قانون تأسيس مدارس غير انتفاعي [قانون تأسيس و اداره مدارس، مراكز آموزشي و مراكز پرورشي غيردولتي]

به منظور توسعه مشاركت مردم در آموزش و پرورش و حمايت از سرمايه گذاري در ايجاد و اداره مدارس و مراكز پرورشي يا آموزشي غيردولتي، «سازمان مدارس غيردولتي و توسعه مشاركتهاي مردمي» وابسته به وزارت آموزش و پرورش تأسيس مي گردد. كليه نيروها، امكانات واعتبارات معاونت توسعه مشاركتهاي مردمي وزارت آموزش و پرورش به «سازمان مدارس غيردولتي و توسعه مشاركتهاي مردمي» منتقل مي شود. رئيس اين سازمان «معاون امور مدارس غيردولتي و توسعه مشاركتهاي مردمي» وزارت آموزش و پرورش است.

مدرسه، مركز پرورشي و مركز آموزشي غيردولتي طبق تعاريف ذيل توسط اشخاص حقيقي يا حقوقي و يا مشاركت ايشان با دولت مطابق اهداف و ضوابط و دستورالعملهاي عمومي وزارت آموزش و پرورش در داخل يا خارج از كشور تحت نظارت وزارت مذكور بر اساس اين قانون تأسيس و اداره مي شود. مدرسه: واحد آموزشي و پرورشي است كه آموزشهاي رسمي را مطابق دوره هاي تحصيلي(پيش دبستاني، ابتدائي، راهنمايي تحصيلي، متوسطه و پيش دانشگاهي) ارائه مي نمايد. مركز پرورشي: مركزي است كه در زمينه امور پرورشي و تربيت بدني فعاليت مي نمايد. از قبيل كانون فرهنگي، تربيتي و ورزشي، اردوگاه دانش آموزي و مركز مشاوره. مركز آموزشي: مركزي است كه به منظور افزايش توان علمي و تخصصي و يا كسب مهارتهاي فني و حرفه اي بدون ارائه مدرك تحصيلي رسمي فعاليت مي نمايد. از قبيل آموزشگاه علمي آزاد، آموزشگاه زبان خارجي، آموزشگاه فني- حرفه اي و كار و دانش.

مؤسس يا مؤسسان مدارس غيرانتفاعي فرد يا افراد حقيقي و نيز شخص يا اشخاص حقوقي هستند كه بر طبق مفاد اين قانون اقدام به تأسيس واحد آموزشي مي ‌نمايند.

مؤسس يا مؤسسان بايد واجد شرايط زير باشند: الف- اسلام و عمل به احكام اسلامي و حسن شهرت. ب – التزام عملي به ولايت فقيه و قانون اساسي. ج – تابعيت جمهوري اسلامي ايران. د- عدم وابستگي به رژيم گذشته و عدم وابستگي به گروهكهاي منحرف يا منحرف و غير قانوني مانند منافقين. هـ تأهل و حداقل 30 سال سن. و- سابقه آموزشي يا فرهنگي ز- حداقل مدرك ديپلم يا معادل (حوزه‌اي) آن.

وظايف مؤسس يا مؤسسان به قرار زير ميباشد: الف - اخذ مجوز رسمي از وزارت آموزش و پرورش جهت تأسيس واحد يا واحدهاي آموزشي در مقاطع مختلف تحصيلي (كودكستان، دبستان، مدرسه راهنمائي، دبيرستان و آموزشگاههاي آمادگي كنكور و كلاسهاي تقويتي). ب - تضمين منابع مالي لازم جهت تأمين هزينه ‌هاي واحد آموزشي حداقل بمدت يكسال. ج - پيش ‌بيني و تهيه فضاي آموزشي مناسب و تجهيزات و امكانات آموزشي و تربيتي مورد نياز واحد آموزشي طبق ضوابط وزارت آموزش و پرورش. فضاي آموزشي اينگونه مدارس همانند مدارس دولتي موجود در منطقه است مگر آنكه براي مؤسسين امكان استفاده از فضاي بيشتر باشد. د - تنظيم بودجه و اداره امور مالي مدرسه. هـ - پيشنهاد سه نفر واجد شرايط به آموزش و پرورش جهت صدور حكم مديريت واحد آموزشي بنام يكي از آنها.

مدير واحد آموزشي بايد داراي شرايط زير باشد: الف - اعتقاد و التزام عملي به مباني و احكام اسلامي و ولايت فقيه و قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران. ب - سلامت رواني و نداشتن نقص عضو بطوريكه مانع انجام وظيفه شود. ج - عدم وابستگي به رژيم گذشته و گروهكهاي منحرف غيرقانوني. د - داشتن آشنائي با مسائل آموزشي. هـ - تأهل براي مردان. و - تابعيت جمهوري اسلامي ايران. ز - داشتن حداقل 30 سال سن.

