آيين نامه ايجاد بازار بهينه سازي انرژي و محيط زيست

شوراي عالي انرژي كشور در جلسه مورخ 30/ 11/ 1396 در راستاي وظايف مصرح در ماده 5 "قانون اصلاح الگوي مصرف انرژي" مصوب اسفند 1389 و اجراي مفاد قانون مذكور و ماده 12 قانون رفع موانع توليد رقابت پذير و ارتقاي نظام مالي كشور مصوب ارديبهشت 1394، «آيين نامه ايجاد بازار بهينه سازي انرژي و محيط زيست» را به شرح زير تصويب نمود:

به منظور رفع موانع و چالش هاي اجرايي "قانون اصلاح الگوي مصرف انرژي" مصوب اسفند 1389 و ماده 12 قانون رفع موانع توليد رقابت پذير و ارتقاي نظام مالي كشور مصوب ارديبهشت 1394 و عملياتي نمودن ماده 3 آئين نامه اجرائي ماده 12 مصوب تير 1394 و طبق ماده 5 "قانون اصلاح الگوي مصرف انرژي" موارد زير در جلسه مورخ 30/ 11/ 1396 شوراي عالي انرژي كشور مورد تائيد و تصويب قرار گرفت.

ماده 1. تعاريف و علائم اختصاري

مفهوم اصطلاحات فني استفاده شده در متن حاضر (مانند شركت خدمات انرژي، شركت بازرسي فني انرژي، فناوري هاي بازيافت و افزايش كارايي انرژي، سيستم هاي هوشمند و غيره) بر اساس تعاريف مندرج در "قانون اصلاح الگوي مصرف انرژي" است.

بازار بهينه سازي انرژي و محيط زيست بازار متمركزي است كه در چارچوب قوانين و مقررات حاكم بر بازار بورس انرژي ايران تشكيل و اداره مي شود.

كميسيون تخصصي شوراي عالي انرژي كشور است كه علاوه بر نمايندگان اعضاء شوراي عالي انرژي كشور، نمايندگان نهادهاي زير نيز در ارتباط با بازار بهينه سازي انرژي و محيط زيست با حق راي در جلسه حضور خواهند داشت. وزارت راه و شهرسازي معاونت علمي و فناوري رئيس جمهوري سازمان بورس و اوراق بهادار اتاق بازرگاني ايران

نهادهاي تخصصي و فني بهينه سازي انرژي و محيط زيست عبارتند از: وزارت خانه هاي نفت و نيرو، معاونت عملي [علمي] و فناوري رئيس جمهوري و سازمان هاي حفاظت محيط زيست، ملي استاندارد ايران و برنامه و بودجه كشور.

اوراق بهاداري هستند كه نشان دهنده حق مالكيت بر مقدار مشخصي از ميزان انرژي صرفه جوئي شده از يك حامل انرژي بر اساس گزارش امكان سنجي (توجيه فني، اقتصادي، مالي و زيست محيطي) طرح صرفه جويي انرژي در يك دوره زماني مشخص بوده، توسط نهادهاي تخصصي و فني بهينه سازي انرژي و محيط زيست با تائيد كميسيون صرفه جويي انرژي صادر شده و در بازار بهينه سازي انرژي و محيط زيست قابل معامله مي باشند.

شخص حقوقي (شركت هاي عرضه كننده حامل هاي انرژي) است كه با دريافت مجوز از سازمان بورس و ارواق بهادار مبادرت به انتشار گواهي صرفه جويي اعلامي از سوي نهادهاي تخصصي و فني بهينه سازي انرژي و محيط زيست با تاييد كميسيون صرفه جويي انرژي مي كند. صدور گواهي صرفه جويي انرژي در قبال پرداخت قيمت انرژي صرفه جويي شده بر اساس تعرفه انرژي محل صرفه جويي انرژي انجام خواهد شد.

گواهي صرفه جويي انرژي صرفاً براي مصرف كنندگان انرژي كه بدهي معوق به عرضه كنندگان انرژي ندارد، قابل صدور مي باشد.

