قانون شهرداري

تقسيم بندي شهر حوزه هاي انتخابيه و تعداد اعضاء انجمن

ماده 4)(منسوخه 10ˏ11ˏ1400) هر حوزه شهرداري انجمني خواهد داشت بنام انجمن شهر كه اعضاء آن از طرف اهالي مستقيماً و با رأي مخفي باكثريت نسبي براي ‌مدت چهار سال انتخاب ميشوند.

حوزه هر شهرداري براي انتخاب نمايندگان انجمن بنسبت تقريبي جمعيت بحوزه‌ها تقسيم ميشود و ساكنين هر حوزه سه نفر نماينده‌ براي تشكيل انجمن شهر انتخاب ميكنند. ‌

ماده 6)(منسوخه 27ˏ11ˏ1345) تقسيم‌ بندي شهر بحوزه‌ هاي انتخابيه در كميسيوني مركب از فرماندار يا بخشدار، شهردار، رئيس شهرباني، رئيس آمار و رئيس ثبت اسناد‌ كه بدعوت فرماندار يا بخشدار تشكيل ميشود بعمل آمده و پس از تهيه نقشه و تصويب كميسيون بموقع اجرا گذاشته ميشود.

‌ماده 7 (منسوخه 10ˏ11ˏ1400) - تعداد اعضاي انجمن شهرها بدين ترتيب تعيين مي ‌شود: تهران سي نفر ‌شهرهاي از دويست و پنجاه هزار نفر جمعيت ببالا پانزده نفر ‌شهرهاي از صد هزار نفر تا دويست و پنجاه هزار نفر جمعيت دوازده نفر ‌شهرهاي از پنجاه هزار تا صد هزار نفر جمعيت نه نفر شهرهاي از ده هزار تا پنجاه هزار نفر جمعيت هفت نفر ‌شهرهاي كمتر از ده هزار نفر پنج نفر

شرايط انتخاب كردن و انتخاب شدن ‌

انتخاب‌ كننده بايد واجد شرايط زير باشد: 1 - تابعيت ايران ‌بند 2 - داشتن هيجده سال تمام سن. 3 - توطن در محل انتخاب و يا لااقل سكونت در آن جا از ششماه قبل از انتخابات و يا آنكه شخصاً در آن حوزه بكسب و يا حرفه معيني اشتغال‌داشته باشد و در صورتيكه محل سكني و محل كسب يا حرفه مختلف باشد فقط محل سكني معتبر است. 4 - عدم محكوميت بجنايت يا جنحه‌ ايكه موجب محروميت از حقوق اجتماعي است. 5 - محجور نبودن و عدم محكوميت بورشكستگي بتقصير.

ماده 9 )(منسوخه 10ˏ11ˏ1400) انتخاب‌شونده بايد داراي شرايط زير باشد: 1 - تابعيت ايران. 2 - داشتن سي سال تمام شمسي. 3 - توانائي خواندن و نوشتن فارسي باندازه كافي. 4 - لااقل سه سال ساكن محل انتخاب باشد. 5 - عدم محروميت از حقوق اجتماعي. 6 - محجور نبودن و عدم محكوميت بورشكستگي بتقصير.

ماده 10 )(منسوخه 10ˏ11ˏ1400) اشخاص زير از انتخاب شدن محرومند:

نخست وزير - وزيران و معاونان آنان و نمايندگان مجلسين در تمام كشور و استانداران و فرمانداران و قضات دادگستري و شهرداران و‌بخشداران و كليه رؤساي ادارات و سازمان‌ها و شركتهاي دولتي و مؤسسات وابسته بدولت و شهرداريها همچنين مدير عامل جمعيت شير و‌خورشيد سرخ رئيس اتاق بازرگاني و صنايع و معادن - رئيس اتاق اصناف - رئيس شوراي داوري - رئيس انجمن بهداري - رئيس شوراي آموزش و‌پرورش منطقه‌اي و قائم‌مقام و معاونان مقامات مذكور در حوزه مأموريت و كار خود باستثناي استادان و دانشياران و استادياران و ساير افرادي كه در‌مؤسسات آموزش عالي تدريس ميكنند مشروط بر آنكه داراي شغل دولتي ديگري نباشند و همچنين كاركنان آموزشي وزارت آموزش و پرورش كه‌ منحصراً بامر تدريس اشتغال ورزند.

