قانون موافقتنامه بين دولت جمهوري اسلامي ايران و دولت جمهوري فنلاند درباره كمك و همكاري متقابل در امور گمركي

در اجراي اين موافقتنامه، رعايت اصول هفتاد و هفتم (۷۷) و يكصد و بيست و پنجم (۱۲۵) و يكصد و سي و نهم (۱۳۹) قانون اساسي الزامي است.

دولت جمهوري اسلامي ايران و دولت جمهوري فنلاند، كه از اين پس به‌ عنوان «طرفهاي متعاهد» ناميده مي شوند، با توجه به اينكه تخلف از قوانين گمركي به زيان منافع اقتصادي، تجاري، مالي، اجتماعي، فرهنگي، صنعتي و كشاورزي آنها مي ‌باشد؛ با اعتقاد به اينكه اقدام عليه تخلفات گمركي مي ‏تواند با همكاري نزديك بين مقامهاي گمرك آنها به‌ نحو مؤثرتري صورت بگيرد؛ با در نظر گرفتن اهميت تعيين دقيق حقوق گمركي و ساير ماليات‎ هاي جمع‌ آوري ‌شده از واردات يا صادرات و حصول اطمينان از اجراي صحيح اقدامات راجع ‌به ممنوعيت، محدوديت و كنترل كه مورد أخير شامل اجراي قانون و مقررات درباره كالاهاي تقلبي علائم تجاري ثبت ‌شده مي‎ شود؛ با توجه به اينكه قاچاق سلاح، مهمات، مواد منفجره، مواد سمي، مواد راديواكتيو، مواد مخدر و روانگردان نشان ‌دهنده خطري براي سلامت مردم و جامعه است؛ با در نظر گرفتن تهديد جرائم سازمان ‌يافته فراملي و گروههاي تروريستي با منابع قابل توجه آنها و نياز به مبارزه مؤثر با آنها؛ با توجه به كنوانسيون سازمان ملل متحد براي مبارزه با جرائم سازمان ‌يافته فراملي مصوب ۱۵ نوامبر سال ۲۰۰۰ ميلادي (۲۵ آبان ‌ماه ۱۳۷۹هجري شمسي) در نيويورك كه چهارچوبي را براي كمك متقابل بين ‌المللي در امور كيفري از نظر پيشگيري و مبارزه با جرائم سازمان‌ يافته فراملي تعيين مي‌ كند؛ با در نظر گرفتن مفاد معاهده واحد مواد مخدر ۱۹۶۱ ميلادي (۱۳۴۰هجري شمسي)، به‌ گونه اصلاح‌ شده، كنوانسيون مواد روانگردان ۱۹۷۱ ميلادي (۱۳۵۰ هجري شمسي)، به ‌گونه اصلاح‌ شده كه تحت نظارت سازمان ملل متحد تدوين شده‎ اند و همچنين كنوانسيون سازمان ملل متحد براي مبارزه با قاچاق مواد مخدر و داروهاي روانگردان ۱۹۸۸ ميلادي (۱۳۶۷هجري شمسي) و پيوست آن، به ‌گونه اصلاح‌ شده؛ همچنين با در نظر گرفتن اسناد مربوط به شوراي همكاري گمركي، به‌ ويژه توصيه ‌نامه درباره كمك متقابل اداري مورخ ۵ دسامبر ۱۹۵۳ ميلادي (۱۴ آذرماه ۱۳۳۲هجري شمسي)؛ در موارد زير توافق نمودند:

تعاريف از نظر اين موافقتنامه:

«قوانين گمركي» يعني هرگونه مقررات قانوني يا نظارتي قابل اعمال توسط مقامهاي گمركي طرفهاي متعاهد در ارتباط با واردات، صادرات، گذر، انبارداري و توزيع كالا، از جمله روشهاي پرداخت اعم از اينكه مربوط به حقوق گمركي، ماليات‎ ها يا ديگر هزينه‌ هاي وضع ‌شده توسط مقامهاي گمركي يا اقدامات بازدارنده، محدودكننده يا كنترلي باشد؛