قيمت حامل انرژي تحويلي در قبال گواهي صرفه جويي انرژي برابر تعرفه انرژي صرفه جويي شده در زمان انجام صرفه جويي انرژي در دوره صدور قبض خواهد بود.

مدت زماني است كه به منظور صدرو گواهي براي هر يك از حوزه هاي صرفه جويي انرژي توسط شوراي اقتصاد تعيين خواهد شد.

فعالين "بازار بهينه سازي انرژي و محيط زيست" مشتمل بر مصرف كنندگان حامل هاي انرژي، شركت هاي خدمات انرژي، شركت هاي دانش بنيان، توليدكنندگان و توزيع كنندگان حامل هاي انرژي، صادركنندگان حامل هاي انرژي، كليه شركت هاي فعال در حوزه انرژي، نهادهاي تخصصي و فني، كارگزاران بازار بورس و اشخاص حقيقي مي باشند.

منظور ماده 12 قانون رفع موانع توليد رقابت پذير و ارتقاي نظام مالي كشور است.

منظور ماده 3 آئين نامه اجرائي ماده 12 قانون رفع موانع توليد رقابت پذير و ارتقاي نظام مالي كشور است.

ماده 2. بازار بهينه سازي انرژي و محيط زيست براي استفاده از سازوكار بازار بورس انرژي ايران و گسترش فعاليت بخش خصوصي در حوزه بهينه سازي انرژي و محيط زيست مقرر گرديد "بازار بهينه سازي انرژي و محيط زيست" به منظور انجام معاملات گواهي هاي صرفه جويي انرژي در چارچوب قوانين و مقررات حاكم بر بورس و بر اساس آئين نامه اجرايي ماده 12 ايجاد شود.

1, 2. عملكرد بازار بر اساس اختلاف قيمت بخشي و زماني حامل هاي انرژي و محيط زيست خواهد بود.

2, 2. در صورت درخواست دارندگان گواهي صرفه جويي انرژي به دريافت حامل انرژي صرفه جويي شده، شركت ملي گاز ايران، شركت توانير، شركت هاي انتقال و توزيع انواع حامل هاي انرژي موظف هستند معادل انرژي صرفه جويي شده مندرج در گواهي صرفه جويي نسبت به تحويل همان ميزان حامل انرژي (حسب درخواست دارنده گواهي در نقاط مورد نظر در شبكه انرژي رساني موجود و داراي ظرفيت لازم) اقدام نمايند. تحويل گيرندگان حامل انرژي مي توانند بر اساس مقررات موجود نسبت به دريافت مجوز فروش حامل انرژي با استفاده از ساز و كارهاي بورس اقدام نمايند.

3, 2. دارندگان گواهي صرفه جويي انرژي مي توانند نسبت به فروش گواهي صرفه جويي انرژي در بازار بورس انرژي ايران و درچارچوب مقررات حاكم اقدام نمايند.

4, 2. مصرف كنندگاني كه معيارهاي مصوب مصرف انرژي را رعايت ننموده و بيش از آن مصرف كرده باشند مي توانند تمام يا بخشي از مصرف اضافي حامل انرژي خود را از طريق خريد گواهي صرفه جويي انرژي از بازارتامين نمايند.

ماده 3. وظايف كميسيون صرفه جويي انرژي وظايف كميسيون صرفه جويي انرژي در ارتباط با بازار بهينه سازي انرژي و محيط زيست عبارت است از:

1, 1, 3. مقررات و دستورالعمل هاي اجرائي بازار بهينه سازي انرژي و محيط زيست.

2, 1, 3. نظارت بر عملكرد فعالين در بازار بهينه سازي انرژي و محيط زيست.

2, 3. تصويب نظام ثبت، اندازه گيري و راستي آزمايي صرفه جويي انرژي (بر اساس معيارها و استانداردهاي الگوي مصرف انرژي) و كاهش توليد آلاينده ها و گازهاي گلخانه اي.

