سند حقوقی

آيين نامه جذب و نگهداري سرمايه انساني استعداد برتر و نخبه در دستگاه هاي اجرايي

تاریخ تصویب: 1400/11/17 · آخرین وضعیت: ساختار الحاقی 1403/01/15 · تاریخ روزنامه رسمی: 1400/12/09

هیات وزیران در جلسه ۱۷ /۱۱ /۱۴۰۰ به پیشنهاد مشترک سازمان اداری و استخدامی کشور و معاونت علمی و فناوری رییس جمهور (بنیاد ملی نخبگان) و به استناد اصل یکصد و سی و…

هيأت وزيران در جلسه 17 /11 /1400 به پيشنهاد مشترك سازمان اداري و استخدامي كشور و معاونت علمي و فناوري رييس جمهور (بنياد ملي نخبگان) و به استناد اصل يكصد و سي ‌و هشتم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران و تبصره (1) ماده (65) قانون مديريت خدمات كشوري - مصوب 1386 - و در اجراي سند راهبردي كشور در امور نخبگان - مصوب 1391 - و ماده (5) راهكارهاي جذب و نگهداشت، تعامل مؤثر و بازگشت نخبگان - مصوب 1400 - شوراي عالي انقلاب فرهنگي، آيين نامه جذب و نگهداري سرمايه انساني استعداد برتر و نخبه در دستگاه هاي اجرايي را به شرح زير تصويب كرد:

فصل اول - تعاریف و کلیات

ماده ۱

در اين آيين نامه، اصطلاحات زير در معاني مشروح مربوط به كار مي روند:
۱
بنياد: بنياد ملي نخبگان و واحدهاي تابع آن.
۲
سازمان: سازمان اداري و استخدامي كشور و واحدهاي تابع آن.
۳
دستگاه اجرايي: قواي سه گانه جمهوري اسلامي ايران اعم از وزارتخانه ها، سازمان ها و مؤسسات دولتي و دانشگاه هاي دولتي، شركت هاي دولتي، مؤسسات انتفاعي وابسته به دولت، بانك ها و مؤسسات اعتباري دولتي، شركت هاي بيمه دولتي، مؤسسات و نهادهاي عمومي غيردولتي (در مواردي كه آن بنيادها و نهادها از بودجه كل كشور استفاده مي نمايند)، بنيادها و نهادهاي انقلاب اسلامي، مجلس شوراي اسلامي، شوراي نگهبان، مجمع تشخيص مصلحت نظام، نيروهاي مسلح، بنيادها و مؤسساتي كه زير نظر مقام معظم رهبري اداره مي شوند و همچنين دستگاه ها و واحدهايي كه شمول قانون بر آنها مستلزم ذكر يا تصريح نام است اعم از اينكه قانون خاص خود را داشته و يا از قوانين و مقررات عام تبعيت نمايند نظير وزارت جهاد كشاورزي، شركت ملي نفت ايران، شركت ملي گاز ايران، شركت ملي صنايع پتروشيمي ايران، سازمان گسترش و نوسازي صنايع ايران، بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران، سازمان بنادر و دريانوردي، سازمان توسعه و نوسازي معادن و صنايع معدني ايران، سازمان صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران و شركت هاي تابع آنها، ستاد اجرايي فرمان امام خميني (ره) و قرارگاه هاي سازندگي و اشخاص حقوقي وابسته به آنها.
۴
قانون مديريت: قانون مديريت خدمات كشوري - مصوب 1386 - و اصلاحات بعدي آن.
۵
برگزيده/برگزيدگان: هر كدام از نخبگان و صاحبان استعداد برتر متقاضي كه به استناد شيوه نامه هاي موضوع ماده (3) يا ماده (15) اين آيين ‌نامه مشمول مزاياي آن مي شوند.
۶
متقاضي/ متقاضيان: اشخاص حقيقي كه درخواست جذب در دستگاه‌هاي اجرايي يا استفاده از مزاياي اين آيين ‌نامه را داشته باشند.
۷
نخبه: فردي برجسته و كارآمد كه در خلق و گسترش علم، فناوري، هنر، ادب، فرهنگ و مديريت كشور در چهارچوب ارزش‌هاي اسلامي اثرگذاري بارز داشته باشد و فعاليت‌ هاي وي بر پايه هوش، خلاقيت، انگيزه و توانمندي ‌هاي ذاتي از يك‌ سو و خبرگي، تخصص و توانمندي ‌هاي اكتسابي از سوي ديگر، موجب سرعت بخشيدن به پيشرفت و اعتلاي كشور شود.
۸
صاحب استعداد برتر: فردي كه با توجه به ويژگي ‌هاي ذاتي خود امكان رسيدن به مرحله نخبگي را دارا مي باشد ولي هنوز زمينه‌ هاي لازم براي شناسايي كامل و بروز استعدادهاي ويژه او فراهم نشده است.
۹
اجتماع نخبگاني: افراد يا گروه‌ هايي كه به تشخيص بنياد ملي نخبگان، توانمندي ‌هاي بالقوه يا بالفعل انجام فعاليت‌ هاي نخبگاني را دارا هستند كه شامل همه افراد و گروه‌هاي نخبه و صاحب استعداد برتر مي باشد.

