سند حقوقی

قانون حمايت حقوق مولفان و مصنفان و هنرمندان ‌

تاریخ تصویب: 1348/10/11 · آخرین وضعیت: اصلاحی 1389/05/31 · تاریخ روزنامه رسمی: 1348/11/21

فصل یکم - تعاریف

ماده ۱

از نظر اينقانون بمؤلف و مصنف و هنرمند «پديدآورنده» و به آنچه از راه دانش يا هنر و يا ابتكار آنان پديد مي ‌آيد بدون در نظر گرفتن ‌طريقه يا روشي كه در بيان و يا ظهور و يا ايجاد آن بكار رفته «‌اثر» اطلاق مي ‌شود.

ماده ۲

اثرهاي مورد حمايت اينقانون بشرح زير است:

۱

كتاب و رساله و جزوه و نمايشنامه و هر نوشته ديگر علمي و فني و ادبي و هنري.

۲

شعر و ترانه و سرود و تصنيف كه بهر ترتيب و روش نوشته يا ضبط يا نشر شده باشد.

۳

اثر سمعي و بصري بمنظور اجراء در صحنه‌ هاي نمايش يا پرده سينما يا پخش از راديو يا تلويزيون كه بهر ترتيب و روش نوشته يا ضبط يا ‌نشر شده باشد.

۴

اثر موسيقي كه بهر ترتيب و روش نوشته يا ضبط يا نشر شده باشد.

۵

نقاشي و تصوير و طرح و نقش و نقشه جغرافيائي ابتكاري و نوشته ‌ها و خطهاي تزئيني و هرگونه اثر تزئيني و اثر تجسمي كه بهر طريق و‌ روش بصورت ساده يا تركيبي بوجود آمده باشد.

۶

هرگونه پيكره (مجسمه).

۷

اثر معماري از قبيل طرح و نقشه ساختمان.

۸

اثر عكاسي كه با روش ابتكاري و ابداع پديد آمده باشد.

۹

اثر ابتكاري مربوط به هنرهاي دستي يا صنعتي و نقشه قالي و گليم.

۱۰

اثر ابتكاري كه بر پايه فرهنگ عامه (‌فولكلور) يا ميراث فرهنگي و هنري ملي پديد آمده باشد.

۱۱

اثر فني كه جنبه ابداع و ابتكار داشته باشد.

۱۲

هرگونه اثر مبتكرانه ديگر كه از تركيب چند اثر از اثرهاي نامبرده در اين فصل پديد آمده باشد.

فصل دوم - حقوق پدیدآورنده

ماده ۳

حقوق پديدآورنده شامل حق انحصاري نشر و پخش و عرضه و اجراي اثر و حق بهره ‌برداري مادي و معنوي از نام و اثر او است.

ماده ۴

حقوق معنوي پديدآورنده محدود بزمان و مكان نيست و غيرقابل انتقال است.

ماده ۵

پديدآورنده اثرهاي مورد حمايت اين قانون ميتواند استفاده از حقوق مادي خود را در كليه موارد و از جمله موارد زير بغير واگذار كند:

۱

تهيه فيلمهاي سينمايي و تلويزيوني و مانند آن.

۲

نمايش صحنه‌ اي مانند تأتر و باله و نمايشهاي ديگر.

۳

ضبط تصويري يا صوتي اثر بر روي صفحه يا نوار يا هر وسيله ديگر.

۴

پخش از راديو و تلويزيون و وسائل ديگر.

۵

ترجمه و نشر و تكثير و عرضه اثر از راه چاپ و نقاشي و عكاسي و گراور و كليشه و قالب ‌ريزي و مانند آن.

۶

استفاده از اثر در كارهاي علمي و ادبي و صنعتي و هنري و تبليغاتي.

۷

بكار بردن اثر در فراهم كردن يا پديد آوردن اثرهاي ديگري كه در ماده دوم اين قانون درج شده است.

ماده ۶

اثري كه با همكاري دو يا چند پديدآورنده بوجود آمده باشد و كار يكايك آنان جدا و متمايز نباشد اثر مشترك ناميده ميشود و حقوق‌ ناشي از آن حق مشاع پديدآورندگان است. ‌

ماده ۷

نقل از اثرهائيكه انتشار يافته است و استناد به آنها بمقاصد ادبي و علمي و فني و آموزشي و تربيتي و بصورت انتقاد و تقريظ با ذكر‌ مأخذ در حدود متعارف مجاز است.

