سند حقوقی

امکان اقامه دعوی تقابل در محاکم کیفری دو

پرسش

چنان چه در خصوص پرونده مطروحه در محاکم کیفری دو، زیان دیده از جرم دادخواست مطالبه ضرر و زیان مطرح نماید، متهم می‌تواند در مقابل ادعای مطالبه خسارت دعوی تقابل مطرح نماید؟

نظر هیئت عالی

نظر اتفاقی قضات محترم شهرستان بندرعباس ، مبنی بر عدم امکان طرح دعوای تقابل از سوی متهم در محاکم کیفری صحیح و مستند است، بنا بر دلایل زیر: 1. اصل صلاحیت ذاتی مرجع قضایی: صلاحیت محاکم کیفری اصولاً برای رسیدگی به جنبه عمومی جرم است و صلاحیت آن ها نسبت به دعاوی خصوصی استثنایی و محدود است . مطابق اصل استثنایی بودن رسیدگی به دعوای خصوصی در محاکم کیفری، و آن هم به اعتبار «وابستگی دو دعوای کیفری و حقوقی »، تنها مواردی که صراحتاً قانون گذار تجویز کرده( مانند ماده 15 قانون آیین دادرسی کیفری )، قابل رسیدگی در مراجع کیفری هستند. در خصوص دعوای تقابل که گاه خارج از موضوع اتهامی است، تصریحی در قانون و وجود ندارد . 2. به اقتضای قاعده «اقتصار به قدر متیقن »: و در موارد استثنایی، باید به قدر متیقن بسنده کرد و دامنه حکم را توسعه نداد. » ماده 15 قانون آیین دادرسی کیفری فقط به زیان دیده از جرم حق داده است که دعوای خصوصی خود را در ضمن دادرسی کیفری مطرح کند. هیچ اشاره‌ای به حق متهم در طرح دعوای تقابل نشده است. بنابراین، نمی‌توان این حکم را توسعه داد و به متهم نیز اجازه طرح دعوای تقابل داد؛ چون خلاف اصل است و در صلاحیت ذاتی مرجع کیفری توسعه ناروا خواهد بود. 3. تعارض دعوای تقابل با صلاحیت ذاتی مرجع کیفری: اقامه دعوای تقابل ممکن است متضمن رسیدگی به موضوعاتی باشد که مطلقاً در صلاحیت مرجع کیفری قرار ندارند…

نظر اتفاقی

با عنایت به این که قانون‌گذار در ماده 15 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 استثنای رسیدگی به دعاوی حقوقی توسط محاکم کیفری را تجویز نموده است و به نحوی امکان عدول از صلاحیت ذاتی محاکم کیفری در مورد مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم را فراهم نموده است، و در موضوع دعوی تقابل تصریح قانونی وجود ندارد، و موضوع دعوی تقابل با صلاحیت ذاتی محاکم کیفری در تعارض می‌باشد، لذا در این موارد باید به قدر متیقن مذکور در قانون اکتفا نمود و ماده یاد شده را تفسیر مضیق نمود. لذا به نظر کلیه اعضای نشست امکان طرح دعوی تقابل در پرونده‌های مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم مطروحه در شعب کیفری میسر نمی‌باشد.
این روشنایی را به دوستی هدیه بدهید

شبکهٔ استناد این سند

نقشهٔ اتکای متقابل: این سند بر چه تکیه دارد و چه چیزی بر آن.

به این اسناد ارجاع می‌دهد

منابعی که متنِ همین سند به آن‌ها استناد کرده است.