قانون الحاق دولت جمهوري اسلامي ايران به كنوانسيون جلوگيري از آلودگي دريايي ناشي از دفع مواد زايد و ديگر مواد

به دولت جمهوري اسلامي ايران اجازه داده مي ‌شود به كنوانسيون جلوگيري از آلودگي دريايي ناشي از دفع مواد زايد و ديگر مواد،‌ مصوب سال يكهزار و سيصد و پنجاه و يك هجري شمسي برابر با سال يكهزار و نهصد و هفتاد و دو ميلادي، مشتمل بر يك مقدمه، (22) ‌ماده و (3)‌ پيوست ملحق شود و اسناد مربوط را تسليم نمايد.

كنوانسيون جلوگيري از آلودگي دريايي از طريق دفع مواد زايد و ديگر مواد اعضاي متعاهد اين كنوانسيون با تصديق اين كه محيط زيست دريايي و موجودات زنده آن براي بشر داراي اهميت حياتي مي‌ باشند، و همه مردم در تضمين اينكه بگونه ‌اي از آنها‌ نگهداري مي ‌شود كه به كيفيت و منابع دريايي آسيبي وارد نمي‌ گردد داراي منافعي هستند، با تصديق اين كه قابليت دريا براي جذب مواد زايد و بي ‌ضرر نمودن آنها و توانايي آن به منظور احيا مجدد منابع طبيعي درياها محدود مي ‌باشد، با تصديق اين كه دولتها بر اساس منشور ملل متحد و اصول حقوق بين‌ الملل داراي حق حاكميت جهت بهره‌ برداري از منابع دريايي خويش بر طبق خط ‌مشي ‌هاي زيست محيطي خود مي ‌باشند و وظيفه دارند اطمينان حاصل كنند كه اين فعاليتها در قلمرو يا كنترل آنها، آسيبي به محيط زيست ساير كشورها‌ يا مناطق فراتر از حدود حاكميت ملي آنها وارد نمي ‌نمايد، با يادآوري قطعنامه 2749 (25) مجمع عمومي ملل متحد در مورد اصول ناظر بر بستر درياها و كف اقيانوس ‌ها و زيربستر متعلق به آنها كه فراتر از‌حدود قلمرو حاكميت ملي مي‌ باشند؛ با خاطرنشان ساختن اين كه آلودگي دريايي از بسياري از منابع مانند دفع و تخليه از طريق هوا، رودخانه‌ ها، خورها (‌مصب‌ ها)، ريزش ‌گاههاي درون ‌رودخانه‌ ها و خطوط لوله نشأت مي‌ گيرد و از اين رو حايز اهميت است كه دولتها بهترين شيوه ‌هاي عملي را جهت جلوگيري از چ…

اعضاي متعاهد بايد بصورت فردي و جمعي كنترل موثر همه منابع آلودگي محيط زيست دريايي را ترغيب نمايند و به ويژه خود متعهد شوند ‌تا به منظور جلوگيري از آلودگي درياها، از طريق دفع مواد زايد و ساير موادي كه براي سلامت بشر ايجاد خطر مي ‌كنند و منابع زيستي و حيات ‌موجودات دريايي را مخاطره‌ آميز مي ‌نمايند، و به امكانات رفاهي دريا آسيب مي‌ رسانند و يا با ديگر استفاده‌ هاي قانوني از دريا تداخل پيدا مي ‌كنند، همه‌ روشهاي عملي را بكار بندند.

اعضاي متعاهد همانگونه كه در مواد بعدي خواهد آمد، بايد بر اساس تواناييهاي علمي، فني و اقتصادي بطور فردي اقدامات موثري را بعمل ‌آورند و بصورت جمعي بمنظور جلوگيري از آلودگي دريايي در اثر دفع مواد زايد، خط مشي‌ هاي خود را در اين خصوص هماهنگ نمايند.