افسران و نفرات شهرباني و ژاندارمري و ارتش و همرديفان آنها از هر دسته تا موقعي كه در خدمت هستند از انتخاب كردن و انتخاب شدن محرومند.

اعضاي انجمنهاي ايالتي و ولايتي و اعضاء انجمن نظارت انتخابات انجمن شهر در دوره اي كه داراي اين سمت هستند.

هيچ يك از كارمندان و كارگران ادارات و بنگاههاي دولتي و سازمانهاي وابسته بدولت و كسانيكه بنحوي از انحاء از شهرداري مستمراً‌ حقوق و يا كمك مالي دريافت ميدارند در حوزه مأموريت خود نميتوانند انتخاب شوند مگر اينكه قبل از نشر اعلان انتخابات بازنشسته شده يا‌ استعفا داده يا از خدمت خارج شده باشند كه در اينصورت انتخاب آنان مانعي ندارد.

رؤسا و اعضاء هيئت مديره و مديران عامل شركتها و كساني كه تأمين تمام يا قسمت اعظم يكي از حوائج عمومي حوزه شهرداري از قبيل خواربار - وسائل نقليه - برق - آب - دارو و امثال اينها را بعهده دارند نمي توانند بعضويت انجمن شهرداري محلي كه مركز فعاليت آنهاست انتخاب شوند.

از اشخاصي كه با يكديگر قرابت نسبت يا سببي بشرح زير داشته باشند: ‌پدر - مادر - فرزند - نوه - برادر - خواهر - برادرزاده - خواهرزاده - همسر - خواهر و برادر همسر - فرزند همسر - فقط آنكسي كه رأي او بيشتر‌است ميتواند عضويت يك انجمن را دارا باشد و در صورت تساوي آراء يكي از آنها بحكم قرعه معين خواهد شد و اگر قرابت پس از اتمام انتخابات‌و صدور اعتبارنامه يا هر زماني از دوره قانوني انجمن حاصل و يا معلوم گردد بلافاصله در اولين باري كه انجمن تشكيل جلسه ميدهد بحكم قرعه‌يكنفر ابقاء ميشود و بجاي شخص يا اشخاصي كه خارج شده‌اند از شخص يا اشخاصي كه رأيشان بيشتر است دعوت خواهد شد.

ماده 12)(منسوخه 10ˏ11ˏ1400) هر عضو انجمن شهرداري كه فاقد يكي از شرايط انتخاب شونده ( مذكور در ماده 9 اين قانون) گردد و يا يكي از مشاغلي را كه موجب محروميت از عضويت انجمن شهرداري است قبول كند از همان موقع منعزل شناخته ميشود و فرماندار يا بخشدار موظف است بمحض اطلاع مراتب را بعضو منعزل و انجمن شهر اعلام نمايد.

ماده 13)(منسوخه 10ˏ11ˏ1400) يكنفر نمي تواند در بيش از يك انجمن شهر عضويت داشته باشد.

در تعيين داوطلبان و تشكيل انجمن نظارت ‌

فرمانداران و بخشداران حداكثر ظرف مدت سه روز پس از وصول دستور وزارت كشور تاريخ و محل تشكيل كميسيون موضوع ماده 15 و‌شرايط انتخاب‌شوندگان و مدت اعلام داوطلبي عضويت در انجمن را بموجب آگهي باطلاع عموم اهالي يا مركز فرمانداري ميرسانند. ‌داوطلبان عضويت در انجمن بايد برگ داوطلبي خود را ظرف ده روز از تاريخ انتشار آگهي شخصاً بفرمانداري يا بخشداري تسليم نمايند.

