قانون موافقتنامه كشتيراني تجاري دريايي بين دولت جمهوري اسلامي ايران و دولت جمهوري غنا و تشريفات (پروتكل) اصلاحي آن

تبصره ۱ ـ «حل اختلافات» موضوع ماده (۱۳) اين موافقتنامه منوط به رعايت اصل يكصد و سي ‌و نهم (۱۳۹) قانون اساسي و تصويب مجلس شوراي اسلامي ايران است.

تبصره 2 ـ «اصلاح موافقتنامه» موضوع ماده (۱۴) اين موافقتنامه منوط به رعايت اصل هفتاد و هفتم (۷۷) قانون اساسي و تصويب مجلس شوراي اسلامي ايران است.

دولت جمهوري اسلامي ايران و دولت جمهوري غنا موافقت نمودند موافقتنامه كشتيراني تجاري دريايي بين دولت جمهوري اسلامي ايران و دولت جمهوري غنا كه در تاريخ ۲ /۳ /۱۳۸۷ برابر با ۲۱ مي‌‌۲۰۰۹ ميلادي به امضاي طرفهاي متعاهد رسيده است را به شرح زير اصلاح نمايند:

۱ ـ ماده (۱۶) به شرح زير اصلاح مي ‌گردد: اين موافقتنامه شامل يك مقدمه و شانزده ماده در دو نسخه اصلي به زبانهاي فارسي و انگليسي تنظيم شده و هر دو متن از اعتبار يكسان برخوردار خواهند بود.

2 ـ اين تشريفات (پروتكل) مطابق ماده (۱۵) موافقتنامه لازم‌ الاجراء گرديده و جزء لاينفك موافقتنامه خواهد بود.

اين تشريفات (پروتكل) در يك مقدمه و دو بند در دو نسخه در تهران در تاريخ شانزدهم ارديبهشت ۱۳۹۳ هجري شمسي برابر با ششم مي‌‌۲۰۱۴ ميلادي به زبانهاي فارسي و انگليسي تنظيم گرديد كه كليه متون داراي اعتبار يكسان مي ‌باشد.

از طرف دولت جمهوري اسلامي ايران عباس آخوندي - وزير راه و شهرسازي از طرف دولت جمهوري غنا عبدالرشيد حسن پليو- وزير دولت جمهوري غنا در امور همكاري‌هاي عمومي و خصوصي

دولت جمهوري اسلامي ايران و دولت جمهوري غنا كه از اين پس با عنوان «طرفهاي متعاهد» به آنها اشاره خواهد شد، با علاقه به توسعه هماهنگ كشتيراني تجاري بين دو كشور و جهت فعال سازي همكاري ‌هاي فيما بين در زمينه امور كشتيراني تجاري و با رعايت اصول آزادي كشتيراني تجاري بين‌ المللي، به شرح زير توافق نمودند:

ماده ۱ ـ تعاريف از نظر اين موافقتنامه:

۱ ـ اصطلاح «كشتي طرف متعاهد» به هر شناور تجاري اطلاق مي ‌شود كه طبق قوانين يك طرف متعاهد به ثبت رسيده باشد و تحت پرچم آن تردد كند. اصطلاح مزبور همچنين شامل آن دسته از شناورهاي استيجاري شركت كشتيراني خواهد بود كه در يك طرف متعاهد به ثبت رسيده باشد مشروط بر اينكه با پرچم كشور ثالثي كه از نظر طرف متعاهد ديگر قابل قبول مي ‌باشد، تردد نمايند. اين اصطلاح شامل شناورهاي زير نمي‌ شود: الف ـ كشتيهاي‌ جنگي و ساير شناورهايي كه در خدمت نيروهاي مسلح هستند؛ ب ـ شناورهاي تحقيقاتي (آب‌ نگاري، اقيانوس شناسي و علمي)؛ پ ـ شناورهاي ماهيگيري؛ ت ـ شناورهاي دولتي، بيمارستاني و ساير شناورهايي كه اعمال غيرتجاري انجام مي ‌دهند.

۲ ـ اصطلاح «خدمه» شامل هر شخصي است كه در كشتي هر يك از طرفهاي متعاهد به ‌كار گمارده شده، تصـدي اعمال مربوط به راهبري، بهـره‌ برداري يا نگـهداري كشتي را به عهده داشته و نام وي در فهرست خدمه كشتي مندرج و داراي شناسنامه دريانوردي باشد.

۳ ـ اصطلاح «قلمرو» در مورد هر يك از طرفهاي متعاهد به مناطق تحت حاكميت يا صلاحيت آن اطلاق مي ‌شود.

۴ ـ اصطلاح «مسافر» به شخصي اطلاق مي‌ شود كه به وسيله كشتي حمل شود بدون آنكه در كشتي هر يك از طرفهاي متعاهد مشغول به كار باشد و يا در آن به انجام كاري اشتغال داشته باشد.