از نظر اين كنوانسيون:

(‌الف) «‌دفع» يعني: (1) ريختن عمدي هرگونه زوايد يا ساير مواد به دريا از كشتيها، هواپيماها، سكوها يا ديگر سازه‌ هاي ساخت دست بشر در دريا. (2) دفع عمدي مواد كشتيها، هواپيماها، سكوها يا ديگر سازه‌ هاي ساخت دست بشر در دريا، به دريا. (ب) "‌دفع" شامل موارد ذيل نمي‌ شود: (1) ريختن مواد زايد يا ساير مواد در دريا بطور اتفاقي يا در پي عمليات عادي كشتيها، هواپيماها، سكوها يا ديگر سازه‌ هاي ساخت دست بشر در دريا و‌تجهيزات آنها بغير از مواد زايد يا ديگر موادي كه بوسيله يا به كشتيها، هواپيماها يا ديگر سازه‌ هاي ساخته دست بشر در دريا كه به قصد دفع مواد مزبور‌فعاليت مي ‌كنند، حمل مي ‌شود يا از به ‌عمل ‌آوري چنين مواد زايدي يا ساير مواد در كشتيها، هواپيماها، سكوها يا سازه ‌هاي مزبور ناشي مي‌ شود. (2) به جا نهادن مواد با هدفي غير از دفع صرف چنين مواد زايدي مشروط بر اينكه ريختن چنين مواد زايدي با اهداف اين كنوانسيون مغايرت نداشته‌ باشد. (ج) مفاد اين كنوانسيون، دفع مواد زايد يا ديگر موادي را كه بطور مستقيم ناشي از اكتشاف، بهره ‌برداري و شركت در انجام عمليات ساحلي منابع كاني‌ بستر دريا بوده يا مربوط آنها مي ‌باشد، در بر نمي ‌گيرد.

«هواپيماها و كشتيها» به معني حمل‌ كننده‌ هاي دريايي يا هوايي از هر نوعي كه باشند تلقي مي‌ شوند اين اصطلاح، هاوركرافت و دوبه‌ ها را اعم از‌خود كششي يا كششي شامل مي‌ شود.

«‌دريا» به معني كليه آبهاي دريايي بجز آبهاي داخلي كشورها است.

«‌مواد زايد و يا ديگر مواد» به معني ماده يا شيئي از هر نوع، شكل يا جنس است.

«‌اجازه خاص» اجازه ‌اي است كه بطور مشخص بنا بر تقاضاي قبلي و طبق ضمايم (2‌ و 3) اعطا مي‌ شود.

«‌اجازه عام» به معني اجازه قبلي و بر اساس ضميمه 3 است.

«‌سازمان» به معني سازماني است كه توسط اعضاي متعاهد تعيين شده است.

اعضاي متعاهد طبق مفاد اين كنوانسيون بايد از دفع مواد زايد يا ديگر مواد به هر شكل يا صورتي به استثناي موارد مشخصي كه در ذيل مي ‌آيد ‌ممانعت بعمل آورند: الف - دفع مواد زايد يا مواد ديگري كه در ضميمه (1) آمده ممنوع مي‌ باشد. ب - دفع مواد زايد يا مواد ديگري كه در ضميمه (2) آمده، منوط به اجازه خاص قبلي مي‌ باشد. ج - دفع كليه مواد زايد يا مواد ديگر مستلزم اجازه عام قبلي مي‌ باشد. 2 - هر مجوزي تنها بعد از ملاحظه دقيق كليه عوامل موضوع ضميمه (3) از جمله آگاهي قبلي از ويژگيهاي منطقه دفع مواد زايد همانگونه كه در بخش (ب) و (ج) ضميمه مزبور درج گرديده صادر خواهد شد. 3 - هيچيك از مواد اين كنوانسيون به گونه‌ اي تفسير نخواهد شد كه يك عضو متعاهد را تا جايي كه به آن عضو مربوط است از دفع مواد زايد يا ساير ‌مواد ذكر نشده در ضميمه (1) منع نمايد. عضو مزبور اينگونه اقدامات را به اطلاع سازمان خواهد رساند.

