آيين نامه چگونگي تشكيل، حدود وظايف و اختيارات و نحوه عملكرد انجمن هاي صنفي و كانونهاي مربوط

در اجراي ماده (131) قانون كار - مصوب 1369 - به منظور حفظ حقوق و منافع مشروع و قانوني و بهبود وضع اقتصادي كارگران و كارفرمايان كه خود متضمن حفظ منافع جامعه نيز است، كارگران مشمول قانون كار و كارفرمايان هر حرفه يا صنعت مي توانند با رعايت مقررات قانوني و اين آيين نامه مبادرت به تشكيل انجمن صنفي نمايند.

كمترين حد نصاب لازم براي تشكيل انجمن صنفي كارگري در سطح كارگاه ده نفر و در حرفه يا صنعت، حداقل پنجاه عضو از حرفه يا صنعت مربوط در قسمتي از شهرستان تا سراسر استان مي باشد. انجمن صنفي كارفرمايي، با عضويت دست كم ده شخص حقيقي يا حقوقي (كارفرما) شاغل در آن حرفه يا صنعت در حوزه جغرافيائي مورد درخواست در قسمتي از يك استان تا سراسر كشور تشكيل مي شود.

چنانچه در سطح يك استان به لحاظ عدم كسب نصاب ياد شده در يك حرفه يا صنعت خاص، انجمن صنفي كارفرمايي قابل تشكيل نباشد، جهت فراگير نمودن آن، مي توان انجمن صنفي حرفه يا صنعت خاص را با توجه به تقاضاي كارفرمايان شاغل در استانهاي مورد نظر با نظر وزارت كار و امور اجتماعي در حوزه جغرافيائي فراتر از استان تشكيل داد.

در صورتي كه علي رغم رعايت تبصره (1)، نصاب تشكيل انجمن صنفي كارفرمائي در سطح يك حرفه يا صنعت وجود نداشته باشد، وزارت كار و امور اجتماعي نظر نهايي در خصوص امكان تشكيل انجمن صنفي مورد نظر را اعلام مي نمايد.

عضويت كارگران و كارفرمايان به اعتبار شغل و فعاليتهاي مختلف در انجمن هاي صنفي كارفرمايي يا كارگري متفاوت مجاز است ولي نمي توانند در بيش از يك انجمن صنفي كارفرمايي يا كارگري به عنوان رئيس هيات مديره يا دبير انتخاب شوند.

تعداد اعضاي هيات مديره انجمنهاي صنفي كارگري در سطح كارگاه متناسب با تعداد اعضاي انجمن صنفي، به شرح زير خواهد بود:

به منظور هماهنگي در انجام وظايف محول شده و قانوني، انجمن هاي صنفي هر حرفه يا صنعت يك استان مي توانند مطابق اين آئين نامه نسبت به تشكيل كانون انجمنهاي صنفي آن حرفه يا صنعت در آن استان اقدام نمايند.

كانونهاي انجمن هاي صنفي حرفه يا صنعت خاص در استان ها از اجتماع نمايندگان داراي حق راي هيأت مديره حداقل پنج انجمن صنفي مربوط تشكيل مي شود.

در شرايطي كه به لحاظ محدوديت يك حرفه يا صنعت خاص، امكان تشكيل كانون مربوط در استان ميسر نباشد، انجمن هاي صنفي حرفه يا صنعت خاص مي توانند با تجميع استانهاي داراي حرفه يا صنعت مذكور، فقط يك كانون سراسري تشكيل دهند.

انجمن هاي صنفي حرفه يا صنعت خاص با توجه به تعداد اعضاي خود، نمايندگان موضوع تبصره (1) را به مجمع عمومي كانون معرفي مي نمايند.

كانون انجمن هاي صنفي حرف يا صنايع استان توسط نمايندگان معرفي شده از سوي كانونهاي حرفه يا صنعت خاص استان مربوط با توجه به تعداد انجمن هاي صنفي عضو، حداكثر به تعداد سه نماينده از هر كانون، طبق اساسنامه كانون حرف يا صنايع استان و نمايندگان معرفي شده از سوي انجمن هاي صنفي كه كانون مربوط را تشكيل نداده اند، تأسيس مي شود.