پس از انتشار آگهي مزبور در ماده 14 بمنظور احراز شرايط قانوني در مورد داوطلبان عضويت در انجمن حداقل دو ماه قبل از روز اخذ رأي‌ بدستور وزارت كشور در مركز هر فرمانداري يا بخشداري كميسيوني برياست فرماندار يا بخشدار و بعضويت رئيس دادگاه شهرستان در شهرستان و‌رئيس دادگاه بخش در بخش و رئيس اداره آموزش و پرورش و رئيس اداره ثبت احوال و يكنفر معتمد محل به انتخاب فرماندار يا بخشدار تشكيل‌ ميگردد. در بخشها رئيس آموزش و پرورش بخش، نماينده ثبت احوال عضويت كميسيون را دارا خواهند بود. در غياب هر يك از افراد مذكور در بالا از‌ جانشين آنان دعوت بعمل خواهد آمد. در صورتي كه تكميل تعداد اعضاي كميسيون با افراد مذكور ميسر نباشد فرماندار يا بخشدار ميتواند از دبيران‌ يا آموزگاران يا سردفتران و يا رؤساي شوراهاي داوري و يا رؤساي خانه‌هاي انصاف يا رؤساي انجمن ده براي تشكيل و تكميل عده اعضاي كميسيون‌ دعوت نمايد. داوطلبان عضويت در انجمن‌ ها نميتوانند عضو كميسيون مذكور باشند و هرگاه اعضاء اين كميسيون داوطلب عضويت در انجمن شهر‌گردند مستعفي تلقي شده و طبق مقررات اين ماده بجاي آنان از افراد ديگر دعوت بعمل خواهد آمد. كميسيون پس از رسيدگي اسامي افراد واجد‌ شرايط قانوني را بمرجع حزبي مربوط در محل اعلان ميكند تا طبق ضوابط حزبي و با توجه بتعداد داوطلبان و جمعيت هر حوزه انتخابيه حداكثر تا‌چهار برابر تعداد اعضاي انجمن نامزد…

تبصره 4 ( در نقاطيكه دادگستري يا دارائي يا فرهنگ نباشد بجاي رئيس دادگاه يا رئيس دارائي يا رئيس فرهنگ از معتمدين و معاريف محل‌ براي تشكيل كميسيون پنج‌ نفري دعوت ميشود تا وظايف مقرره را انجام دهند.

از داوطلبان عضويت در انجمن شهر نبايد براي عضويت انجمن نظارت و شعب اخذ رأي و شعب ثبت نام دعوت بعمل آيد ولي هر‌ داوطلب ميتواند براي نظارت در اخذ و قرائت آراء نماينده‌اي به انجمن نظارت و شعب اخذ رأي معرفي كند.

ماده 17)(منسوخه 10ˏ11ˏ1400) كسانيكه براي عضويت انجمن نظارت انتخاب ميشوند بلافاصله تحت رياست مسن ترين اعضاء تشكيل جلسه داده يك رئيس و يك نايب رئيس و لااقل سه منشي از بين خود با رأي مخفي و باكثريت انتخاب مينمايند نظم جلسات انجمن با رئيس و در غياب رئيس با نايب رئيس خواهد بود و نوشتن صورت جلسات به عهده منشي هاست.

ماده 18)(منسوخه 10ˏ11ˏ1400) انتخاب رئيس و نايب رئيس فردي است و باكثريت تام خواهد بود و در صورت عدم حصول اكثريت تام دفعه دوم انتخاب باكثريت نسبي صورت ميگيرد انتخاب سه نفر منشي جمعي و باكثريت نسبي است.

بمنظور اخذ رأي و استخراج آراء انجمنهاي نظارت مكلفند با تصويب كميسيون موضوع ماده 15 بتعداد لازم شعب اخذ رأي مركب از پنج‌ نفر از اهالي همان محل تشكيل دهند. ‌اعضاي شعبه بايد واجد شرايط انتخاب‌ كننده باشند. ‌محل شعب اخذ رأي حتي‌ الامكان با توجه بجمعيت و امكانات ارتباطي محل تعيين ميشود.