3, 3. نظارت بر تائيد ميزان صرفه جويي انرژي، دوره زماني صدور گواهي صرفه جويي انرژي، كاهش توليد آلاينده ها و انتشار گازهاي گلخانه اي بر اساس نظام هاي ثبت، اندازه گيري و راستي آزمايي مصوب.

4, 3 . بررسي مبناي محاسبه قيمت حامل انرژي در طرف صرفه جويي انرژي و بازنگري آن در صورت صدور گواهي صرفه جويي

5, 3. حل اختلاف بازيگران در بازاربهينه سازي انرژي و محيط زيست.

ماده 4. نهادهاي تخصصي و فني بهينه سازي انرژي و محيط زيست وظايف نهادهاي تخصصي، فني و اجرائي بهينه سازي انرژي و محيط زيست به ترتيب زير است:

1, 4. شركت بهينه سازي مصرف سوخت وظايف شركت بهينه سازي مصرف سوخت در ارتباط با طرح هاي بهينه سازي حامل هاي انرژي فسيلي (صرفه جويي حامل انرژي) به شرح زير است:

1, 1, 4. تهيه، تنظيم و تدوين نظام ثبت، اندازه گيري و راستي آزمايي و ارايه آن به كميسيون صرفه جويي انرژي براي تصويب.

معيار محاسبه ميزان صرفه جويي انرژي متوسط بر اساس ميزان توليد محصول/ خدمات، مصرف سوخت به ازاي واحد توليد (مصرف ويژه انرژي – SEC) بر اساس استانداردهاي مربوط و تركيب مصرف سوخت از شروع و اجراي طرح خواهد بود.

۲, ۱, ۴. اجراي دستورالعمل هاي ثبت، اندازه گيري و راستي آزمايي و تأييد صرفه جويي انرژي هر ماه يكبار براي طرح هاي مصوب و ارائه گزارش آن به ناشر گواهي صرفه جويي انرژي.

۲, ۴. ساتبا (سازمان انرژي هاي تجديدپذير و بهره وري انرژي برق) وظايف ساتبا در ارتباط با طرح هاي بهينه سازي انرژي الكتريكي و جايگزيني سوخت هاي فسيلي با منابع انرژي تجديدپذير به شرح زير است:

۱, ۲, ۴. تهيه، تنظيم و تدوين نظام ثبت، اندازه گيري و راستي آزمايي و ارايه آن به كميسيون صرفه جويي انرژي براي تصويب.

معيار محاسبه ميزان صرفه جويي متوسط بر اساس ميزان توليد محصول/ خدمات، مصرف انرژي الكتريكي به ازاي واحد توليد (مصرف ويژه انرژي – Electricity SEC) بر اساس استانداردهاي مربوط از شروع و اجراي طرح خواهد بود.

۲, ۲, ۴. اجراي دستورالعمل هاي ثبت، اندازه گيري و راستي آزمايي و تأييد صرفه جويي انرژي الكتريكي هر ماه يكبار براي طرح هاي مصوب و ارائه گزارش آن به ناشر گواهي صرفه جويي انرژي.

3, 4. سازمان حفاظت محيط زيست وظايف سازمان حفاظت محيط زيست در ارتباط با كاهش توليد آلاينده ها و انتشار گازهاي گلخانه اي براي طرح هاي بهينه سازي انرژي به شرح زير است:

۱, ۳, ۴. تهيه، تنظيم و تدوين نظام ثبت، اندازه گيري و راستي آزمايي كاهش توليد آلاينده ها و انتشار گازهاي گلخانه اي و ارايه آن به كميسيون صرفه جويي انرژي براي تصويب.

۲, ۳, ۴. اجراي دستورالعمل هاي ثبت، اندازه گيري و راستي آزمايي كاهش توليد آلاينده ها و انتشار گازهاي گلخانه اي هر ماه يكبار براي طرح هاي مصوب و ارائه گزارش آن به كميسيون صرفه جويي انرژي.