قانون مربوط به خدمت پزشكان و پيراپزشكان

كليه افراد ايراني با تحصيلات فوق ديپلم و بالاتر كه پس از تاريخ 1367/4/1 از مراكز آموزش عالي گروه پزشكي در داخل و يا خارج از‌كشور فارغ‌التحصيل شده يا مي‌شوند و خدمت آنان از سوي وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي مورد نياز اعلام ميگردد، مكلفند حداكثر مدت24 ماه اول پس از فراغت از تحصيل خود را در داخل كشور و در مناطق مورد نياز وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و تشكيلات تابعه آن خدمت‌ نمايند.

مدت خدمت در مقطع كارداني يكسال ميباشد.

مدت فوق براي كمتر از 2 سال بر حسب محروميت نقاط به تفصيل آئين‌نامه‌اي خواهد بود كه به تصويب هيئت وزيران خواهد رسيد.

كساني كه خدمت موضوع اين قانون را به انجام رسانيده همچنين كسانيكه داراي پروانه دائم پزشكي بوده و يا واجد شرايط دريافت‌ پروانه دائم باشند، با دريافت مدرك تحصيلي جديد مشمول خدمات موضوع اين قانون نمي‌باشند.

پزشكان عمومي ذكور مشمول اين قانون و قانون پيام‌آوران بهداشت موظفند حداقل يك سال خدمات قانوني را در مراكز بهداشتي و‌ درماني روستاها و بخشهاي كشور انجام دهند.

مستخدمين رسمي دولت و كادر ثابت نيروهاي مسلح و اعضاي هيئت علمي دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالي و تحقيقاتي خدمت ‌موضوع اين قانون را در نقاط مورد نياز سازمان ذيربط به شرط داشتن واحدهاي بهداشتي، درماني انجام خواهند داد.

همسران و فرزندان شهداء، آزادگان، مفقودين جنگ تحميلي، يك نفر برادر يا خواهر شهيد يا مفقود، برادران و خواهران دو شهيد يا بالاتر،‌آزادگان، جانبازان انقلاب اسلامي بالاي 25% و نيز مادراني كه حضانت فرزند خود را بعهده دارند و تك فرزند خانواده از خدمات موضوع اين قانون‌معاف هستند و در صورت تمايل افراد مذكور و نياز وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي اين گروه ميتوانند از مزاياي اين قانون بهره‌مند شوند.

در مورد معافيت افراد مازاد بر نياز اولويت با رزمندگان مي‌باشد.

مدت خدمت دوره ضرورت و دوره احتياط مشمولان اين قانون كه در حرفه پزشكي انجام شود از كل خدمت مقرر در اين قانون كسر‌ميگردد.

مشمولان اين قانون مكلف‌اند حداكثر يك ماه بعد از فراغت از تحصيل يا اعلام ارزشيابي مدرك تحصيلي خارج از كشور بمنظور تعيين ‌وضعيت از لحاظ شمول موضوع اين قانون خود را به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي معرفي نمايند. وزارت مذكور موظف است ظرف‌ حداكثر دو ماه تعيين محل خدمت نموده و افراد مازاد بر نياز را با رعايت اولويت سهميه مناطق 1 و آزاد معاف نمايد. كساني كه ظرف مدت مقرر خود را‌معرفي ننمايند و يا يك ماه پس از تعيين محل خدمت شروع به كار نكنند، غايب محسوب و به تشخيص وزارت مذكور برابر مدت غيبت به خدمت آنان ‌افزوده خواهد شد.

مشمولان اين قانون مادام كه خدمات قانوني را شروع ننموده يا معافيت اخذ نكرده باشند، مجاز به دخالت در امور پزشكي نمي‌باشند.

تحويل مدرك تحصيلي و ريز نمرات و صدور هر گونه تائيديه تحصيلي و گواهينامه براي مشمولاني كه خدمت موضوع اين قانون را انجام‌ نداده و يا معافيت دريافت ننموده باشند ممنوع است.

كساني كه براي ادامه تحصيل با هزينه شخصي در دانشگاههاي معتبر مورد تائيد در خارج از كشور در رشته‌هاي مورد نياز كشور احتياج به‌مدارك تحصيلي داشته باشند، با سپردن تضمين كافي مبني بر انجام خدمات قانوني پس از فراغت از تحصيل، مدارك تحصيلي و گواهي موقت طبابت ‌دريافت خواهند داشت.

فارغ‌التحصيلان سهميه مناطق 2 و بالاتر و مناطق محروم آزمونهاي سراسري سنوات پس از انقلاب فرهنگي موظفند تعهدات خود را بر‌اساس آئين‌نامه‌اي كه به تصويب وزير بهداشت، درمان و آموزش پزشكي خواهد رسيد، انجام دهند.

