اساسنامه سازمان هواپيمايي كشور

هيئت وزيران در جلسه هاي 30 /5 /1398، 27 /7 /1399 و 11 /5 /1402 به پيشنهاد وزارت راه و شهرسازي،‌ سازمان برنامه و بودجه كشور و سازمان اداري و استخدامي كشور و به استناد بند (1) ماده (53) قانون احكام دائمي برنامه هاي توسعه كشور مصوب 1395، اساسنامه سازمان هواپيمايي كشوري را به شرح زير تصويب كرد:

سازمان هواپيمايي كشوري، موضوع ماده (5) قانون هواپيمايي كشوري مصوب 1328 و اصلاحات بعدي آن كه در اين اساسنامه به اختصار "سازمان" ناميده مي شود، به عنوان يك سازمان داراي شخصيت حقوقي مستقل به صورت مؤسسه دولتي وابسته به وزارت راه و شهرسازي اداره مي شود.

سازمان در چهارچوب بندهاي (1) تا (4) ماده (53) قانون احكام دائمي برنامه هاي توسعه كشور مصوب 1395 و ساير قوانين مربوط اقدام مي كند.

مركز اصلي سازمان در تهران است.

وظايف و اختيارات سازمان به شرح زير است:

برنامه ريزي و تنظيم مقررات در زمينه هاي فني، اقتصادي،‌ بازرگاني داخلي و بين المللي،‌ حمل و نقل هوايي كشور،‌ ايمني پروازها، بهبود كيفيت خدمات مسافر،‌ بار و محمولات پستي و توسعه آنها.

اجراي تعهدات، مقررات،‌ استانداردها، الزامات و توصيه هاي سازمان بين المللي هواپيمايي كشوري (ايكائو) در كليه امور هوانوردي كشوري با رعايت قوانين و مقررات داخلي.

نظارت بر كليه فعاليت هاي هواپيمايي كشوري با هدف اطمينان از رعايت قوانين و مقررات مربوط، تأمين ايمني و حفظ مصالح عمومي، جلوگيري از وقوع مخاطرات و رقابت هاي ناصحيح بين متصديان حمل و نقل هوايي.

صدور مجوز كليه فعاليت هاي هوانوردي كشوري در بخش دولتي و غيردولتي و نظارت بر اجراي آنها با رعايت قوانين و مقررات مربوط و تأييد و صدور مجوز براي انوع هواپيماهايي كه مي توانند در ايران به فعاليت حمل و نقل هوايي بپردازند.

تدوين استاندارد پرواز،‌ نظارت بر شركت ها و مؤسسات هواپيمايي از نظر تأييد صلاحيت و رعايت نكات و استانداردهاي ايمني و صدور گواهينامه ها و تدوين و تنظيم مقررات مربوط.

عضويت و ارتباط با سازمان بين المللي هواپيمايي كشوري (ايكائو)‌ و ساير سازمان هاي جهاني ذي ربط و استفاده از تجارب، دانش، خدمات و مشاوره اشخاص حقيقي يا حقوقي خارجي با رعايت قوانين و مقررات مربوط.

تهيه موافقت نامه ها و قراردادهاي بين المللي هواپيمايي كشوري در زمينه حمل و نقل هوايي و پروازهاي عبوري بر اساس سياست هاي روابط خارجي كشور و مبادله آنها با طرف هاي مقابل پس از طي مراحل تصويب و امضاي آنها وفق اصول (77) و (125) قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران.

برنامه ريزي در زمينه تربيت و ارتقاي نيروي انساني متخصص فعال و مورد نياز صنعت هوانوردي كشور با استفاده از ظرفيت هاي مراكز آموزشي داخلي و بين المللي .

مطالعات و تحقيقات علمي و فني در مسايل مربوط به هواپيمايي كشوري و ايجاد تسهيلات و تشويق افراد و مؤسسات صلاحيت دار به انجام اين امور و تمهيد موجبات آن.

تهيه طرح هاي ارائه خدمات تجسس و نجات هوايي با هماهنگي ساير مراجع ذي ربط و در صورت لزوم، تصويب در مراجع ذي صلاح و نظارت بر اجراي آنها.

تهيه آمار و جمع آوري اطلاعات مربوط به هوانوردي كشوري و تأييد اطلاعات ضروري براي انجام ايمن پروازها و انتشار آن براي مراجع ذي ربط .

سياست گذاري، تدوين و تنظيم مقررات مرتبط با فضاي هوايي كشور در حوزه هوانوردي غيرنظامي و پروازهاي عبوري از فضاي كشور و نشست و برخاست از فرودگاه ها مطابق با قانون هواپيمايي كشوري و نظارت بر اجراي آن.

صدور مجوز عبور از فضاي كشور و نشست و برخاست پروازهاي خارجي نظامي و خاص توسط نيروهاي مسلح صورت مي گيرد.

نظارت بر اعمال مسيرهاي هوايي و ايجاد مناطق ممنوع، خطر،‌ احتياطي و محدوده در فضاي كشور با همكاري و هماهنگي نيروهاي مسلح در راستاي ايمني، امنيت و نظم جريان شدآمد (ترافيك) هوايي.

تدوين و تنظيم مقررات خدمات ناوبري هوايي كشوري شامل مديريت شدآمد (ترافيك) هوايي، مخابرات هوانوردي، هواشناسي،‌ مديريت اطلاعات هوانوردي و نظارت بر اجراي آن.

ارائه خدمات مديريت اطلاعات هوانوردي و مجوز پروازهاي كشوري در راستاي اجراي وظايف حاكميتي.