مدير مدارس غيرانتفاعي با توجه به شرايط مندرج در ماده 5 و بر اساس پيشنهاد مؤسس يا مؤسسان و حكم آموزش و پرورش منصوب ميگردد. در صورتيكه ظرف دو ماه از تاريخ پيشنهاد، حكم صادر نشود، شوراي نظارت مذكور در ماده 15 در مورد فرد يا افراد پيشنهاد شده از طرف مؤسس و يا مؤسسان اتخاذ تصميم خواهد نمود. در صورت عزل مدير از طرف شوراي نظارت انتخاب مدير جديد به رويه فوق انجام خواهد شد و تا تعيين مدير جديد، اداره واحد آموزشي به تشخيص آموزش و پرورش با يكي از كاركنان آموزشي آن واحد خواهد بود.

منابع مالي مدارس غيرانتفاعي عبارتند از: الف - شهريه دريافتي از اولياء دانش‌آموزان. ب- كمكهاي دريافتي از اولياء دانش ‌آموزان و افراد خير و مؤسسات خيريه.

مأموريت مستخدمين وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتي و سازمانهاي وابسته به دولت و مؤسساتي كه شمول قانون بر آنها مستلزم ذكر نام است و نهادهاي انقلاب اسلامي به مدارس غيرانتفاعي بنا به تقاضاي اين مدارس موافقت دستگاه ذيربط امكان‌ پذير است.

براي نظارت بر اجراء اين قانون شوراهاي مركزي و استاني و عنداللزوم شهرستاني و منطقه اي نظارت بر مدارس و مراكز پرورشي يا آموزشي غير دولتي تشكيل مي گردد.

برنامه‌هاي آموزشي و تربيتي، كتب درسي و امتحانات مدارس غيرانتفاعي طبق قوانين و مقررات و دستورالعملهاي عمومي وزارت آموزش و پرورش خواهد بود.

مربيان امور تربيتي واحد آموزشي طبق آئيننامه اجرائي اين قانون توسط مؤسس يا مؤسسان به آموزش و پرورش معرفي و پس از تأييد مشغول بكار ميشوند.

كادر آموزشي و اداري مورد نياز بر اساس ضوابط علمي و گزينشي كه در وزارت آموزش و پرورش مجري است به پيشنهاد مدير واحد آموزشي و تأييد مؤسس يا مؤسسان انتخاب خواهند شد.

آئيننامه استقرار مدارس غير انتفاعي در مناطق و محلات مختلف ظرف سه ماه با پيشنهاد وزارت آموزش و پرورش به تصويب هيأت وزيران ميرسد.

همه ساله حداقل پنجاه درصد از كل ظرفيت پذيرش مدارس غيرانتفاعي به دانش‌آموزان محل اختصاص مييابد.

كليه درآمدها و هزينه‌ هاي اين مدارس در دفاتر رسمي ثبت ميشود و عنداللزوم مورد بازرسي آموزش و پرورش قرار مي ‌گيرد . تراز سالانه اين مدارس همه ساله توسط مدير واحد آموزشي تنظيم و پس از تأييد شوراي مذكور در تبصره 3 ماده 7 جهت رسيدگي به وزارت آموزش و پرورش و وزارت امور اقتصادي و دارائي ارائه ميگردد.

براي نظارت بر اجراي اين قانون، شورائي در وزارت آموزش و پرورش به رياست وزير آموزش و پرورش با تركيب زير تشكيل ميشود: 1 - وزير آموزش و پرورش و در غياب وي معاون وزير كه مسووليت امور مدارس غيرانتفاعي را بعهده دارد. 2- يكنفر به انتخاب نخست وزير. 3 - يكنفر به انتخاب شورايعالي انقلاب فرهنگي. 4 - يكنفر به انتخاب شورايعالي آموزش و پرورش. 5 - يكنفر به انتخاب انجمن اولياء و مربيان مركزي.

شوراي نظارت علاوه بر نظارت كلي و بازرسي و انجام ديگر وظايف مذكور در ساير مواد اين قانون به شكايات مربوط به عدم صدور مجوز و تعيين ميزان شهريه رسيدگي مي‌ نمايد.

در صورتيكه مؤسس يا مؤسسان فاقد برخي از شرايط مذكور در ماده 3 شوند و يا در اجراي مقررات اين قانون، با بي‌ توجهي به تذكرات مسوولين آموزش و پرورش تخلفاتي در زمينه ‌هاي آموزشي، تربيتي و اداري بطور مكرر مرتكب شوند، شوراي نظارت مي ‌تواند پروانه و يا مجوز تأسيس اينگونه مدارس را لغو نمايد. و تا پايان سال تحصيلي ادامه كار مدرسه بعهده آموزش و پرورش خواهد بود.

بانكهاي كشور موظف ‌اند طبق قانون عمليات بانكي بدون ربا با معرفي وزارت آموزش و پرورش پنجاه درصد نيازهاي مالي مؤسس يا مؤسسان مدارس غيرانتفاعي كه فرهنگي و يا از مستخدمين ديگر دستگاههاي دولتي و يا وابسته به دولت باشند جهت تهيه فضاي آموزشي و تأمين تجهيزات و امكانات بصورت وام قرض‌ الحسنه تأمين نمايد.