«مقام گمركي» يعني گمرك جمهوري اسلامي ايران براي جمهوري اسلامي ايران و گمرك فنلاند براي جمهوري فنلاند كه براي اجراي مقررات موضوع بند (الف) اين ماده صلاحيت دارند؛

«نقض قوانين گمركي» يعني هرگونه نقض يا اقدام به نقض قوانين گمركي؛

«حقوق گمركي و ماليات ‎ها» يعني حقوق گمركي و كليه عوارض ديگر، ماليات‌ ها و هزينه‌ هايي كه در ارتباط با واردات يا صادرات كالاها وصول مي‌ شوند اما شامل دستمزدها و هزينه‌ هايي نمي ‎شود كه محدود به مبلغ هزينه ‎هاي تقريبي خدمات ارائه ‌شده هستند، از جمله براي جمهوري فنلاند، عوارض و مالياتي كه توسط نهادهاي صلاحيتدار اتحاديه اروپا وضع شده ‌اند؛

«شخص» يعني هر شخص حقيقي يا حقوقي، مگر اينكه سياق عبارت به‌ نحو ديگري اقتضاء نمايد؛

«داده ‌هاي شخصي» يعني هرگونه داده مربوط به شخص حقيقي شناخته‌ شده يا قابل شناسايي؛

«مواد مخدر» يعني هر ماده طبيعي يا مصنوعي، در جداول (۱) و (۲) معاهده واحد مواد مخدر ۱۹۶۱ ميلادي (۱۳۴۰هجري شمسي)، به ‌گونه اصلاح ‌شده و همچنين هر ماده شبيه به مواد مخدر در قوانين ملي؛

«مواد روانگردان» يعني هر ماده طبيعي يا مصنوعي يا هر ماده طبيعي مندرج در جداول (۱)، (۲)، (۳) و (۴) كنوانسيون مواد روانگردان ۱۹۷۱ميلادي (۱۳۵۱هجري شمسي)، به ‌گونه اصلاح‌ شده و همچنين هر ماده شبيه به مواد روانگردان در قوانين ملي است؛

«پيش ‌سازها» يعني مواد شيميايي فهرست‌ شده در پيوست كنوانسيون ۱۹۸۸ ميلادي (۱۳۶۷هجري شمسي) سازمان ملل متحد براي مبارزه با قاچاق مواد مخدر و روانگردان، به ‌گونه اصلاح‌ شده؛

«تحويل كنترل شده» يعني روشي كه عبور محموله ‎هاي غيرقانوني به خارج، از طريق يا به داخل قلمرو طرفهاي متعاهد را با آگاهي و تحت نظارت مقامهاي صلاحيتدار آنها از نظر تشخيص و شناسايي افراد درگير در نقض قوانين گمركي تجويز مي‎ نمايد؛

«مقام گمركي درخواست‌ كننده» يعني مقام گمركي طرف متعاهدي كه درخواست كمك در امور گمركي را دارد؛

«مقام گمركي درخواست ‌شونده» يعني مقام گمركي طرف متعاهدي كه از آن، درخواست كمك در امور گمركي شده است.

دامنه شمول موافقتنامه

طرفهاي متعاهد، به ‌وسيله مقامهاي گمركي خود و طبق مفاد مندرج در اين موافقتنامه، در موارد زير به يكديگر كمك ارائه خواهند نمود: الف – به ‌منظور حصول اطمينان از تبعيت صحيح از قوانين گمركي؛ ب – به ‌منظور جلوگيري، تحقيق و تعقيب موارد نقض قوانين گمركي؛ پ - در موارد مربوط به تحويل يا ابلاغ اسناد مربوط به اعمال قوانين گمركي؛

كمك در چهارچوب اين موافقتنامه طبق قوانين لازم‌ الاجراء در قلمرو كشور طرف متعاهد درخواست‌ شونده و در حدود صلاحيت و منابع در دسترس مقام گمركي درخواست‌ شونده ارائه مي ‌گردد. در صورت لزوم، مقام گمركي درخواست ‌شونده مي ‎تواند ساز و كار كمك توسط مقام صلاحيتدار ديگر را فراهم نمايد.