تبصره

ذكر مأخذ در مورد جزوه‌ هائيكه براي تدريس در مؤسسات آموزشي توسط معلمان آنها تهيه و تكثير ميشود الزامي نيست مشروط بر اينكه جنبه انتفاعي نداشته باشد.

ماده ۸

كتابخانه‌ هاي عمومي و مؤسسات جمع‌ آوري نشريات و مؤسسات علمي و آموزشي كه بصورت غيرانتفاعي اداره ميشوند ميتوانند ‌طبق آئيننامه ‌اي كه بتصويب هيئت ‌وزيران خواهد رسيد از اثرهاي مورد حمايت اين قانون از راه عكسبرداري يا طرق مشابه آن بميزان مورد نياز و ‌متناسب با فعاليت خود نسخه ‌برداري كنند.

ماده ۹

وزارت اطلاعات ميتواند آثاري را كه قبل از تصويب اين قانون پخش كرده و يا انتشار داده است پس از تصويب اين قانون نيز كماكان مورد‌ استفاده قرار دهد.

ماده ۱۰

وزارت آموزش و پرورش ميتواند كتابهاي درسي را كه قبل از تصويب اين قانون بموجب قانون كتابهاي درسي چاپ و منتشر كرده ‌است كماكان مورد استفاده قرار دهد. ‌

ماده ۱۱

نسخه‌ برداري از اثرهاي مورد حمايت اين قانون مذكور در بند 1 از ماده 2 و ضبط برنامه‌ هاي راديوئي و تلويزيوني فقط در صورتيكه براي ‌استفاده شخصي و غيرانتفاعي باشد مجاز است. ‌

فصل سوم - مدت حمایت از حق پدیدآورنده و حمایتهای قانونی دیگر

ماده ۱۲ (اصلاحی ۳۱ˏ۰۵ˏ۱۳۸۹)

اصلاحی / الحاقی
ماده 12 (اصلاحي 31ˏ05ˏ1389) ـ مدت استفاده از حقوق مادي پديدآورنده موضوع اين قانون كه به موجب وصايت يا وراثت منتقل مي‌ شود از تاريخ مرگ پديدآورنده پنجاه سال است و اگر وارثي وجود نداشته باشد يا بر اثر وصايت به كسي منتقل نشده‌ باشد براي همان مدت به منظور استفاده عمومي در اختيار حاكم اسلامي (ولي فقيه) قرار مي‌ گيرد.

تبصره (اصلاحی ۳۱ˏ۰۵ˏ۱۳۸۹)

اصلاحی / الحاقی
تبصره (اصلاحي 31ˏ05ˏ1389) ـ مدت حمايت اثر مشترك موضوع ماده (6) اين قانون پنجاه سال بعد از فوت آخرين پديدآورنده خواهد بود.

ماده ۱۳

حقوق مادي اثرهائيكه در نتيجه سفارش پديد ميآيد تا سي سال از تاريخ پديد آمدن اثر متعلق بسفارش دهنده است مگر آنكه براي ‌مدت كمتر يا ترتيب محدودتري توافق شده باشد. ‌

تبصره

پاداش و جايزه نقدي و امتيازاتي كه در مسابقات علمي و هنري و ادبي طبق شرائط مسابقه به آثار مورد حمايت اين قانون موضوع اين ‌ماده تعلق ميگيرد متعلق به پديدآورنده خواهد بود. ‌

ماده ۱۴

انتقال گيرنده حق پديدآورنده ميتواند تا سي سال پس از واگذاري از اين حق استفاده كند مگر اينكه براي مدت كمتر توافق شده باشد

ماده ۱۵

در مورد مواد 13 و 14 پس از انقضاي مدتهاي مندرج در آن مواد استفاده از حق مذكور در صورت حيات پديدآورنده متعلق بخود او و ‌در غير اين صورت تابع ترتيب مقرر در ماده 12 خواهد بود. ‌
این روشنایی را به دوستی هدیه بدهید