ورود در محوطه انتخابات با هر نوع اسلحه سرد گرم جز براي مأمورين انتظامي ممنوع است و كساني كه بر خلاف نظم و مقررات رفتار نمايند بامر رئيس بوسيله مأمورين انتظامي از انجمن خارج و در صورت لزوم بمراجع قانوني تسليم خواهند شد.

انجمن نظارت و شعب آن غير قابل انحلال است مگر آنكه اسباب تعطيل و تعويق انتخابات را فراهم كنند و يا بر خلاف وظائفي كه طبق اين‌ قانون بعهده انجمن گذاشته شده عمل نمايند در اينصورت اگر موجبات تعطيل و تعويق و اخلال از طرف شعبه باشد بنا بنظر اكثريت انجمن‌ نظارت با موافقت فرماندار يا بخشدار شعبه مزبور منحل ميشود و اگر از طرف انجمن نظارت باشد فرماندار يا بخشدار با موافقت كميسيون پنج نفري (‌ با‌ اكثريت آراء) با ذكر دلائل اعضاء علي‌ البدل را براي ادامه امر انتخابات دعوت مي‌ نمايد و ضمناً مراتب و دلائل تعطيل و تعويق و اخلال را ضمن‌ صورتجلسه‌ اي براي تعقيب متخلفين از طريق وزارت كشور بشوراي دائمي انتخابات اعلام ميدارد. در صورتيكه از اين اقدامات نيز نتيجه‌ اي حاصل‌ نشود از طرف فرماندار يا بخشدار درخواست انحلال انجمن نظارت با نفر كميسيون پنج نظري از طريق وزارت كشور بشوراي دائمي انتخابات موضوع‌ ماده 114 اين قانون براي اتخاذ تصميم فوري احاله خواهد شد.

هرگاه در اثناء جريان انتخابات يك يا چند نفر از اعضاء انجمن در آمدن بجلسات تعلل و يا از حضور استنكاف نمايند تا زماني كه اكثريت‌ باقي است جريان امر تعقيب و بعضو يا اعضاء مذكور اخطار ميشود كه حضور يابند چنانچه عضوي تا دو جلسه پس از اخطار در استنكاف و تعلل‌ خود باقي باشد فرماندار يا بخشدار يك يا چند نفر از اعضاء علي‌ البدل را بحكم قرعه براي عضويت انجمن دعوت مي‌ نمايند و اگر اكثريت اعضاء‌ انجمن نظارت از حضور در انجمن استنكاف نمايند و يا پس از ختم انتخابات از دادن اعتبارنامه خودداري كنند فرماندار يا بخشدار علل و موجبات آنرا‌ تحقيق و در رفع محظور اهتمام مي‌ نمايند و در صورتيكه اهتمام فرماندار يا بخشدار مؤثر نشود و اكثريت اعضاء انجمن يا تمام اعضاء انجمن اعم از‌اصلي و علي‌البدل همچنان استنكاف و يا استعفا نمايند يا بواسطه فقدان اكثريت انجمن نتواند بوظائف قانوني خود عمل كند كميسيون مقرر در ماده 15 در تجديد اعضاء انجمن نظارت بتعداد كسري اقدام مي‌ نمايد و انتخابات را خاتمه ميدهد اشخاصي كه موجبات تعطيل و تعويق و انحلال انجمن‌ را فراهم كرده باشند طبق ماده 87 اين قانون مورد تعقيب قرار خواهند گرفت.

