سند حقوقی

آيين نامه كاهش مصرف كيسه هاي پلاستيكي

تاریخ تصویب: 1401/07/20 · تاریخ روزنامه رسمی: 1401/08/10

هیات وزیران در جلسه ۲۰ /۷ /۱۴۰۱ به پیشنهاد شماره ۲۷۹۶۶ /۱۰۰ /۱۴۰۰ مورخ ۲۶ /۸ /۱۴۰۰ سازمان حفاظت محیط زیست و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری…

هيأت وزيران در جلسه 20 /7 /1401 به پيشنهاد شماره 27966 /100 /1400 مورخ 26 /8 /1400 سازمان حفاظت محيط زيست و به استناد اصل يكصد و سي و هشتم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران، آيين نامه كاهش مصرف كيسه هاي پلاستيكي را به شرح زير تصويب كرد:

ماده ۱

در اين آيين نامه، اصطلاحات زير در معاني مشروح مربوط به كار مي روند:
۱
قانون: قانون مديريت پسماندها - مصوب 1383-.
۲
سازمان: سازمان حفاظت محيط زيست.
۳
پسماند: مواد موضوع بند (ب) ماده (2) قانون مديريت پسماندها و آيين نامه اجرايي آن موضوع تصويب نامه شماره 28488 /ت32561هـ مورخ 10 /5 /1384 و اصلاحات بعدي آن.
۴
مديريت اجرايي پسماند: شخصيت موضوع بند (ج) ماده (2) قانون.
۵
بازيافت: فرايند موضوع بند (3) ماده (1) آيين نامه اجرايي قانون موضوع تصويب نامه شماره 28488 /ت32561هـ مورخ 10 /5 /1384 و اصلاحات بعدي آن.
۶
كيسه هاي پلاستيكي (محصولات پليمري ديواره نازك): محصولات پليمري عمدتاً پلي اتيلني و پلي پروپيلني، تك لايه و يا چندلايه كه عمدتاً براي مصارفي نظير كيسه هاي فروشگاهي، كيسه هاي زباله (خانگي، فروشگاهي، بيمارستاني و خدماتي)، دستكش هاي يكبار مصرف و سفره هاي يكبار مصرف به كار مي روند.
۷
كيسه هاي پلاستيكي زيست تخريب پذير: كيسه هاي پلاستيكي حاوي مواد يا پليمرهايي كه قابليت تخريب و تجزيه توسط ريزجاندار (ميكرو ارگانسيم) هاي موجود در محيط طبيعي را در بازه زماني مشخص(بطور متوسط بين (2) تا (10) ماه حسب شرايط محيطي) دارند و محصول نهايي فرايند تخريب اين پليمرها آب، دي اكسيدكربن و مواد غيرمضر است.
۸
كيسه هاي سازگار با محيط زيست: كيسه هايي با منشا زيستي مانند كيسه هاي كاغذي و پارچه اي كه قابليت مصرف مجدد دارند و استفاده از آنها در محيط آسيب كمتري به محيط زيست وارد مي كند.
۹
توليدكنندگان كيسه هاي پلاستيكي: كارخانجات و واحدهايي كه كيسه هاي پلاستيكي را توليد مي نمايند.

ماده ۲

در اجراي ماده (4) قانون، وزارت صنعت، معدن و تجارت مكلف است ترتيبي اتخاذ نمايد تا توليدكنندگان كيسه هاي پلاستيكي با ضخامت كمتر از (25) ميكرون، از تاريخ ابلاغ اين آيين نامه طي يك برنامه پنج ساله، سالانه بيست درصد (20%) از ظرفيت توليدي خود را با كيسه هاي سازگار با محيط زيست يا زيست تخريب پذير جايگزين نمايند. وجوه هزينه شده براي اين محل، به موجب ماده (5) آيين نامه اجرايي بندهاي (ب)، (ج) و (د) ماده (45) قانون وصول برخي از درآمدهاي دولت و مصرف آن در موارد معين موضوع تصويب نامه شماره 106935 /ت16410هـ مورخ 21 /9 /1375 و اصلاحات بعدي آن، جزء هزينه هاي قابل قبول مالياتي توليدكنندگان مربوط محاسبه خواهد شد. شيوه نامه تشويقي اين ماده توسط وزارتخانه هاي امور اقتصادي و دارايي و صنعت، معدن و تجارت و سازمان حفاظت محيط زيست تهيه و توسط وزارت امور اقتصادي و دارايي ابلاغ خواهد شد.