ماده ۲

كليه دستگاه هاي اجرايي به جز وزارت اطلاعات ملزم به انجام تكاليف مقرر در اين آيين نامه مي باشند.
تبصره
دستگاه هاي اجرايي زير نظر مقام معظم رهبري در صورت مخالفت ايشان، مشمول اين آيين نامه نمي شوند.

ماده ۳

بنياد موظف است با همكاري سازمان ظرف سه ماه از تاريخ ابلاغ اين آيين نامه، شيوه نامه‌ شناسايي صاحبان استعداد برتر داراي توانمندي‌ هاي بالقوه و بالفعل را با در نظر گرفتن شايستگي‌ هاي علمي، پژوهشي، فناوري و افتخارات متقاضيان، شايستگي ‌هاي شغلي، فرهنگي ، اجتماعي و سوابق كاري با جهت‌ گيري ايجاد تحول در دستگاه‌ هاي اجرايي تنظيم و به تصويب شوراي توسعه مديريت و سرمايه انساني موضوع ماده (116) قانون مديريت برساند.
تبصره ۱
بنياد موظف است ضمن ايجاد بانك اطلاعات جامع از متقاضيان مشمول اين آيين نامه، ظرف يك ماه مدارك متقاضيان را بررسي و نتيجه را به آنان اعلام كند.
تبصره ۲
متقاضيان برخورداري از مزاياي اين آيين نامه مي‌توانند در سال آخر تحصيل در دانشگاه و يا طي زمان گذراندن خدمت ضرورت سربازي درخواست خود را به بنياد اعلام دارند. بنياد موظف است نتيجه برخورداري و برگزيدگي آنها را ظرف يك ماه به دستگاه اجرايي به كارگيرنده و متقاضي اعلام كند.

فصل دوم - ورود به خدمت، جذب و استخدام نخبگان و استعدادهای برتر

ماده ۴

دستگاه هاي اجرايي مجازند بر اساس سهميه اي كه با بنياد به طور سالانه تعيين و توافق مي كنند، با تأييد سازمان در چهارچوب منابع مصوب ساليانه و با رعايت قوانين و مقررات استخدامي مربوط نسبت به جذب و به كارگيري مشمولين اين آيين نامه اقدام نمايند.
تبصره
نخبگان متقاضي جذب هيئت علمي در دانشگاه‌ها و مراكز آموزش عالي و پژوهشي كشور صرفاً از شركت در فراخوان عمومي مربوط مستثني مي ‌باشند.

ماده ۵

بنياد و سازمان موظفند هر ساله، برنامه زمان ‌بندي جذب افراد شناسايي‌شده و سهميه هاي استخدامي متناسب با شرايط احراز نخبگي را تهيه و به اطلاع عموم و استعدادهاي برتر و نخبه برسانند.

ماده ۶

سازمان موظف است ترتيبي اتخاذ نمايد كه در اصلاح طرح هاي طبقه بندي مشاغل دستگاه هاي اجرايي، شرايط احراز پست هاي سازماني تخصصي و اختصاصي به گونه اي اصلاح شود كه متضمن شرايط نخبگي و استعدادهاي برتر براي جذب و انتصاب باشد.

ماده ۷

سازمان موظف است هر ساله آزمون عمومي و اختصاصي متناسب با مشاغل موضوع مواد (4) و (6) اين آيين نامه را همراه با ساير آزمون هاي استخدامي يا مستقل از آنها، ويژه استخدام برگزيدگان صاحب استعداد برتر و نخبه در دستگاه هاي اجرايي برگزار كند.

ماده ۸

متقاضيان جذب و استخدام وفق اين آيين‌ نامه چنانچه بتوانند با موفقيت آزمون عمومي، اختصاصي و گزينش را طي كنند، دستگاه هاي اجرايي موظفند تمهيدات لازم براي تصدي پست ثابت در مشاغل حاكميتي و رسمي شدن براي آنها را فراهم كنند.

ماده ۹

در صورتي ‌كه هر كدام از دستگاه‌ هاي مشمول اين آيين ‌نامه نياز به دريافت خدمات نخبگان و استعدادهاي برتر برگزيده داشته باشند، سازمان موظف است در اجراي تبصره ماده (32) قانون مديريت براي دريافت خدمات، اشخاص ياد شده را در اولويت قرار دهد.
تبصره
دستگاه اجرايي مي تواند در صورت نياز، مشمولين اين آيين نامه را در قالب سمت هاي مديريت حرفه اي بدون رعايت سلسله مراتب مديريتي وفق بند (الف) ماده (54) قانون مديريت منصوب نمايد.

