قانون عضويت دولت جمهوري اسلامي ايران در شوراي حمل و نقل ريلي كشورهاي مستقل مشترك المنافع

تبصره 1 ـ عضويت ايران در اين شورا به عنوان ناظر است.

تبصره 2 ـ تغيير و اصلاح اساسنامه و آيين‌نامه موضوع جزء (4) بند «الف» آن مستلزم رعايت اصل هفتاد و هفتم (77) قانون اساسي است.

الف ـ كليات

1 ـ شورا يك سازمان بين دولتي است كه فعاليت حمل و نقل ريلي را در ميان دولتها هماهنگ مي‌نمايد.

2 ـ شورا براساس تصميم سران دولتهاي كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع تشكيل و منحل مي‌گردد.

3 ـ شورا مطابق اساسنامه اتحاديه كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع، براساس موافقتنامه‌هاي ميان دولتها منعقده بين كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع، براساس تصميمات شوراي سران كشورها و شوراي سران دولتهاي كشورهاي مشترك‌المنافع و براساس تصميمات ساير مقامات اداره‌كننده، تأسيس‌شده توسط كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع كه داراي اختيارات مربوط در زمينه اتخاذ تصميم در مورد فعاليت راه‌آهن مي‌باشد و براساس قوانين كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع و براساس اين اساسنامه فعاليت مي‌نمايد. شورا با هماهنگي دفتر اجرائي كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع و كارگروه بين دولتي اقتصادي وابسته به اتحاديه اقتصادي كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع و نيز ساير سازمانهاي كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع فعاليت مي‌نمايد و نيز با مجمع هماهنگ‌كننده امور حمل و نقل كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع در زمينه امور كلي حمل و نقل تشريك مساعي مي‌نمايد.

4 ـ مقامات اداري و مديران سازمانهاي اداره‌كننده راه‌آهن كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع (كه از اين پس « راه‌آهن» ناميده مي‌شود) عضو اين شورا مي‌باشند كه به اعتبار سمت خود در اين شورا عضويت دارند. مشاركت راه‌آهن كشورهايي كه عضو اتحاديه كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع نمي‌باشند با حق عضويت وابسته، امكانپذير مي‌باشد. حقوق و وظايف عضو وابسته توسط شورا و با تصويب آيين‌نامه وضعيت حقوقي عضو وابسته شوراي حمل و نقل ريلي تعيين مي‌گردد. راه‌آهن‌هاي غيرعضو شورا و سازمانهاي بين‌المللي مي‌توانند در كار شورا با حقوق عضو ناظر مشاركت داشته باشند. شورا، حقوق و وظايف ناظر در شورا را با تصويب آيين‌نامه وضعيت حقوقي ناظر در شوراي حمل و نقل ريلي كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع تعيين مي‌نمايد.

5 ـ در صدر شورا، رئيس شورا قرار دارد. رياست شورا با رئيس شركت سهامي عام راه‌آهن فدراسيون روسيه بدون محدوديت زماني مي‌باشد. در صورت غيبت رئيس، نايب رئيس شورا وظايف وي را اجراء مي‌نمايد كه همه ساله از ميان اعضاء شورا به نوبت از ميان مقامهاي راه‌آهن به ترتيب الفباي اسامي كشورها انتخاب مي‌شود.

6 ـ ركن اجرائي و دائمي شورا، « نهاد مديريت شوراي حمل و نقل ريلي» مي‌باشد.

ب ـ اهداف و وظايف اصلي شورا

7 ـ اصلي‌ترين وظايف شورا، هماهنگ نمودن كار حمل و نقل ريلي بين دولتها و در ارتباط با كشورهاي ثالث، تنظيم شرايط و اصول فعاليت راه‌آهن به منظور تأمين كار و توسعه رقابت حمل و نقل و اقتصاد ميان دولتها در چهارچوب عرصه واحد اقتصادي و نيز تصويب مقررات و مدارك مربوط در حدود فعاليت خود شورا مي‌باشد.