ماده ۳

در اجراي ماده (4) قانون، وزارت صنعت، معدن و تجارت با همكاري وزارت كشور موظف است حسب مورد، در راستاي كاهش توليد پسماند و محدود نمودن توليد، توزيع و مصرف كيسه هاي پلاستيكي، ظرف سه ماه از تاريخ ابلاغ اين آيين نامه، شيوه نامه هاي مربوط را با لحاظ موارد زير تهيه و اجرا كند: 1- ممنوعيت توزيع رايگان كيسه هاي پلاستيكي به جز ميوه فروشي ها. 2- ممنوعيت توزيع كيسه هاي پلاستيكي نازك با ضخامت كمتر از (25) ميكرون. 3- ممنوعيت توزيع كيسه هاي پلاستيكي نازك با ضخامت كمتر از (60) ميكرون در فروشگاه هاي زنجيره اي. 4- استفاده از سياست هاي تشويقي براي استفاده مجدد مشتريان از اقلام سازگار با محيط زيست. 5- منظور نمودن امتيازاتي بر روي كارت عضويت فروشگاه هاي بزرگ و زنجيره اي در صورت عدم دريافت كيسه پلاستيكي. 6- الزام توليدكنندگان به افزايش ضخامت كيسه هاي پلاستيكي و ساير اقلام پلاستيكي مانند دستكش و سفره يكبار مصرف به بيش از (25) ميكرون به منظور امكان بازيافت و استفاده مجدد.

ماده ۴

به منظور كاهش توليد و انتشار ريز (ميكرو)پلاستيك ها در طبيعت، توليد انواع كيسه هاي پلاستيكي حاوي افزودني جهت شكستن زنجيره هاي پليمري و تبديل آن به ريز (ميكرو)پليمرها كه نفوذپذيري بالايي به محيط زيست و به ويژه آب هاي زيرزميني دارند، ممنوع مي باشد.

ماده ۵

وزارتخانه هاي صنعت، معدن و تجارت و كشور مكلفند گزارش ساليانه از ميزان توليد، عرضه و درصد كاهش توليد و حذف تدريجي كيسه هاي پلاستيكي با ضخامت كمتر از (25) ميكرون را به سازمان ارائه نمايند.

ماده ۶

دستگاه هاي مسئول حسب مورد و با همكاري اتاق ايران و انجمن ملي صنايع پليمر ايران، موظفند استانداردهاي تخصصي مرتبط با كيسه هاي پلاستيكي زيست تخريب پذير را تدوين و پس از طرح در كميسيون هاي فني، جهت تصويب در كارگروه (كميته )هاي ملي استاندارد به سازمان ملي استاندارد ايران ارائه نمايند.
تبصره ۱
كليه توليدكنندگان كيسه هاي پلاستيكي زيست تخريب پذير موظفند براي محصولات زيست تخريب پذير خود استانداردهاي ملي يا بين المللي مربوط را رعايت نمايند.
تبصره ۲
سازمان موظف است جهت ارزيابي مواد زيست تخريب پذير، فهرست آزمايشگاه هاي تأييد صلاحيت شده توسط سازمان ملي استاندارد ايران به عنوان آزمايشگاه هاي معتمد را در پايگاه اطلاع رساني خود معرفي نمايد.
تبصره ۳
توليدكنندگان محصولات و كيسه هاي پلاستيكي زيست تخريب پذير كه پروانه كاربرد علامت استاندارد مربوط به محصول خود را بر اساس ضوابط سازمان ملي استاندارد ايران اخذ نموده اند، موظف به درج نشان زيست تخريب پذير بر روي محصولات توليدي خود مي باشند.