ماده ۱۰

دستگاه ‌هاي موضوع تبصره ماده (2) اين آيين ‌نامه مي ‌توانند رأساً نيازهاي خود به نيروي انساني نخبه را به بنياد اعلام كنند. بنياد موظف است ضمن اعلام اين نياز به اجتماع نخبگاني، متقاضيان برگزيده را به اين نهادها معرفي كند تا مطابق قوانين و مقررات خاص دستگاه اجرايي گزينش و جذب شوند.
تبصره
بنياد موظف است به‌ صورت سالانه فهرست مشاغل و پست‌ هاي بلاتصدي دستگاه‌ هاي خارج از شمول قانون مديريت را جهت معرفي برگزيدگان تحت پوشش خود دريافت كند.

ماده ۱۱

سازمان موظف است با همكاري بنياد و با مشاركت دستگاه هاي اجرايي ذي ربط، از محل اعتبارات بنياد دوره‌ هاي آموزشي و رشد و توانمندسازي لازم براي اثرگذاري بيشتر نخبگان و استعدادهاي برتر پس از استخدام را طراحي و اجرا كند.

ماده ۱۲

در صورت عدم به ‌كارگيري برگزيده متقاضي بهره مندي از امتيازات اين آيين نامه، دستگاه اجرايي موظف است تا سه ماه پس از درخواست برگزيده يا بنياد، دلايل عدم پذيرش او را به وي و بنياد اعلام نمايد.

ماده ۱۳

دستگاه‌ هاي اجرايي موظفند در استفاده از نيروها از محل امريه سربازي، افراد نخبه و استعداد برتر را در اولويت قرار دهند.

ماده ۱۴

برگزيدگان موضوع مواد (3) و (15) اين آيين‌ نامه از محدويت‌ هاي سني مندرج در مقررات دولتي براي احراز هر كدام از پست‌ ها و مشاغل دولتي معاف هستند و در خصوص شرايط عمومي استخدام، حداقل و حداكثر سن مقرر در ماده (42) قانون مديريت در مورد آنها اعمال مي شود.

فصل سوم - نگهداشت نخبگان و استعدادهای برتر

ماده ۱۵

سازمان موظف است با همكاري بنياد ظرف شش ماه از تاريخ ابلاغ اين آيين‌ نامه، شيوه ‌نامه نگهداشت و ارتقاي نيروهاي استعداد برتر و نخبه دستگاه هاي اجرايي، شامل نحوه شناسايي، ترسيم كارراهه شغلي، تعيين شاخص‌ هاي ارزيابي عملكرد نخبگاني و حفظ پويايي و چگونگي زمينه‌ سازي براي اثرگذاري را تدوين و به تصويب شوراي توسعه مديريت و سرمايه انساني موضوع ماده (116) قانون مديريت برساند و سامانه ذي ربط را براي اجراي شيوه نامه مذكور ايجاد نمايد.

تبصره (الحاقی ۱۵ˏ۰۱ˏ۱۴۰۳)

اصلاحی / الحاقی
هرگونه برخورداري از مزايا و امتيازات اين آيين‌ نامه براي مشمولين اين آيين ‌نامه و افرادي كه پيشتر مطابق تصويب ‌نامه شمـاره 17814 /ت30987هـ مـورخ 1383/7/12 مشمول مزاياي مقرر گرديده بودند، منوط به رعايت شيوه ‌نامه‌ موضوع اين ماده است.
فصل سوم - نگهداشت نخبگان و استعدادهای برتر

ماده ۱۶

به‌ منظور راهبري اجراي اين آيين‌نامه در دستگاه اجرايي، پايش عملكرد برگزيدگان و ارايه گزارش عملكرد ساليانه به سازمان و بنياد، كارگروه پايش و نگهداري سرمايه انساني نخبه و استعداد برتر، ذيل شوراي راهبري توسعه مديريت دستگاه تشكيل مي شود.

ماده ۱۷

برگزيدگان از امتيازات و تسهيلات زير برخوردار مي‌ شوند:
۱
قرار گرفتن در دو رتبه يا سه طبقه بالاتر از رتبه و طبقه تعيين ‌شده بر اساس ماده (65) قانون مديريت در بدو استخدام.
۲
استفاده از سقف امتياز فوق‌العاده ويژه موضوع بند (10) ماده (68) قانون مديريت.
۳
اولويت در استفاده از راتبه ‌هاي آموزشي كوتاه‌ مدت داخل و خارج از كشور، در شرايط يكسان با ساير كارمندان.
این روشنایی را به دوستی هدیه بدهید