۵ ـ اصطلاح «بندر» به بندر تجاري درون قلمرو يك طرف متعاهد از جمله لنگرگاهي اطلاق مي ‌شود كه به روي كشتيهاي خارجي كه مشغول فعاليت در حمل و نقل دريانوردي بين ‌المللي هستند، باز است.

۶ ـ اصطلاح «شركت كشتيراني» به معناي شخص حقوقي است كه در قلمرو يك طرف متعاهد طبق قوانين داخلي آن طرف تأسيس و با استفاده از شناورهاي ملكي يا مورد بهره ‌برداري خود به حمل و نقل دريايي بين ‌المللي اشتغال داشته باشد.

7 ـ «مقامهاي صلاحيتدار دريايي» عبارتند از: ـ در جمهوري اسلامي ايران، وزارت راه و شهرسازي (سازمان بنادر و دريانوردي)؛ و ـ در جمهوري غنا، مقام صلاحيتدار دريايي، زير نظر وزارت لنگرگاهها و راه‌ آهنها

ماده 2 ـ همكاري طرفهاي متعاهد همه امكانات خود را براي توسعه همكاري‌ هاي دو جانبه دريايي در زمينه كشتيراني تجاري به‌ كار خواهند گرفت. اين همكاري شامل موارد زير نيز مي‌ باشد: ـ تجسّس و نجات؛ ـ جلوگيري از آلودگي دريايي؛ ـ تحقيقات آب نگاري؛ ـ تبادل اطلاعات؛ ـ توسعه و مديريت بنادر و تسهيلات بندري؛ ـ كنترل توسط كشور صاحب پرچم و كشور صاحب بندر؛ ـ همكاري‌ هاي فني

ماده 3 ـ ارتبـاط ميان مقـامات صلاحيتدار دريـانوردي و شركتـهاي كشتـيراني طرفهاي متعاهد

1 ـ طرفهاي متعاهد مساعدت‌ هاي لازم را براي برقراري ارتباط ميان سازمان‌ هاي مسؤول امور دريايي و اشخاص مرتبط با كشتيراني تجاري يكديگر به عمل خواهند آورد.

۲ ـ شركتهاي كشتيراني، سازمان ‌ها و نمايندگي‌ هاي‌ كشتيراني هر يك از طرفهاي متعاهد مي ‌توانند در قلمرو طرف متعاهد ديگر دفاتر نمايندگي يا دفاتر بازرگاني تأسيس و طبق قوانين و مقررات كشور ميزبان به فعاليت‌ هاي مربوط بپردازند.

ماده 4 ـ تسهيل حمل و نقل

۱ ـ طرفهاي متعاهد موافقت مي ‌نمايند كه : الف ـ كشتيهاي خود را به حمل و نقل كالا ميان بنادر دو كشور ترغيب كنند و در جهت رفع موانعي كه ممكن است از توسعه اين حمل و نقل جلوگيري كند، همكاري نمايند؛ ب ـ از حمل كالا از بنادر يك طرف به بنادر كشورهاي ثالث و بالعكس توسط كشتيهاي طرف متعاهد ديگر ممانعت به عمل نياورند.

۲ ـ مفاد بند (۱) اين ماده به حقوق كشتيهايي كه تحت پرچم كشورهاي ثالث به حمل و نقل تجاري دريايي بين بنادر طرفهاي متعاهد و يا بين بنادر يكي از طرفهاي متعاهد و بنادركشور ثالث مبادرت مي ‌ورزند، لطمه ‌اي وارد نخواهد كرد.

ماده 5 ـ رفتار ملي

۱ ـ هر يك از طرفهاي متعاهد نسبت به كشتيهاي طرف متعاهد ديگر، محموله‌ ها، خدمه و مسافران آنها در موارد زير همان رفتاري را خواهد داشت كه با كشتيهاي خود كه براي حمل و نقل دريايي بين ‌المللي مورد استفاده قرار مي ‌گيرند، معمول مي ‌دارد: الف ـ دسترسي آزاد به آبهاي سرزميني و بنادري كه به روي حمل و نقل دريايي بين ‌المللي باز مي‌ باشند؛ ب ـ توقف كشتيها در بنادر و استفاده از تسهيلات بنادر؛ پ ـ سوار و پياده كردن مسافر؛ ت ـ استفاده از خدمات مربوط به كشتيراني تجاري و همچنين عمليات مربوط

۲ ـ مفاد بند (۱) اين ماده شامل موارد زير نخواهد بود: الف ـ فعاليت ‌هايي كه طبق قوانين ملي هر يك از طرفهاي متعاهد منحصر به مؤسسات و سازمان ‌هاي متبوع آنهاست از قبيل كشتيراني ساحلي (كابوتاژ)؛ ب ـ مقررات مربوط به پذيرش و اقامت خارجيان در قلمرو هر يك از طرفهاي متعاهد؛ پ ـ مقررات مربوط به راهنمايي اجباري كشتيهاي خارجي؛ ت ـ استفاده از بنادري كه به روي كشتيهاي خارجي باز نمي ‌باشد.

