرفه اي پزشكي و مجوز معتبر فعاليت حرفه اي پزشكي در محل ارائه خدمت باشد. پزشك خانواده، در نخستين سطح خدمات، عهده دار ارائه و مديريت خدمات سلامتي سطح اول است و مسووليت هاي زير را برعهده دارد: ‏تامين جامعيت خدمات، تداوم خدمات، مديريت سلامت، تحقيق، و هماهنگي با ساير بخش ها، پزشك خانواده مسئوليت دارد خدمات سلامت را در محدوده بسته ي خدمات تعريف شده؛ بدون تبعيض سني، جنسي، ويژگي هاي اقتصادي اجتماعي و ريسك بيماري در اختيار فرد، خانواده، جمعيت و جامعه ي تحت پوشش خود قرار دهد. پزشك خانواده مي تواند براي حفظ و ارتقاي سلامت، برابر اين دستورالعل از ارجاع فرد به ساير ارائه كنندگان خدمات سلامت و سطوح بالاتر استفاده كند، ولي مسئوليت تداوم خدمات با او خواهد بود. يكي از وظلايف پزشك خانواده مديريت و نظارت بر عملكرد تيم سلامت تحت سرپرستي خود است.
۲ . پرشک خانواده فصل اول . تعاریف و تکالیف عمومی
تبصره متخصصين پزشكي خانواده، متخصصين پزشكي اجتماعي، متخصصين داخلي، عفوني و متخصصين اطفال مي توانند با گذراندن دوره كوتاه مدت باز آموزي تطبيقي كه با نظر معاونت بهداشت طراحي و اجرا مي شود مشروط به انجام كليه وظايف پزشك خانواده و داشتن ساير شرايط مندرج در اين دستورالعمل به عنوان پزشك خانواده خدمت نمايند.

۳ . پزشک خانواده مسئول (مسئول سلامت محله)

۳ . پزشك خانواده مسئول (مسئول سلامت محله) ‏پزشك خانواده اي است كه علاوه بر وظايف فوق مسئوليت مديريت و نظارت بر عملكرد پزشكان خانواده و تيم سلامت محله خود را بر عهده داشته و مسئول ارائه خدمات سلامت محيط و كار و نظارت برآن را بر عهده دارد و به طور كلي رهبري سلامت جامعه تحت پوشش، ‏مديريت سلامت، هماهنگي با ساير بخشها و پيگيري SDH را برعهده دارد

۴ ‏. بسته خدمات سلامت (Health Services Package)

‏خدمات بهداشتي، درماني، يا توانبخشي پايه و داراي اولويت مانند مراقبتهاي بهداشتي برابر برنامه هاي سلامت كشوري (مجموعه پيوست كه توسط وزارت بهداشت تهيه شده و حسب نياز بازنگري و تكميل مي شود)، خدمات پزشكي شامل كليه اقدامات درماني سرپائي، تجويز داروهاي لازم و انجام آزمايشات تشخيص طبي، درخواست مشاوره و پي گيري مراقبت هاي انجام شده يا قابل انجام براي جمعيت تحت پوشش و همچنين خدمات توانبخشي پايه و داراي اولويت كه بايد توسط پزشك خانواده يا تيم سلامت ارائه يا فراهم شود. و نيز كالاها يا خدماتي كه در پوشش فهرست ملي انواع مراقبت ها، چه پيشگيرانه و چه درماني، قرار دارند و هزينه ي آنها به سبب اساسي بودن يا برخورداري از اولويت توسط جامعه پرداخت مي شود در حالي كه هزينه ي ساير خدمات بايد توسط فرد يا طرح هاي بيمه مكمل و به طور اختياري تامين شود. بديهي است تعهد بيمه ها در قبال بسته بيمه پايه كه با هماهنگي دو وزارت تعيين و برابر مقررات به تصويب مي رسد، خواهد بود.