مشمولين قوانين قبلي خدمات پزشكان كه به دليل موجه خدمات خود را طبق ضوابط مربوط انجام نداده‌اند مشمول اين قانون خواهند ‌بود.

فارغ‌التحصيلان خارج از كشور كه از مزاياي ارزي بهره‌مند نشده‌اند، از شمول اين قانون مستثني بوده و چنانچه از گروه داراي پروانه باشند‌ طبق ضوابط، پروانه دائم پزشكي دريافت خواهند نمود.

كسانيكه از ارز دولتي استفاده نموده‌اند با توجه به مدت استفاده از ارز دولتي خدمات موضوع اين قانون و تعهدات مربوطه را انجام ‌خواهند داد.

كسانيكه در حين تحصيل رشته‌هاي علوم پزشكي وارد كشور شده و تحصيلات خود را تا فارغ‌التحصيلي در داخل كشور ادامه مي‌دهند ‌در صورتي كه هزينه تحصيل خود را بپردازند و از مزاياي ارزي دولت بهره‌مند نگرديده باشند براي باقيمانده دوره تكميلي نياز به انجام خدمات قانوني‌ نخواهند داشت.

خدمات قبلي مشمولين قانون خدمت خارج از مركز پزشكان و دندانپزشكان و داروسازان بقوت خود باقيست و جزو خدمات ‌موضوع اين قانون محسوب مي‌گردد.

مشمولان اين قانون از لحاظ حقوق و مزايا و امور رفاهي (‌مرخصي‌هاي استحقاقي، استعلاجي، بدون حقوق، پاداش، كمك‌هاي غير‌نقدي و بيمه عمر و درمان و حادثه و ساير مزايا) تابع قوانين و مقررات استخدام كشوري و قانون نظام هماهنگ پرداخت كاركنان دولت ميباشند و‌چنانچه به دستگاه ديگر معرفي گردند كه داراي مقررات استخدامي خاص ميباشند، تابع ضوابط حقوقي و رفاهي آن دستگاه خواهند بود.

مشمولان اين قانون كه بطور تمام وقت و بدون كار انتفاعي خصوصي خدمت مي‌نمايند، چنانچه از گروه داراي پروانه باشند در مقابل ‌دو نوبت كار موظف از حقوق و مزايا، اضافه‌كاري و حق محروميت از مطب، طبق آئين‌نامه اجرائي كه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي تدوين‌خواهد نمود، استفاده مي‌نمايند و در صورتيكه از گروه بدون پروانه باشند، از مزاياي دو نوبت كار موظف (‌كار و اضافه‌كار) بهره‌مند مي‌گردند.

وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي مي‌تواند مشمولان موضوع اين قانون را در صورت نياز با اولويت مناطق محروم و نيازمند در‌ حين خدمت بدون اخذ مجوزهاي مربوطه به استخدام پيماني يا رسمي دستگاه مربوطه درآورد.

مشمولان اين قانون كه به سن بالاي 45 سالگي رسيده باشند، از انجام خدمات موضوع اين قانون معاف مي‌باشند.

بهداشت‌كاران دهان و دندان و كاردانهاي بهداشت خانواده و مبارزه با بيماريها، تابع ضوابط مقرر در قوانين خاص مربوط به خود‌مي‌باشند.

دستياران تخصصي موضوع ماده فوق موظفند قبل از شروع دوره دستياري تعهد ثبتي لازم جهت خدمت در نقاط مربوط به‌ دانشگاههاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي، درماني بسپارند.

قانون نحوه تأمين هيأت علمي مورد نياز دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالي به قوت خود باقي است.

قانون تأمين وسايل و امكانات تحصيل اطفال و جوانان ايراني و اصلاحات آن به قوت خود باقي است و انجام خدمات موضوع اين قانون‌به عنوان قسمتي از تعهدات موضوع قانون مزبور محسوب خواهد شد.

آئين‌نامه اجرائي اين قانون توسط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي حداكثر ظرف دو ماه تهيه و پس از تصويب هيئت وزيران به‌مرحله اجراء گذاشته خواهد شد.

كليه قوانين مغاير با اين قانون لغو مي‌گردد.

قانون فوق مشتمل بر هفده ماده و چهارده تبصره در جلسه روز چهارشنبه دوازدهم ارديبهشت ماه يكهزار و سيصد و هفتاد و پنج مجلس شوراي ‌اسلامي تصويب و در تاريخ 1375/2/26 به تأييد شوراي نگهبان رسيده است.

رئيس مجلس شوراي اسلامي - علي‌اكبر ناطق نوري