اين موافقتنامه دريافت حقوق گمركي، ماليات‎ ها و هرگونه هزينه ديگر را پيش‌ بيني نمي‎ كند.

اين موافقتنامه بر اعمال موافقتنامه‌ هاي بين‎ المللي در زمينه معاضدت حقوقي در امور كيفري يا موافقتنامه ‎هاي بين ‎المللي درباره همكاري گمركي كه طرفهاي متعاهد منعقد كرده ‎اند، تأثير نخواهد داشت.

دامنه شمول كمك

در زمينه مقررات حقوقي و نظارتي، مقامهاي گمركي طرفهاي متعاهد هرگونه اطلاعات را بنا به درخواست و در صورت نياز پس از تحقيق قبلي - تبادل خواهند كرد كه به آنها امكان مي‎ دهد از وصول صحيح حقوق گمركي و ماليات‌ ها اطمينان حاصل كنند، به‌ خصوص اطلاعاتي كه موارد زير را تسهيل نمايد: الف - تعيين ارزش گمركي، طبقه‌ بندي تعرفه و مبدأ كالا؛ ب - اجراي مقررات مربوط به ممنوعيت ‌ها، محدوديت ‌ها و كنترل ‌ها

مقام گمركي درخواست ‌شونده، حسب درخواست، كليه اطلاعات درباره قوانين گمركي و تشريفات حاكم در آن طرف متعاهد را كه مرتبط با استعلامات مربوط به نقض قوانين گمركي است ارائه خواهد داد.

مقامهاي گمركي، در صورت درخواست يا به ابتكار خود، اطلاعات و اسنادي كه به اطمينان از اعمال صحيح قوانين گمركي و پيشگيري، تحقيق و مقابله با نقض قوانين گمركي كمك مي‌ كند را در اختيار يكديگر قرار خواهند داد.

هر مقام گمركي در انجام استعلام ‎ها از طرف مقام گمركي ديگر، همان ‌گونه عمل خواهند كرد كه از جانب خود يا حسب درخواست مقام ديگري در آن طرف متعاهد انجام مي‎ دهد.

چنانچه مقام گمركي درخواست‌ شونده، نهاد صلاحيتدار جهت اجابت درخواست نباشد، فوري آن را به نهاد مربوط منتقل خواهد نمود و پيگير همكاري آن نهاد خواهد شد.

مصاديق كمك مقامهاي گمركي، به ابتكار خود يا بنا به درخواست، اطلاعات زير را به يكديگر ارائه خواهند نمود:

آيا كالاهاي وارد شده به قلمرو كشور يكي از طرفهاي متعاهد به ‌طور قانوني از قلمرو كشور طرف متعاهد ديگر صادر شده است و رويه گمركي، در صورت وجود، كه كالاها ذيل آن قرار داده شده است؛

آيا كالاهاي صادراتي از قلمرو كشور يكي از طرفهاي متعاهد به ‌طور قانوني به قلمرو كشور طرف متعاهد ديگر وارد شده است و رويه گمركي، در صورت وجود، كه تحت آن كالاها قرار داده شده است؛

آيا كالاهاي برخوردار از رفتار مساعد در هنگام صادر شدن از قلمرو كشور يك طرف متعاهد به ‌طور مقتضي به قلمرو كشور طرف متعاهد ديگر وارد شده است، بديهي است اطلاعات راجع ‌به هر اقدام كنترلي گمركي كه آنها شامل آن اقدامات مي‎ شوند نيز ارائه خواهد شد.

نظارت ويژه

مقام گمركي درخواست ‌شونده، در صورت درخواست، اطلاعات زير را ارائه و نظارت ويژه را بر آنها خواهند داشت: الف - افرادي كه براي مقام گمركي درخواست‌ كننده معلوم شده است مرتكب نقض قوانين گمركي شده ‎اند يا مظنون به انجام آن هستند، به ‌خصوص كساني كه به داخل و خارج از قلمرو كشور طرف متعاهد درخواست‌ كننده تردد مي ‎نمايند؛ ب – جا به ‌جايي كالاها كه توسط مقام گمركي درخواست ‌كننده به ‌عنوان مظنون به قاچاق به قلمرو كشور طرف متعاهد درخواست ‌كننده اطلاع داده شده است؛ پ - وسايل حمل و نقلي كه مقام گمركي درخواست‌ كننده مظنون به استفاده شدن از آنها در ارتكاب نقض قوانين گمركي لازم ‌الاجراء در قلمرو كشور هر يك از طرفهاي متعاهد است. ت - مكانهاي استفاده ‌شده براي انبار كردن كالاها كه مورد سوء‌ ظن مقام گمركي درخواست‌ كننده جهت استفاده در ارتكاب نقض قوانين گمركي لازم ‌الاجراء در قلمرو كشور هر يك از طرفهاي متعاهد است.

مقامهاي گمركي طرفهاي متعاهد، در حدود صلاحيت خود از موارد زير جلوگيري خواهند نمود: الف - صادرات كالاهايي كه معلوم شده يا به دلايل منطقي مورد سوء ‌ظن صادر شدن به قلمرو كشور طرف متعاهد ديگر براي استفاده در مقاصد ديگري غير از تجارت مشروع ميان طرفهاي متعاهد شناخته شده ‎اند؛ ب - صادرات كالاهايي كه واردات آنها به قلمرو كشور طرف متعاهد ديگر ممنوع است.

اقدام مقابله ‎اي با قاچاق كالاهاي داراي اهميت ويژه مقامهاي گمركي، به ابتكار خود يا بنا به درخواست و بدون تأخير، كليه اطلاعات مربوط درباره فعاليت‌ هاي تكميل يا برنامه ‌ريزي‌ شده، كه نقض قوانين گمركي لازم ‌الاجراء در قلمرو كشور يكي از طرفهاي متعاهد را تشكيل مي ‎دهند يا به نظر مي ‎رسد كه چنين است به‌ ويژه در زمينه جا به ‌جايي موارد زير را ارائه خواهند كرد: الف - اسلحه، مهمات و مواد منفجره ب - كالاهاي حساس و راهبردي مشمول كنترل طبق پيمان‎ هاي بين‎ المللي و نظامها يا ترتيبات چندجانبه مربوط و يا سازگار با تعهدات عدم اشاعه؛ پ - مواد مخدر، روانگردان ‌ها و پيش‌ سازها؛ ت - اشياء هنري و عتيقه كه از ارزش تاريخي، فرهنگي يا باستان ‌شناسي قابل توجه برخوردار هستند؛ ث - مواد سمي، مواد راديواكتيو و همچنين ساير كالاها و مواد خطرناك براي محيط ‌زيست يا سلامت؛ ج - كالاهاي مشمول حقوق گمركي يا ماليات بالا، به ‌ويژه مشروبات الكلي و فرآورده‎ هاي دخاني؛ چ - كالاهاي ناقض حقوق مالكيت معنوي.

تحويل كنترل ‌شده

مقامهاي گمركي، با موافقت متقابل و هر يك در حيطه صلاحيت خود كه توسط قوانين ملي تعيين مي‌ شود، تحويل كنترل‌ شده به ‌منظور شناسايي افراد دخيل در تخلف را به ‌كار خواهند برد. اگر تصميم‌ گيري در مورد استفاده از تحويل كنترل ‌شده در حيطه صلاحيت مقام گمركي نباشد، همكاري با مقامهاي ملي داراي اين صلاحيت را آغاز يا پرونده را به آن مقامها منتقل خواهد كرد.

محموله ‌هاي غيرقانوني كه تحويل كنترل‌ شده آنها با موافقت مقامهاي صلاحيتدار ملي مورد توافق قرار گرفته را مي‌ توان متوقف نمود و اجازه ادامه حركت را با كالاي دست ‌نخورده يا برداشته ‌شده و ضبط‌ شده يا جايگزين ‌شده به ‌صورت كلي يا جزئي داد.

تصميم ‌گيري در مورد استفاده از تحويل كنترل‌ شده بر حسب مورد اتخاذ مي‌ شود و مي‌ تواند در صورت لزوم با در نظر گرفتن ترتيبات مالي و تفاهم بين مقامهاي صلاحيتدار ملي باشد.