تا زماني كه در يك استان كانونهاي حرفه يا صنعت خاص تشكيل نشده باشد، انجمن هاي صنفي استان مي توانند با توجه به تعداد اعضا كه در اساسنامه كانون حرف يا صنايع استان مشخص خواهد شد، نمايندگان خود را به مجمع عمومي كانون حرف يا صنايع همان استان معرفي نمايند.

كانون انجمن هاي صنفي هر استان از نمايندگان كانون انجمن هاي صنفي حرف و كانون انجمنهاي صنفي صنايع استان با توجه به تعداد اعضا و طبق اساسنامه كانون استان تشكيل مي شود.

تا زماني كه در يك استان، كانونهاي انجمن هاي صنفي حرف يا صنايع استان تشكيل نشده باشد، انجمن هاي صنفي استان مي توانند با توجه به تعداد اعضا طبق اساسنامه كانون انجمن هاي صنفي استان، نمايندگان خود را به كانون استان معرفي يا به عضويت آن درآيند.

به منظور تاسيس و فراهم نمودن مقدمات تشكيل تشكلهاي موضوع اين آئين نامه، هيئت مؤسسي مركب از حداقل سه نفر از اشخاص ذي ربط با توجه به نوع تشكل، با وظايف زير تشكيل مي شود: 1 - ارايه درخواست تأسيس انجمن صنفي يا كانون مربوط حسب مورد به وزارت كار و امور اجتماعي يا واحد كار و امور اجتماعي استان مربوط. 2 - انتشار آگهي پذيرش عضو (آگهي در شرف تأسيس) در روزنامه كثير الانتشار سراسري يا روزنامه محلي (با توجه به حوزه فعاليت تشكل) به غير از انجمن هاي صنفي كارگري در سطح كارگاه. 3 - بررسي درخواستهاي متقاضيان عضويت از نظر داشتن شرايط عضويت و اظهار نظر در مورد آن و همچنين تهيه فهرست اسامي و مشخصات آنان. 4 - تهيه پيش نويس اساسنامه با رعايت مواد (11) و (12) اين آيين نامه. 5 - دعوت از اعضا جهت تشكيل مجمع عمومي موسس به منظور تصويب اساسنامه و انتخاب اعضاي هيات مديره، بازرس يا بازرسان. 6 - تسليم دعوتنامه تشكيل مجمع عمومي به وزارت كار و امور اجتماعي به منظور نظارت بر انتخابات.

پس از انتخاب هيات مديره تشكلهاي موضوع اين آئين نامه، هيات مؤسس بخودي خود منحل مي گردد.

تشكلهاي موضوع اين آئين نامه داراي سه ركن زير خواهند بود : 1 - مجمع عومي 2 - هيات مديره 3 - بازرس يا بازرسان

چگونگي تشكيل مجامع عمومي، حدود وظايف و اختيارات اركان تشكل و ساير مواردي كه در اين آئين نامه پيش بيني نشده در اساسنامه تشكل درج خواهد شد.

هيات مديره تشكلهاي موضوع اين آئين نامه، مكلفند دست كم سه ماه پيش از پايان دوره، مجمع عمومي را براي تجديد انتخابات دعوت نمايند به گونه اي كه تا پايان دوره اعتبار هيات مديره، انتخابات مسوولان تشكل انجام شده باشد.

بازرس يا بازرسان يا يك چهارم از اعضا مي توانند در هر زماني كه تشخيص دهند نسبت به دعوت براي تشكيل مجمع عمومي اقدام نمايند.

حداكثر دو ماه پس از پايان دوره، بازرس يا بازرسان نسبت به تشكيل مجمع عمومي و تجديد انتخابات اخطار مي دهند. يك سوم اعضا تا چهارماه فرصت دارند تا نسبت به دعوت مجمع عمومي و تجديد انتخابات اقدام نمايند.

چنانچه شش ماه پس از پايان دوره، تجديد انتخابات صورت نگرفته باشد، بازرس يا بازرسان مكلفند انحلال تشكل - انجمنهاي صنفي كارفرمايي يا كانون مربوط - را به وزارت كار و امور اجتماعي اعلام نمايند. در صورت عدم اقدام، وزارت كار و امور اجتماعي، به هزينه تشكل از طريق درج آگهي در يكي از روزنامه هاي كثير الانتشار يا روزنامه محلي مربوط به حوزه فعاليت تشكل، انحلال تشكل را اعلام مي نمايد.

ضوابط و مقررات قانوني كه بايد در اساسنامه انجمنهاي صنفي و كانونهاي مربوط درج شود، ظرف سه ماه از تاريخ ابلاغ اين آئين نامه بنا به پيشنهاد شوراي عالي كار به تصويب وزير كار و امور اجتماعي خواهد رسيد.

تشكل هاي موضوع اين آيين نامه به هنگام تشكيل، موظف به تنظيم اساسنامه با رعايت مقررات قانوني و طرح و تصويب آن در مجمع عمومي مربوط و ثبت در وزارت كار و امور اجتماعي مي باشند.

ثبت تشكل هاي موضوع اين آيين نامه و انتخاب و تجديد انتخاب يا تغيير اعضاي هيات مديره، دبير و بازرسان و هرگونه تغيير يا اصلاح اساسنامه تشكلهاي فوق الذكر، مستلزم تسليم مدارك ذيل به وزارت كار و امور اجتماعي مي باشد: 1 - تقاضا نامه تأسيس تشكل (در مرحله تأسيس) 2 - دو نسخه اساسنامه (در مرحله تأسيس) يا دو نسخه اساسنامه اصلاح شده در صورت ايجاد تغييرات (در مراحل پس از تأسيس) 3 - صورتجلسه هيات رئيسه و نظارت مجمع عمومي كه با حضور، نظارت و تاييد نماينده وزارت كار و امور اجتماعي تنظيم شده باشد. 4 - آگهي پذيرش عضو، منتشر شده در روزنامه (در مرحله تأسيس) 5 - فهرست اسامي امضا شده شركت كنندگان در مجمع عمومي 6 - فهرست اسامي و مشخصات كامل اعضا 7 - آگهي دعوت مجمع عمومي منتشر شده در روزنامه (با توجه به حوزه فعاليت) 8 - صورتجلسه هيات مديره مبني بر تقسيم وظايف هيات مديره 9 - پرسشنامه آماري تكميل شده مربوط به مشخصات عضاي هيات مديره، بازرسان و دبير تشكل.

تشكلهاي موضوع اين آئين نامه در صورت درج در اساسنامه مربوط، مكلفند آگهي هاي اطلاع رساني خود را در روزنامه سراسري يا محلي معين شده در مجمع عمومي (با توجه به حوزه فعاليت تشكل) درج نمايند.

وزارت كار و امور اجتماعي پس از دريافت مدارك ياد شده در ماده (13) در صورت احراز صحت برگزاري مجامع عمومي عادي يا فوق العاده، تكميل و صحت مدارك، ظرف يك ماه نسبت به ثبت و صدور گواهينامه و آگهي انجام انتخابات و انتشار آن در روزنامه رسمي كشور و يكي از روزنامه هاي كثير الانتشار به هزينه تشكيل ذيربط اقدام خواهد نمود.

وزارت كار و امور اجتماعي مكلف است هنگام ثبت، مراقبت نمايد كه وظايف مصوب در اساسنامه با ساير قوانيني كه وظايف خاصي را براي صنوف پيش بيني نموده است، از قبيل قوانين نظام صنفي، نظام پزشكي، كانون وكلاي دادگستري تداخل يا مغايرت نداشته باشد.