ماده ۷

مديريت اجرايي پسماندهاي عادي در خارج از محدوده و حريم شهرها و روستاها با همكاري وزارت راه و شهرسازي موظف است با ايجاد ساز و كار لازم، نسبت به جمع آوري كيسه هاي پلاستيكي رها شده در محيط و پيرامون محورهاي مواصلاتي با همكاري دستگاه هاي اجرايي ذي ربط و مشاركت اصناف، مراكز و مجتمع هاي خدماتي و رفاهي اقدام نمايد.
تبصره
كليه بنگاه هاي اقتصادي (اعم از واحدهاي صنعتي، توليدي و خدماتي) كه در راستاي حفظ محيط زيست و انجام مسئوليت اجتماعي، با هماهنگي سازمان (ادارات كل حفاظت محيط زيست استان) نسبت به پاكسازي و جمع آوري كيسه هاي پلاستيكي و ساير پسماندهاي رهاشده در محيط خارج از شهرها و روستاها (از جمله محورهاي مواصلاتي، مناطق كوهستاني، نواحي ساحلي و تالاب ها) اقدام مي نمايند، مي توانند هزينه هاي مربوط را در حساب هزينه هاي محيط زيستي خود لحاظ نمايند. هزينه هاي مذكور به موجب ماده (5) آيين نامه اجرايي بندهاي (ب)، (ج) و (د) ماده (45) قانون وصول برخي از درآمدهاي دولت و مصرف آن در موارد معين موضوع تصويبنامه شماره 106935 /ت16410هـ مورخ 21 /9 /1375 و اصلاحات بعدي آن و با تأييد ادارات كل حفاظت محيط زيست استان محل فعاليت بنگاه، جزو هزينه هاي قابل قبول مالياتي آنان منظور خواهد شد.

ماده ۸

وزارت جهاد كشاورزي موظف است در راستاي حفاظت از خاك و محيط زيست، نسبت به اطلاع رساني و ابلاغ ممنوعيت رهاسازي كليه پلاستيك هاي مصرفي در اراضي زراعي و باغي به كشاورزان اقدام و بر حسن اجراي آن نظارت نمايد. با مستنكفين برابر جرائم و مجازات هاي مقرر در قانون حفاظت از خاك - مصوب 1398 – رفتار خواهد شد.

ماده ۹

سازمان صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران موظف است طبق برنامه يكپارچه تبليغاتي در راستاي فرهنگ سازي و تغيير الگوي رفتاري خانوار براي كاهش مصرف كيسه هاي پلاستيكي، نسبت به تهيه و پخش برنامه هاي آموزشي براي تشويق به تغيير رفتار داوطلبانه فروشندگان و مصرف كنندگان اقدام نمايد.
تبصره
سازمان صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران از تبليغ محصولاتي كه باعث افزايش مصرف كيسه هاي پلاستيكي مي گردد، ممانعت بعمل آورد.

ماده ۱۰

وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي مكلفند نسبت به اطلاع رساني و آموزش اثرات مخرب محيط زيستي ناشي از مصرف يكباره كيسه هاي پلاستيكي و رهاسازي آنها در طبيعت اقدام و براي اصلاح الگوي مصرف از طريق تفكيك از مبدا، مصرف مجدد و تشويق به استفاده از محصولات سازگار با محيط زيست در مدارس، دانشگاه ها و مراكز آموزشي اقدام نمايند.

معاون اول رئیس جمهور - محمد مخبـر

معاون اول رئيس جمهور - محمد مخبـر
این روشنایی را به دوستی هدیه بدهید