۵ . نظام پرداخت به ارائه کنندگان خدمات (provide payment Mechanism)

5 . نظام پرداخت به ارائه كنندگان خدمات (provide payment Mechanism) ‏‏شيوه خريد يا جبران مالي خدمات و مراقبت هايي كه پزشكان خانواده يا تيم هاي سلامت در اختيار جمعيت يا جامعه مي گذارند. ‏پرداخت سرانه : روشي از شيوه خريد خدمت است كه در آن براي جبران خدماتي كه تيم سلامت ارائه مي نمايد متناسب با جمعيت تحت پوشش اعم از سالم يا بيمار، صورت مي گيرد. ‏پرداخت كارانه : روشي از شيوه خريد خدمت است كه در آن پرداخت به ازاي خدمت ارائه شده به مراجعه كنندگان صورت مي پذيرد. ‏پاداش: درصدي از مبلغ سرانه است كه مازاد بر سرانه به سبب رسيدن به كيفيتي خاص در ارزشيابي به پزشك خانواده و تيم سلامت تعلق مي گيرد. ‏جريمه: كسر درصدي از سرانه است كه به علت كسب امتياز پائين تر از حد مورد انتظار به پزشك خانواده و تيم سلامت تحميل مي شود پرداخت موردي: پرداخت مبلغي مشخص كه بخاطر انجام اقدامات خاص در راستاي تحقق اهداف نظام سلامت، انجام خدمات ويژه در مورد افراد تحت پوشش ( تشخيص بيماريهاي نادر، مسري، تهديد كننده حيات در مراحل اوليه بيماريي و... مانند شناسايي، تشخيص، پي گيري و درمان كامل هر مورد از بيماري سل) به پزشك خانواده و تيم سلامت صورت مي پذيرد.

۶ . سرانه پرداختی به پزشک خانواده و عوامل مؤثر بر آن

۶ . سرانه پرداختي به پزشك خانواده و عوامل مؤثر بر آن ‏پرداخت براي جبران خدمت پزشك خانواده به طور عمده به صورت « سرانه » است. سرانه مبلغي است كه به ازاي هر بيمه شده بطور ماهانه در برابر ارائه ي بسته ي خدمت سلامت مطابق اين دستورالعمل پرداخت مي شود. سرانه ي متعلقه به پزشك خانواده به تعداد، سن، جنس و ....... افرادي كه در پوشش او قرار مي گيرند بستگي دارد. در سال جاري اين مبلغ به ميزاني است كه در ادامه اين دستورالعمل مي آيد و در آينده حسب نظر وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و وزارت تعاون كار و رفاه اجتماعي و با تصويب شوراي عالي بيمه خدمات درماني تعيين و ممكن است هر سال يا هر چند سال يك بار، تغيير يابد. ‏ريسك بيماري: هر بيماري (و حتي هر درمان) مخاطرات خاص خود را دارد. در شرايط معمول مراكز و افراد عرضه كننده ي خدمات پزشكي ترجيح مي دهند كساني را در پوشش مراقبت خود بگيرند كه خطر (ريسك) كمتر دارند. از پزشك خانواده انتظار مي رود از نظر ريسك بيماري ميان افراد تحت پوشش خود تبعيض قايل نشود. براي برآورده شدن اين انتظار، سازوكارهايي در نظر گرفته شده است. از جمله تفاوت در ميزان سرانه گروه هاي سني و جنسي مختلف . ‏سابقه كار پزشك خانواده: در عقد قرارداد با پزشك خانواده سابقه پزشك به شرحي كه در فصل نظام پرداخت آمده است محاسبه مي شود

۷ ‏. تیم سلامت (Heaith Team)

‏گروهي از صاحبان دانش و مهارت در حوزه خدمات بهداشتي درماني يا توانبخشي كه بسته ي خدمات سطح اول را در اختيار فرد، خانواده و جامعه تعريف شده قرار مي دهند و مسئوليت آنان با پزشك خانواده است. كليه افراد جامعه براي دريافت خدمات بهداشتي و درماني بايد از طريق اين تيم وارد زنجيره ارايه خدمات سلامت شوند در غير اينصورت موظف است صد در صد هزينه هاي درماني مربوط را شخصا پرداخت نمايد

۸ . ‏نظام ارایه خدمات سلامت

شامل تمام خدمات پيگيري، درماني و توانبخشي مورد تاييد وزارت بهداشت،درمان و آموزش پزشكي است كه اين خدمات در نظام سلامت در سه سطح ارايه مي شود.
ادامه متن به‌صورت خودکار بارگذاری می‌شود؛ ۲۰ مورد بعدی آماده می‌شود.