سند حقوقی

شکایت کیفری در عقود اجاره یا مزارعه

پرسش

آیا در عقود اجاره یا مزارعه، مستأجر یا زارع حق شکایت در راستای ماده 690 قانون مجازات اسلامی را دارد یا خیر؟

نظر هیئت عالی

در هر دو عقد اجاره و مزارعه چون مستاجر و عامل به نحو مشروع و قانونی در مدت عقد اجاره یا مزارعه حق تصرف در ملک و اراضی کشاورزی را دارا می باشند، لذا در هر دو عقد در صورتی که از ناحیه شخص دیگر مورد تصرف قرار گیرد حق شکایت برای مستاجر و یا عامل حسب مورد وجود دارد.

نظر اکثریت

در اجاره مطابق ماده 466 قانون مدنی مستأجر مالک منفعت زمین هست؛ فلذا حق شکایت کیفری را دارد؛ اما در مزارعه، زارع مالکیتی ندارد، بلکه مطابق ماده ی 518 قانون مدنی زارع یا عامل در زمین کار می کند و حاصل را تقسیم می کنند و به جهت اینکه زارع مالک نیست فلذا ذی نفع نبوده حق شکایت کیفری ندارد.

نظر اقلیت

در هر دو مورد شکایت کیفری حسب مورد از سوی مستأجر یا عامل قابل تعقیب می باشد جز شکایت تصرف عدوانی مستأجر و عامل علیه مالک زمین.

نظر ابرازی

در مزارعه و اجاره قبل از تحویل مبیع شکایت کیفری ممکن نیست؛ اما بعداز تحویل عین مستأجره یا زمین در اجاره مطلقاً شکایت کیفری از سوی مستأجر قابل پذیرش نیست؛ اما در مزارعه 2 فرض مطرح است اگر قبل از ظهور محصول باشد مطابق مفهوم مخالف ماده ی 531 قانون مدنی مالکیتی برای زارع وجود ندارد، اما بعداز ظهور ثمره عامل مالک حصه ی خود از آن می شود؛ لذا در این فرض که مالکیت عامل مطرح است شکایت کیفری از سوی عامل قابل پذیرش هست.
این روشنایی را به دوستی هدیه بدهید