در صورتي كه حفظ ايمني جان اشخاص يا كشتيها، هواپيماها، سكوها و يا ديگر سازه‌ هاي ساخت دست بشر در درياها در موارد بسيار ضروري ‌ناشي از شرايط نامطلوب آب و هوايي يا در موردي كه جان انسان را به مخاطره افكند و يا تهديدي جدي براي كشتيها، هواپيماها، سكوها و ديگر‌ سازه‌ هاي ساخته دست بشر در دريا باشد، ضرورت داشته باشد، اگر دفع مواد زايد تنها راه جلوگيري (‌رفع) از تهديد باشد و اگر احتمال كمي وجود‌ داشته باشد كه در نتيجه دفع مواد زايد، خسارت كمتر از زماني بشود كه در غير از آن صورت اتفاق خواهد افتاد مفاد ماده (4) اعمال نخواهد شد. دفع‌ مزبور بمنظور به حداقل رساندن احتمال آسيب و ضرر به انسان يا حيات آبزيان انجام خواهد شد و بدون فوت وقت به سازمان گزارش خواهد شد.

يك عضو متعاهد مي‌ تواند بصورت استثنا براي جزء (‌الف) بند (1) ماده (4)، در مواقع اضطراري كه خطرات غيرقابل قبولي در ارتباط با سلامتي‌ انسان ايجاد مي‌ كند و با قبول اينكه راه حل معقول ديگري درباره آنها وجود ندارد، اجازه خاص صادر كند. عضو مزبور قبل از انجام چنين عملي بايد با‌ كشور يا كشورهايي كه ممكن است تحت تاثير قرار گيرند، و نيز با سازمان كه بعد از مشاوره با ديگر اعضا و در صورت اقتضا سازمانهاي بين ‌المللي،‌بر اساس ماده (14)، بدون فوت وقت مناسبترين روشها را براي اتخاذ به عضو متعاهد توصيه خواهد كرد، مشورت نمايد. عضو متعاهد اين پيشنهادها را‌ تا عملي ‌ترين حد متناسب با زماني كه عمل بايد در محدوده آن صورت مي گيرد و منطبق با تعهد كلي پرهيز از خسارت وارد آوردن به محيط زيست ‌دريايي، انجام داده و سازمان را از عمل انجام شده مطلع خواهد كرد. متعهد مي‌ شوند در چنين شرايطي به يكديگر مساعدت نمايند.

هر عضو متعاهدي مي‌ تواند درزمان يا بعد از تصويب يا الحاق به كنوانسيون، از حقوق خود در مورد بند (2) صرفنظر نمايد.

هر عضو متعاهد بايد مقام يا مقامهاي صلاحيتداري را براي موارد زير تعيين نمايد: الف - صدور اجازه‌ هاي خاصي كه از قبل و براي دفع مواد زايد فهرست شده در ضميمه (2) و در شرايط كه در بند (2) ماده (5) منظور شده است، لازم‌ مي ‌باشد. ب - صدور اجازه عامي كه از قبل و براي دفع كليه مواد ديگر ضروري مي ‌باشد. ج - ثبت نوع و مقدار همه موادي كه اجازه دفع آنها داده شده و محل، زمان و روش دفع آنها. د - نظارت فردي و يا همكاري با ساير اعضاي متعاهد و سازمانهاي ذيصلاح بين ‌المللي در خصوص وضعيت درياها بمنظور تحقق اهداف اين كنوانسيون .

مقام يا مقامهاي صلاحيتدار عضو متعاهد در موارد زير اجازه خاص يا عام قبلي بر اساس بند (1) در مورد ماده مورد نظر جهت دفع صادر خواهند‌ كرد: الف - بارگيري در قلمرو آن عضو انجام شده باشد. ب - زماني كه بارگيري در قلمرو كشوري كه عضو كنوانسيون نيست توسط كشتي يا هواپيمايي كه در قلمرو آن عضو ثبت شده يا با پرچم آن تردد ‌مي ‌كند، انجام شده باشد.

در صدور مجوز دفع طبق جزء (‌الف) و (ب) بند (1) فوق، مقام يا مقامهاي صلاحيتدار، ضميمه (3)‌ را به همراه معيارها، اقدامات و الزامات ديگري كه ‌مقتضي تشخيص دهند رعايت خواهند نمود.

هر عضو متعاهدي بطور مستقيم و يا از طريق دبيرخانه ‌اي كه به موجب موافقتنامه منطقه ‌اي ايجاد شده، اطلاعات مندرج در جزء (ج) و (‌د) بند (1) ‌بالا و معيارها و اقدامات و الزاماتي را كه طبق بند (3) فوق ‌الذكر اتخاذ مي ‌كند به سازمان و در صورت اقتضا به اعضاي ديگر گزارش خواهد كرد. روش‌ اجرا و ماهيت گزارش ‌هاي مزبور با مشورت اعضاي متعاهد مورد توافق قرار خواهد گرفت.

هر عضو متعاهد اقدامات لازم را در خصوص اجراي اين كنوانسيون براي كليه موارد زير بكار خواهد گرفت: الف - كشتيها و هواپيماهايي كه در قلمرو آن عضو ثبت شده و يا با پرچم آن حركت مي ‌كنند. ب - كشتيها و هواپيماهايي كه در قلمرو آن عضو يا درياهاي سرزميني آن، موادي را بارگيري مي ‌كنند كه قرار است دفع گردد. ج - كشتيها، هواپيماها و سكوهاي ثابت يا شناور تحت حاكميت آنها با اين باور كه در امر دفع مواد زايد دخيل مي‌ باشند.

هر عضو در قلمرو خود بايد اقدامات مناسب را به منظور جلوگيري و مجازات هر عملي كه مغاير با مفاد اين كنوانسيون باشد، اتخاذ نمايد.

اعضا موافقت نمودند در تعميم و گسترش روشهاي اجراي موثر اين كنوانسيون بويژه در درياهاي آزاد، از جمله روشهاي گزارش دادن در مورد‌ كشتيها و هواپيماهايي كه برخلاف كنوانسيون در حال دفع مواد زايد مشاهده شوند، همكاري نمايند.

اين كنوانسيون در مورد آن دسته از كشتيها و هواپيماهايي كه طبق حقوق بين ‌الملل از مصونيت دولتي برخوردارند، اعمال نمي ‌شود با اين وجود هر‌ عضوي با اتخاذ اقدامات مناسبي اطمينان حاصل خواهد كرد كه چنين كشتيها و هواپيماهايي كه به آن تعلق دارند يا توسط آن مورد بهره ‌برداري قرار‌مي ‌گيرند به گونه‌ اي عمل خواهند كرد كه با موضوع و هدف اين كنوانسيون مطابقت و سازگاري داشته باشند و مراتب را به سازمان اطلاع خواهد داد.

هيچ يك از مفاد اين كنوانسيون بر حقوق هر عضو متعاهدي جهت اتخاذ اقدامات ديگري بر اساس اصول حقوق بين ‌الملل در مورد جلوگيري از دفع ‌مواد زايد در درياها تاثير نمي‌ گذارد.

بمنظور پيشبرد اهداف اين كنوانسيون، اعضاي متعاهد داراي منافع مشترك به منظور حمايت از محيط زيست دريايي در يك منطقه جغرافيايي ‌معين با در نظر گرفتن تركيب ويژگيهاي منطقه‌ اي، بمنظور انعقاد توافقنامه منطقه‌ اي مطابق اين كنوانسيون براي جلوگيري از آلودگي به ويژه از طريق ‌دفع مواد زايد تلاش خواهند كرد. اعضاي متعاهد اين كنوانسيون كوشش خواهند كرد مطابق با اهداف و مفاد توافقنامه‌ هاي منطقه‌ اي مزبور، كه از طرف ‌سازمان به آنان اعلام مي ‌شود عمل نمايند. اعضاي متعاهد سعي خواهند نمود با طرفهاي توافقنامه‌ هاي منطقه‌ اي بمنظور توسعه روشهاي هماهنگي كه ‌قرار است توسط اعضاي كنوانسيون‌ هاي مختلف مربوط پيگيري شود، همكاري نمايند. توجه خاصي به همكاري در زمينه كنترل و تحقيق علمي بعمل خواهد آمد.