تعيين طيف بسامد (فركانس) هاي مورد نياز ذي نفعان هواپيمايي كشوري در دامنه بسامد (فركانس)‌هاي هوانوردي در چهارچوب طيف تخصيصي توسط سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي و با رعايت قوانين و مقررات ناظر بر تنظيم مقررات و بسامد (فركانس) هاي كشور.

سياست گذاري و برنامه ريزي در خصوص تدوين و به روزرساني برنامه هاي ارتقاي ناوبري هوايي غيرنظامي و نظارت بر اجراي آن در كشور و همچنين برنامه ريزي براي همسان سازي برنامه هاي ناوبري هوايي نظامي و غيرنظامي با هماهنگي و همكاري نيروهاي مسلح.

انعقاد تفاهم نامه مديريت شدآمد (ترافيك) هوايي با كشورهاي عضو سازمان بين المللي هواپيمايي كشوري (ايكائو) با تأييد نيروهاي مسلح در مسايل نظامي.

سياست گذاري،‌ تدوين و تنظيم مقررات مرتبط با طراحي، عمليات، تجهيزات، سامانه ها، تسهيلات،‌ مديريت، نيروي انساني و اقتصاد حمل و نقل هوايي و نظارت بر اجراي آن مطابق با الزامات ايمني، استانداردها و توصيه هاي سازمان بين المللي هواپيمايي كشوري (ايكائو) و نظارت بر اجراي آن.

بررسي و تأييد مطالعات طرح هاي فرودگاهي شامل طرح هاي امكان سنجي، طرح هاي جامع و طرح هاي توسعه اي و انطباق آن با شبكه پروازي و سياست هاي كلان هوانوردي.

صدور مجوز احداث و بهره برداري از فرودگاه ها و بالگردگاه (هلي پورت) ها بر اساس الزامات و استانداردهاي سازمان بين المللي هواپيمايي كشوري (ايكائو)‌ و سياست هاي عمومي كشور و مقررات حوزه حمل و نقل پس از كسب نظر از كارگروه دائمي اداره امور فضاي كشور.

تأمين ايمني و امنيت هوانوردي و تهيه و تنظيم دستورالعمل هاي امنيتي، حفاظتي با رعايت مقررات و استانداردهاي بين المللي و داخلي مربوط و نظارت بر اعمال آنها.

تنظيم مقررات و توسعه هوانوردي عمومي و پهپادهاي غيرنظامي در چهارچوب سياست هاي عمومي كشور و نظارت بر اجراي آن.

بررسي سوانح و حوادث هواپيمايي غيرنظامي، ارائه گزارش و پيشنهادهاي ايمني به مراجع ذي ربط.

پيگيري اجراي قانون اجراي سياست هاي كلي اصل چهل و چهارم (44) قانون اساسي در صنعت هوانوردي كشور و فراهم آوردن زمينه مشاركت بخش غيردولتي و ترويج رقابت براي واگذاري و بهره برداري از اماكن و امور تصدي هوانوردي.

استفاده از خدمات، دانش و مشاوره بخش غيردولتي داخلي و خارجي براي انجام و تقويت امور بازرسي و نظارت با رعايت سياست هاي كلي نظام و قوانين و مقررات مربوط.

كمك به تعاوني ها و صندوق هاي رفاه كاركنان سازمان مطابق آيين نامه اجرايي لايحه قانوني تعيين بهاي خدمات فرودگاهي و پروازي با رعايت قوانين مربوط و در چهارچوب مصوبات شوراي عالي امنيت ملي.

حمايت از حقوق استفاده كنندگان از خدمات حمل و نقل هوايي به ويژه مسافرين.

نظارت، بازرسي فني و تخصصي از شركت هاي هواپيمايي، مؤسسات هوانوردي، فرودگاه ها، اماكن و مستحدثات مربوط.

اجراي سياست ها، مصوبات و تصميماتي كه شوراي عالي هواپيمايي كشوري (موضوع ماده (6) قانون هواپيمايي كشوري) در چهارچوب اختيارات و وظايف قانوني آن شورا اتخاذ و ابلاغ مي كند.

تبصره بازرسان سازمان براي ورود و بازرسي، نظارت و اعمال مقررات وفق قوانين داخلي و بين المللي هوانوردي نسبت به شركت هاي هواپيمايي،‌ مؤسسات هوانوردي، فرودگاه ها،‌ اماكن و مستحدثات مربوط داراي اختيار تام هستند و تمامي عوامل دستگاه هاي اجرايي مستقر در فرودگاه از جمله عوامل فرودگاهي، پروازي و نيروهاي امنيتي و انتظامي مكلفند با بازرسين سازمان همكاري كنند. در مورد اماكن و مستحدثات نظامي و امنيتي، رعايت مصوبات شوراي عالي امنيت ملي و قوانين و مقررات مربوط الزامي است.

تمامي اشخاص حقيقي و حقوقي از جمله نيروهاي مسلح در امور مرتبط با وظايف سازمان، تابع مقررات، استانداردها و الزاماتي هستند كه به موجب قانون هواپيمايي كشوري و اين اساسنامه با رعايت مصوبات شوراي عالي امنيت ملي به سازمان واگذار شده است.

رييس سازمان به عنوان معاون وزير راه و شهرسازي بر اساس ماده (5) قانون هواپيمايي كشوري از بين افراد متدين به دين مبين اسلام، با ايمان، امين، مورد وثوق،‌ متخصص و باتجربه مرتبط در امور هوانوردي كشور به پيشنهاد وزير راه و شهرسازي و تصويب هيئت وزيران براي مدت حداكثر سه سال منصوب مي شود و انتصاب مجدد وي بلامانع است.

رييس سازمان كليه وظايف و اختيارات اداره سازمان از جمله موارد زير را بر عهده دارد: