سند حقوقی

اذن مالک در احداث بنا و رجوع از آن

پرسش

هرگاه مالک به دیگری اذن دهد که در زمین متعلق به او احداث بنا کند آیا می‌تواند از اذن خود رجوع و قلع بنا را تقاضا کند؟

نظر هیئت عالی

این سؤال در دو کمیسیون تخصصی مطرح شده است. نشست قضایی (*1) جزایی:‌نظر اتفاقی صحیح به‌ نظر نمی‌رسد زیرا در مورد اذن قانون مدنی در ماده 108 صراحت دارد که «در تمام مواردی که انتفاع کسی از ملک دیگری به‌ موجب اذن محض باشد مالک می‌تواند هر وقت بخواهد از اذن خود رجوع کند مگر این‌که مانع قانونی وجود داشته باشد.» بنابراین اگر کسی بر مبنای اذن محض مالک در زمین متعلق به مالک احداث بنا کند مالک می‌تواند از اذن خود رجوع و قلع بنای مستحدثه را درخواست کند و مورد مذکور در قانون مدنی (ظاهراً‌منظور ماده 504 قانون مدنی است)‌ناظر به اذن محض نیست بلکه مستأجر به‌ موجب عقد اجاره مجاز در بنا و غرس بوده است به دیگر عبارت با شرط ضمن‌عقد اجاره مالک به مستأجر اجازه داده است که بنایی احداث یا اشجاری غرس کند که چون مبنای احداث بنا یا غرس شرط ضمن‌عقد اجاره است از این جهت موجر نمی‌تواند مستأجر را به خراب کردن یا کندن اجبار کند. کما این‌که در ماده 120 قانون مدنی تصریح شده است:«اگر صاحب دیوار به همسایه اذن دهد که بر روی دیوار او سر تیری بگذارد یا روی آن بنا کند هر وقت بخواهد می‌تواند از اذن خود رجوع کند مگر این‌که به وجه ملزمی این حق را از خود سلب کرده باشد.» بدیهی است سلب حق رجوع از اذن ممکن‌ است به‌ عنوان شرط ضمن‌عقد معین مثل بیع یا اجاره باشد یا به‌ موجب هر قرارداد نافذ و لازم‌الاتباع که بر اساس ماده 10 قانون م…

نظر اتفاقی

نظر به تنقیح مناط در باب اجاره چنان‌چه مستأجر به اذن موجر اقدام به احداث بنا کند پس از اتمام اجاره موجر نمی‌تواند به مستأجر دستور دهد که بنا را خراب کند و اجاره‌بها را بپردازد و یا پس از اذن به احداث دیوار مشترک حق تخریب وجود ندارد لذا در فرض سؤال نیز مالک حق رجوع از اذن و تقاضای قلع بنا را ندارد.
این روشنایی را به دوستی هدیه بدهید

شبکهٔ استناد این سند

نقشهٔ اتکای متقابل: این سند بر چه تکیه دارد و چه چیزی بر آن.

به این اسناد ارجاع می‌دهد

منابعی که متنِ همین سند به آن‌ها استناد کرده است.