آيين نامه ايمني كار با دستگاه هاي ريخته گري تحت فشار (دايكست)

هدف هدف از تدوين اين آيين نامه، به ‌روزرساني و تطبيق مواد مرتبط با مبحث ريخته ‌گري تحت فشار (دايكست) با توجه به شرايط روز صنايع، پيشرفت تكنولوژي و ايمن ‌سازي محيط كارگاه و صيانت از نيروي انساني و منابع مادي و پيشگيري از حوادث ناشي از كار در كليه كارگاه هايي است كه در فرايند آنها از دستگاه‌ هاي ريخته‌ گري تحت فشار (دايكست) استفاده مي ‌شود.

دامنه شمول مقررات اين آيين‌ نامه به استناد ماده ۸۵ قانون كار جمهوري اسلامي ايران تدوين گرديده و براي كليه كارگاه ها، كارفرمايان، كارگران و كارآموزان مشمول قانون مذكور لازم ‌الاجرا مي‌ باشد.

فرايند توليد قطعه كه طي آن فلز مذاب به داخل يك قالب، ريخته يا تزريق و در آن منجمد مي ‌شود.

دستگاهي كه فلز مذاب را تحت فشار به درون قالب بادوام تزريق مي ‌كند.

دستگاه ريخته‌ گري تحت فشاري كه در آن مكانيزم تزريق از كوره نگهدارنده مذاب مجزا است.

دستگاه ريخته‌ گري تحت فشاري كه در آن مكانيزم تزريق در كوره مذاب قرار مي ‌گيرد.

شخصي آموزش ديده كه توانايي كار و توليد با دستگاه ريخته ‌گري تحت فشار را داشته و بر اساس دستورالعمل كار با دستگاه كه توسط كارفرما تهيه و در اختيار وي قرار داده شده است، مجاز به كار با دستگاه ريخته ‌گري تحت فشار مي باشد.

مكاني است كه از آن جا دستگاه ريخته ‌گري تحت فشار و تجهيزات جانبي آن بكار گرفته مي ‌شود.

حالتي انتخابي در عملكرد دستگاه ريخته ‌گري تحت فشار كه انجام بيش از يك چرخه كامل را براي دستگاه ممكن مي ‌سازد.

حالتي قابل انتخاب براي كاركردن دستگاه ريخته‌ گري تحت فشار كه در آن دستگاه پس از اجراي كامل يك چرخه متوقف مي ‌شود.

عملي كه نيازمند اقدام ارادي و پيوسته اپراتور است و براي راه ‌اندازي يك فرايند مجزا در دستگاه ريخته‌ گري تحت فشارلازم مي ‌باشد.

تجهيزي است كه براي انتقال فلز مذاب از كوره نگهدارنده به سيلندر تزريق بكار مي ‌رود.

قسمت استوانه ‌اي شكل از سيستم راه گاهي، ناشي از فلز مذاب اضافي درسيلندر تزريق دستگاه سردكار است كه پس از تكميل ضرب، شكل مي ‌گيرد.

[پاورقي 1] Biscuit

ابزارياست فلزي در دستگاه ريخته ‌گري تحت فشار كه قطعات ريخته ‌گري تحت فشار در آن شكل مي ‌گيرد.

فضاي قالب و مجاور آن كه در حين فرايند توليد، احتمال ايجاد خطر را دارد. (به ضميمه ۴ مراجعه شود)

ابزاري كه براي اعمال روانكار بر سطح قالب مورد استفاده قرار مي‌ گيرد.

ناحيه كاري قالب ريخته ‌گري تحت فشار كه بين ميزهاي ثابت و متحرك دستگاه ريخته‌ گري تحت فشار مي ‌باشد.

صفحه ‌اي فرضي است كه از جدايش دو نيمه ثابت و متحرك قالب و يا قسمتهاي متحرك آن پديد مي ‌آيد.

مسيري درون قالب كه سيلندر تزريق را به ورودي يا ورودي ‌هاي قالب، جاييكه مذاب وارد حفره يا حفره‌ هاي قالب مي ‌شود، وصل ميكند.

فرايند تزريق فلز به داخل قالب مي‌ باشد.

محصول انجماد فلز مذاب در قالب مي‌ باشد.

فرايند هدايت فلز مذاب، تحت فشار به درون قالب مي‌باشد.

قسمتي از سيستم تزريق كه پيستون را هدايت نموده و فلز مذاب قبل از ورود به داخل قالب در آن ريخته مي‌ شود.

دستگاه يا دستگاه‌ هايي كه براي گرفتن و برداشتن قطعه از قالب بكار مي‌ روند.

برجستگي در حفره قالب كه فضاي توخالي درون قطعه را ايجاد مي ‌نمايد. ماهيچه ‌ها براي ايجاد سوراخ، صرفه‌ جويي در مصرف فلز يا ساير كاربري‌ هايي كه در آنها نبود فلز در قسمتي از قطعه لازم است بكار مي ‌روند.

ماهيچه ‌اي كه براي ايجاد حفره‌ هايي درون قطعه به كار مي ‌رود و با توجـه به باز و بسته شدن عادي قالب امكان ايجاد آنها توسـط ماهيچه ‌هاي عادي وجود ندارد و قطعه در قالبگير مي ‌كند. اين ماهيـچه به نحوي به حفره قالـب وارد و از آن خارج مي ‌شـود كه در فراينـد تزريق و پران قطعه مشكلي ايجاد نگردد.

حركت ماهيچه كشويي به سمت داخل حفره قالب، پيش از بسته شدن قالب يا تزريق فلز مذاب را مي ‌گويند.

حركت ماهيچه كشويي در جهت خروج از حفره قالب، پيش از باز شدن قالب يا پران قطعه را مي ‌گويند.

حصاري متحرك كه در حالت بسته، از ورود هر يك از اجزاي بدن به ناحيه خطر جلوگيري مي‌ نمايد.

مكانيزمي كه قطعه را پس از شكل گيري از درون قالب بيرون مي ‌اندازد.

عملكردي است كه نتيجه آن از كار افتادن تمامي كنترل‌ هاي دستگاه، قطع نيروي محركه و توقف تمامي قطعات متحرك است.

بخش ثابت يا متحرك در دستگاه ريخته ‌گري تحت فشار كه قالب بر روي آن بسته مي ‌شود.

قسمتي از سيستم تزريق دستگاه كه فلز مذاب را از سيلندر تزريق به درون قالب مي ‌راند و در خلال انجماد به آن فشار وارد مي‌ كند.

حفاظي متحرك است كه در زمان بسته بودن از ورود هر قسمت از بدن افراد به فضاي قالب جلوگيري مي ‌نمايد.

حفاظي كه براي جلوگيري از ورود به فضاي قالب، در سمت مقابل محل تابلوي كنترل اپراتور نصب مي ‌شود.

حفاظي كه دور تا دور دستگاه ريخته ‌گري تحت فشار يا متعلقات آن [پاورقي 1] كشيده شده باشد.

[پاورقي 1] Machine cell

حفاظي است كه در بالاي ناحيه قالب قرار مي ‌گيرد.