8 ـ شورا وظايف زير را انجام مي‌دهد: ـ طرحها و مدلهاي اصولي مربوط به به‌كارگيري واگنها و بارگُنجها (كانتينرها) را توافق مي‌نمايد و روشهاي محاسبه كار وسايل نقليه و بارگُنجها (كانتينرها) در حمل و نقل ميان دولتها را تصويب مي‌نمايد. ـ مدارك يكنواخت مربوط به سازماندهي فعاليتهاي حمل و نقل ميان كشورها در ارتباط با كشورهاي ثالث را تصويب مي‌نمايد. ـ نظام تسويه حسابهاي متقابل ميان راه‌آهنها بابت عمليات حمل و نقل انجام يافته و استفاده از واگن و لوكوموتيو و بارگُنج (كانتينر) و انجام كارهاي تعميراتي را تصويب مي‌نمايد. ـ پيشنهادهاي مربوط به ساختار و حجم تحويل وسايط نقليه و بارگُنج (كانتينر) توسط راه‌آهنها را هماهنگ مي‌سازد و ميزان منابع مالي جهت تهيه آنها را براي ارائه به دولتهاي كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع مشخص مي‌نمايد. ـ مـدارك و اسناد مـربوط به مقررات تأميـن ايمني حركـت قـطار و اسـاس استانداردهاي ميان دولتها را جهت تأمين اجراء عمليات حمل و نقل طبق اصول واحد تصويب مي‌نمايد. ـ تصميمهاي هماهنگ شده‌اي را در مورد زمينه‌هاي اولويت‌دار توسعه راه‌آهنها، در تحقيقات و مطالعات علمي و ساير طرحها و نيز در خصوص تأمين منابع مالي جهت اجراي برنامه‌هاي به‌كارگيري علمي آنها مطابق پروژه‌هاي راه‌آهن اتخاذ مي‌نمايد. ـ شرايط فني مربوط به بارگيري و باربندي، مقررات و شرايط حمل و نقل مسافر و بار از جمله در مورد تحويل و تحول بار، شكل مدارك حمل، ساير اسناد و مدارك مربوط به تنظيم روابط طرفين در زمينه عمليات حمل و نقل بين كشورها و تقسيم‌بندي مسؤوليت آنها در نقض مقررات از جمله حفاظت نكردن از بار و توشه را تصويب مي‌نمايد. ـ مسائل مربوط به تعرفه‌هاي راه‌آهن در خصوص حمل مسافر و بار و توشه و بارهاي متفرقه در ارتباط بين كشورها و با كشورهاي ثالث را تعيين مي‌نمايد. ـ مسؤوليت اقتصادي راه‌آهنها را در ارتباط با نقص سازماندهي و تأمين عمليات حمل و نقل، انجام تعميرات وسايل نقليه و بارگُنج‌ها (كانتينرها)، عدم حفاظت از بار و توشه و تأخير در تحويل بار و نيز نقض استانداردهاي پذيرفته شده در حمل و نقل ميان دولتها و با كشورهاي ثالث تعيين مي‌نمايد و نحوه ايفاء مسؤوليت اقتصادي و روش حل و فصل اختلافها ميان راه‌آهنها را تصويب مي‌نمايد. ـ تغييرات و متمم و الحاقيه‌ها را در صورت موافقت تمامي اعضاء در آيين‌نامه مربوط به نهاد مديريت شوراي حمل و نقل ريلي اعمال مي‌كند. ـ ساخـتار و وظايف و فهرست سمتهاي اداري و جدول كاركنان و بودجه هزينه‌هاي سازماني و نظام تأمين هزينه‌هاي نهاد مديريت شوراي حمل و نقل ريلي را تصويب مي‌نمايد. ـ رئيس نهاد مديريت شوراي حمل و نقل ريلي و معاونين وي را انتخاب و عزل مي‌نمايد. ـ در خصوص مشاركت كشورهاي غيرعضو اتحاديه كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع در كار شورا براساس قرارداد جداگانه راه‌آهنها تصميم مي‌گيرد.

9 ـ شورا حق دارد ساير مسائل به وجود آمده در ارتباط با حمل مسافر، بار و توشه در ارتباط ميان كشورها و با كشورهاي ثالث را مورد بررسي قرار دهد.

10 ـ شورا مي‌تواند مطالب داراي جنبه منطقه‌اي را براساس پيشنهادها و درخواستهاي راه‌آهنها مورد بررسي قرار دهد.

11 ـ شورا بنا به دستور شوراي سران كشورها و شوراي سران دولتهاي كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع مي‌تواند وظايف ديگري را نيز انجام دهد.

12 ـ شورا مي‌تواند براي حل و فصل مسائل جداگانه مربوط به صلاحيت شورا، اختيارات مربوطه را به نهاد مديريت شوراي حمل و نقل ريلي واگذار نمايد.

پ ـ ترتيب كار شورا

13 ـ شورا مسائل مربوط را در جلسات خود كه حداقل دو بار در سال برگزار مي‌گردد بررسي و حل و فصل مي‌نمايد.

14 ـ فراخواني جلسات شورا توسط رئيس انجام مي‌شود و معمولاً به صورت نوبتي در يكي از كشورهاي عضو اتحاديه كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع برگزار مي‌شود. دستور كار مقدماتي، زمان و محل برگزاري جلسه نوبتي شورا در جلسه پيشين مشخص مي‌شود. دستور كار نهائي در اجلاس تشكيل شده، تصويب مي‌گردد. در صـورت ضرورت جلـسات غيـرنوبتي با پيشـنهاد يك يا چـند عضو شـورا از طرف رئيس شورا و يا به ابتكار رئيس، به شرط موافقت حداقل دوسوم اعضاء شورا فراخوانده مي‌شود.