اعضاي متعاهد با تشريك مساعي با سازمان و نهادهاي بين ‌المللي ديگر، حمايت از آندسته از اعضاي متعاهدي كه تقاضاي موارد زير را دارند،‌ ترجيحاً در كشورهاي مربوط به گونه‌ اي كه اهداف و مقاصد اين كنوانسيون را به پيش برد، ترغيب خواهند كرد. الف - آموزش فني و علمي پرسنل. ب - تامين تجهيزات و ابزارهاي مورد نياز در امر تحقيق و كنترل. ج - دفع و تصفيه مواد زايد و اقدامات ديگر بمنظور جلوگيري يا كاهش آلودگي بر اثر دفع.

اعضاي متعاهد متعهد مي ‌شوند طبق اصول حقوق بين ‌الملل در خصوص مسووليت دولتها در زمينه خسارت وارد كردن به محيط زيست ديگر‌كشورها و يا به هر ناحيه زيست محيطي ديگر درنتيجه دفع مواد زايد و ديگر مواد از هر نوع كه باشد، در زمينه گسترش روشهاي تعيين مسووليت و حل ‌و فصل اختلاف‌ هاي مربوط به دفع مواد زايد، اقدام نمايند.

اعضاي متعاهد در اولين نشست مشورتي خود شيوه ‌هاي حل و فصل مناقشات مربوط به تفسير و اجراي اين كنوانسيون را مورد بررسي قرار‌مي ‌دهند.

اعضاي متعاهد خود را ملزم مي‌ نمايند تا از طريق سازمانهاي تخصصي صلاحيتدار و نهادهاي بين ‌المللي ديگر اقدامهايي بمنظور حفاظت از ‌محيط زيست دريايي در مقابل آلودگي ناشي از مواد زير را ترغيب نمايند: الف - هيدروكربن‌ ها،‌ از جمله نفت و مواد زايد آنها. ب - ساير مواد مضر و خطرناكي كه بوسيله كشتي‌ ها با هدفي غير از دفع حمل مي‌ شوند. ج - مواد زايد ايجاد شده در جريان عمليات كشتي‌ ها،‌ هواپيماها، سكوها و ديگر سازه ‌هاي ساخته دست بشر در دريا. د - آلودگي‌ هاي راديواكتيويته از همه منابع، از جمله كشتي‌ ها، هـ - عوامل جنگ شيميايي و بيولوژيكي، و - مواد زايد و ديگر موادي كه بطور مستقيم در نتيجه يا در ارتباط با اكتشاف، بهره ‌برداري پردازش ساحلي مربوط به اعضاي متعاهد همچنين از طريق سازمان صلاحيتدار بين ‌المللي، تدوين علايم مورد استفاده كشتي‌ هايي را كه در امر دفع مواد زايد شركت دارند، ترغيب‌ خواهند كرد.

هيچ يك از مفاد اين كنوانسيون به تدوين و توسعه حقوق درياها بوسيله كنفرانس سازمان ملل متحد در خصوص حقوق درياها كه به موجب ‌قطعنامه (24) ج 2750 مجمع عمومي سازمان ملل متحد برگزار گرديد و نيز دعاوي حال و آينده و ديدگاههاي حقوقي هر كشوري در ارتباط با حقوق ‌درياها و ويژگي و دامنه حاكميت ساحلي كشور صاحب پرچم لطمه‌ اي نخواهد زد. اعضاي متعاهد موافقت كردند تا در جلسه‌ اي كه توسط سازمان بعد‌ از كنفرانس حقوق درياها تشكيل مي ‌شود و در هر صورت بعد از سال 1355 هجري شمسي مطابق با 1976 ميلادي نخواهد بود بمنظور تعريف ويژگي ‌و دامنه حقوق و مسووليت كشور ساحلي در به اجرا درآوردن كنوانسيون در منطقه ‌اي مجاور ساحل خود مشورت نمايند.

دولت بريتانياي كبير و ايرلند شمالي بعنوان امين، بمنظور تصميم‌ گيري در خصوص موضوعات سازماني حداكثر (3)‌ ماه بعد از لازم‌ الاجرا شدن‌ اين كنوانسيون اجلاس اعضاي متعاهد را تشكيل خواهند داد.

اعضاي متعاهد سازمان صلاحيتداري را كه در زمان تشكيل آن اجلاس وجود دارد، مسوول وظايف دبيرخانه ‌اي در ارتباط با اين كنوانسيون مي ‌كنند،‌ هر عضو متعاهد اين كنوانسيون كه عضو اين سازمان نباشد، بايد سهم مناسبي براي هزينه‌ هايي كه توسط سازمان در اجراي اين وظايف صرف شده ‌است، در نظر بگيرد.

وظايف دبيرخانه‌ اي سازمان مذكور شامل موارد زير است: الف - برپايي نشستهاي مشورتي اعضاي متعاهد غالبا كمتر از هر دو سال يكبار و جلسات ويژه اعضا در هر زمان بنا به تقاضاي دوسوم اعضا. ب - همكاري و آمادگي در مشورت با اعضاي متعاهد و سازمانهاي بين‌ المللي مربوط در خصوص توسعه و اجراي روشهايي كه در جزء (هـ)‌ بند (4) اين‌ ماده به آن اشاره شده است. ج - بررسي تحقيقات انجام شده از سوي اعضاي متعاهد و اطلاعات دريافتي از آنان، مشورت با آنها و سازمانهاي بين ‌المللي مربوط و ارايه پيشنهاداتي‌ به اعضا درباره مسايل مربوط به اين كنوانسيون كه بطور مشخص در كنوانسيون عنوان نشده است. د - انتقال تمام اطلاعيه‌ هايي كه طبق بند (3) ماده (4)، بند (1) و (2) ماده (5)، بند (4) ماده (6) و مواد (15)، (20)‌ و (21) توسط سازمان دريافت شده به ‌اعضاي مربوط. قبل از تعيين سازمان اين وظايف در صورت لزوم توسط كشورهاي امين كه دولتهاي بريتانياي كبير و ايرلند شمالي مي ‌باشند، انجام خواهد شد.

در جلسات مشورتي يا ويژه اعضاي متعاهد، اجراي اين كنوانسيون و از جمله موارد زير مورد بررسي مستمر قرار خواهد گرفت. الف - بررسي و تصويب اصلاحيه‌ هاي اين كنوانسيون و ضمايم آن طبق ماده (15). ب - دعوت نهاد يا نهادهاي علمي مربوط جهت همكاري و مشاوره با اعضا يا سازمان، در مورد هر جنبه فني يا علمي مرتبط با كنوانسيون، بويژه مفاد ضمايم. ج - دريافت و بررسي گزارشهاي تهيه شده بر اساس بند (4) ماده (6). د - ارتقا سطح همكاري با - و بين - سازمانهاي منطقه ‌اي كه در ارتباط با جلوگيري از آلودگي دريايي هستند. هـ - توسعه يا تصويب روشهاي موضوع بند (2) ماده (5) از جمله معيارهاي اساسي براي تعيين و تشخيص وضعيتهاي فوق ‌العاده و استثنايي و‌ روش‌ هايي جهت راهنماييهاي مشورتي و دفع صحيح و اصولي مواد در چنين شرايطي، از جمله تعيين مناطق مناسب دفع و پيشنهاد آن با مشورت‌ سازمانهاي بين‌ المللي مربوط. و - بررسي هر نوع اقدام ديگري كه ممكن است مورد نياز باشد.

اعضاي متعاهد در اولين نشست مشورتي خود آيين كار را در صورت لزوم وضع خواهند كرد.