ماده ۶ ـ جلوگيري از تأخير طرفهاي متعاهد در چهارچوب قوانين و مقررات ملي بندري خود و بر اساس مفاد معاهدات بين ‌المللي اقدامات ‌لازم را براي تسهيل و سرعت‌ بخشيدن به حمل و نقل دريايي و جلوگيري از معطل شدن غيرضروري كشتيهاي طرف متعاهد ديگر در بنادر خود به عمل خواهند آورد.

ماده 7 ـ شناسايي گواهينامه‌ ها

۱ ـ اسناد ثبت و تابعيت كشتيهاي هر يك از طرفهاي متعاهد كه بر اساس قانون آن طرف متعاهد توسط مقامهاي صلاحيتدار آن صادر شده و نيز گواهينامه اندازه‌ گيري ظرفيت و ساير اسناد مالكيت كشتي كه با رعايت ضوابط كنوانسيون‌ هاي بين‌ المللي مربوط توسط مقامهاي صلاحيتدار يكي از طرفهاي متعاهد صادر شده و يا مورد شناسايي قرار گرفته باشد، توسط مقامهاي صلاحيتدار طرف متعاهد ديگر به رسميت شناخته خواهد شد.

۲ ـ محاسبه حقوق و عوارض بندري بر اساس گواهينامه‌ هاي اندازه‌ گيري ظرفيت مندرج در بند (۱) اين ماده انجام خواهد گرفت.

ماده 8 ـ شناسايي مدارك خدمه

۱ ـ هر يك از طرفهاي متعاهد مدارك شناسايي را كه توسط مقامهاي صلاحيتدار طرف متعاهد ديگر صادر شده است، به رسميت خواهد شناخت. مدارك شناسايي مزبور به شرح زير است: ـ براي خدمه كشتيهاي جمهوري اسلامي ايران، شناسنامه دريانوردي؛ ـ براي خدمه كشتيهاي جمهوري غنا، گذرنامه و گواهينامه ثبت دريانوردي

۲ ـ براي اعضاي خدمه داراي تابعيت يك كشور ثالث كه توسط طرفهاي متعاهد به رسميت شناخته شده و بر روي كشتي يك طرف متعاهد به فعاليت مشغول مي‌ باشند، مدارك شناسايي معتبر، مدارك دريانوردي مي‌ باشد كه توسط مقامات ذي ‌ربط كشور ثالث صادر شده باشد، مشروط بر اينكه مدارك مزبور به عنوان گذرنامه يا گذرنامه جايگزين بر اساس قوانين داخلي لازم‌ الاجراء در كشور طرف متعاهد ديگر به رسميت شناخته شود. در هر حال مادامي كه اعضاي خدمه مزبور در بنادر طرف متعاهد ديگر در خارج از كشتي باشند بايد گواهي اشتغال را به همراه داشته باشند.

ماده ۹ ـ گواهينامه ‌هاي ملي دريانوردان طرفهاي متعاهد، مقررات كنوانسيون شماره ۱۰۸ مربوط به شناسنامه ملواني ملي خدمه كشتيها را كه در تاريخ ۱۳۳۷ هجري شمسي برابر با ۱۹۵۸ ميلادي در چهل و يكمين دوره اجلاسيه كنفرانس عمومي سازمان بين ‌المللي كار به تصويب رسيده است، اعمال خواهند نمود.

ماده ۱۰ ـ كمكهاي پزشكي هر يك از طرفهاي متعاهد در حد امكان كمكهاي پزشكي لازم را به خدمه كشتي طرف متعاهد ديگر طبق مقررات ملي خود ارائه مي ‌نمايد.

ماده ۱۱ ـ كمك و مساعدت

۱ ـ چنانچه كشتي يكي از طرفهاي متعاهد در امتداد ساحل طرف متعاهد ديگر، درياي سرزميني يا بندر آن به گل بنشيند يا به ساحل برخورد كند و يا به سانحه ديگري دچار شود، كشتي مزبور و محموله آن از همان حمايتي كه به كشتيهاي خودي و محموله آنها اعطاء مي ‌شود، برخوردار خواهد بود. هزينه‌ هاي مربوط طبق قوانين و مقررات كشوري كه سانحه در قلمروي آن روي داده است و يا با توافق طرفهاي مربوط قابل وصول است. مفاد اين بند مانع از حق طرح دعاوي در رابطه با حمايت، مساعدت و كمكي كه به موجب يك قرارداد براي كمك به كشتي و محموله آن ارائه شده است، نخواهد بود. خدمه و مسافران كشتي يك طرف متعاهد موضوع اين بند بايد از حمايت، كمك و مساعدتي برخوردار شوند كه به شهروندان طرف متعاهد ديگر كه در قلمروي آن، حادثه اتفاق افتاده ارائه مي‌ شود.