15 ـ جلسه شورا به شرط حضور حداقل تعداد دوسوم اعضاء آن رسميت مي‌يابد.

16 ـ هر عضو شورا داراي يك رأي مي‌باشد. تصميمهاي مربوط به برگزاري جلسه و مطالب اداري و عملياتي شورا كه به منافع اقتصادي اعضاء شورا ربطي ندارد با اكثريت آراء اتخاذ مي‌شود. در ضـمن تصميمهاي متخذه توسط شورا براي آن عده از اعضاء كه نسبت به اين نوع تصميمها نظر منفي داشته‌اند و نظرات خود را اعلام نموده‌اند لازم‌الاجراء نمي‌باشد. اما اين قبيل اعضاء شورا در صورت تمايل خود مي‌توانند در آينده به تصميمهاي مذكور بپيوندند. تصميمهاي مربوط به مسائل مالي به شرط اتفاق آراء تصميم‌گيري مي‌شود.

17 ـ در صورتي كه به دلايلي يك عضو شورا نتواند در جلسه شورا شركت كند، مي‌تواند اختيارات خود را در شورا به معاون خود يا شخص ديگر داراي اختيارات مربوط و اعلام به شورا قبل از برگزاري جلسه واگذار نمايد.

18 ـ در اجلاسها، رئيس نهاد مديريت شورا با داشتن حق رأي مشورتي شركت مي‌نمايد. مشاورين و كارشناسان شورا نيز مي‌توانند در جلسات شورا شركت نمايند.

19 ـ نهاد مديريت شورا، وظايف دبيرخانه‌اي جلسات شورا را ايفاء مي‌كند.

20 ـ شورا در زمان برگزاري اجلاس مي‌تواند كميسيونهاي مربوط را براي تنظيم و تحرير پيشنهادهاي مربوط به مطالب دستور كار اجلاس تشكيل دهد.

21 ـ با موافقت رئيس شورا، مديريت شورا مي‌تواند جلسه مشورتي كارشناسان را كه داراي اختيارات مربوط مي‌باشند جهت بررسي مقدماتي مطالب گنجانده شده براي جلسه آتي شورا تشكيل دهد.

22 ـ در فاصله ميان جلسات شورا، مديريت شورا براساس دستورات شورا مي‌تواند جلسات مشورتي نمايندگان داراي اختيار اعضاء شورا را براي تصميم‌گيري در مورد مطالب جداگانه برگزار نمايد. نمايندگان داراي اختيار اعضاء شورا توسط رؤساي راه‌آهنها از ميان مقامهاي بلندپايه راه‌آهنها با مطلع ساختن نهاد مديريت شورا قبل از آغاز جلسه منصوب مي‌شوند.

23 ـ در صورت ضرورت تصميم‌گيري در فاصله ميان اجلاس شورا، رئيس شورا مي‌تواند پيشنهاد مربوط به تصميم‌گيري از طرف شورا از طريق جلب موافقت كتبي اعضاء شورا را ارائه نمايد. در اين مورد بعد از جلب موافقت تمام اعضاء شورا، تصميم مربوط به عنوان تصميم متخذه تلقي مي‌شود. در صورتي كه ظرف دو ماه پس از ارسال تصميم مربوط، ايرادي از طرف يك عضو شورا واصل نگردد، تصميم مزبور قابل اجراء محسوب خواهد شد.

24 ـ هزينه‌هاي مربوط به برگزاري اجلاس شورا توسط راه‌آهني كه جلسه در قلمرو آن برگزار مي‌گردد، تأمين مي‌شود. هزينه‌هاي مربوط به شركت در اجلاس بر عهده عضو شورا مي‌باشد. هزينه‌هاي مربوط به جلسات غيرنوبتي شورا وقتي كه در مقر نهاد مديريت شورا برگزار مي‌شود توسط نهاد مديريت تأمين مي‌گردد.

25 ـ زبان كاري شورا زبان روسي مي‌باشد. كليه اسناد و مدارك مربوط به فعاليت شورا به زبان كاري تنظيم مي‌شود.

ت ـ كميسيون بازرسي شورا

26 ـ به منظور نظارت بر صحت استفاده شورا از منابع مالي، كميسيون بازرسي تأسيس مي‌شود. اعضاء اين كميسيون از سه راه‌آهن كشورهاي عضو شورا، هر يك، يك نماينده، مي‌باشد.

27 ـ كميسيون بازرسي در فعاليت خود از مفاد آيين‌نامه كميسيون بازرسي شوراي حمل و نقل ريلي كشورهاي عضو اتحاديه كشورهاي مستقل مشترك‌المنافع مصوب شورا پيروي مي‌نمايد.

28 ـ كميسيون بازرسي حداقل يك بار در سال مدارك مربوط به بخش مالي نهاد مديريت شورا را مورد بازرسي قرار مي‌دهد. رئيس كميسيون بازرسي نتايج بازرسي را به آگاهي مديريت شورا و اجلاس نوبتي شورا مي‌رساند.