كيفيت اخذ آراء و تشخيص منتخبين

همينكه انجمنهاي نظارت انتخاب و تشكيل شد و در صورت لزوم شعب خود را تعيين نمودند هر يك از انجمن ها اعلاني تنظيم نموده و‌ بنسبت اهميت محل از سه تا پنج روز قبل از شروع بأخذ رأي در تمام حوزه مربوط بخود منتشر ميسازند اعلان مزبور حاوي مطالب ذيل خواهد‌ بود: 1 - محل انعقاد انجمن و شعب آن و ساعات اخذ رأي كه بايد در تمام شعب در يك روز جمعه بعمل آيد و كمتر از 6 ساعت و بيش از هشت‌ ساعت نباشد. ساعات اخذ آراء از ساعت هشت صبح الي 12 و از ساعت 14 تا خاتمه مدت خواهد بود. 2 - شرايط انتخاب‌ كنندگان. 3 - عده نمايندگاني كه بايد در آن حوزه انتخاب شوند. بند 4 - اسامي داوطلبان آن حوزه كه طبق ماده (15) از طرف حزب اعلام شده است.

رأي بايد مخفي باشد و همينكه رأي دهنده به اطاق انجمن يا شعبه وارد و وجود شرائط رأي دادن در او تشخيص داده شد بايد رأي خود را‌ شخصاً در حضور انجمن در صندوق انداخته خارج شود. برگ انتخاباتي رأي دهنده پس از ثبت در دفتر انجمن طبق آئين‌ نامه مربوط ابطال خواهد شد.

در پايان آخرين ساعتي كه براي اخذ رأي معين گرديده است در ورودي انجمن يا شعبه بسته ميشود و اگر عده اي از آنان كه حق رأي دادن دارند در داخل محل حاضر باشند رأي خود را بترتيب مذكور در صندوق انداخته و انجمن يا شعبه برأي گرفتن خاتمه ميدهد و بعد از آن ديگر از كسي رأي قبول نميشود.

اگر از انتخاب كنندگان و انتخاب شوندگان كسي در حين جريان انتخابات شكايت داشته باشد اين امر مانع انجام انتخابات نخواهد شد ولي شرح آن بايد در صورتمجلس نوشته شود.

انجمن مكلف است پس از ختم آراء بلافاصله آراء را شماره و قرائت كند و مادام كه نتيجه استخراج آراء معلوم نشود حق تعطيل ندارد منشي مكلف است صورت مجلسي از نتيجه آراء قرائت شده تنظيم كند و پس از آنكه صورتمجلس بامضاء رئيس و اعضاء انجمن رسيد نتيجه بلافاصله بايد بوسيله فرماندار يا بخشدار اعلام شود.

اوراق رأي را بايد يكي از اعضاء يك يك بصورت بلند خوانده به يكنفر ديگر از اعضاء بدهد كه علامت قرائت گذاشته شود و سه نفر ديگر از اعضاء اسامي را بترتيبي كه خوانده ميشود در دفتري كه براي اينكار تخصيص داده شده ثبت مينمايند از اوراق رأي آنچه سفيد و يا داراي اسامي غير خوانا باشد يا اينكه انتخاب شده در آن درست معرفي نشده باشد يا اسم كسي كه معرفي نشده در آن نوشته شده باشد و يا نام انتخاب كننده را داشته باشد باطل و عيناً ضميمه صورتمجلس مي شود. هرگاه در اوراق رأي علاوه بر عده اي كه بايد انتخاب شوند اسامي اضافه نوشته شده باشد عده زايد از آخر ورقه خوانده نميشود. هر گاه در اوراق رأي علاوه بر عده ‌اي كه بايد انتخاب شوند اسامي اضافه نوشته شده باشد عده‌ زايد از آخر ورقه خوانده نميشود.

در حوزه‌هائيكه بر طبق ماده 19 براي تسريع اخذ رأي شعب انجمن در آن حوزه‌ها تشكيل ميگردد صورتمجلس استخراج آراء هر شعبه‌در ورقه مخصوص با ذكر اسامي و عده آراء هر يك از اشخاصيكه رأي دارند نوشته شده و اعضاء شعبه آنرا امضاء مينمايند و بانضمام اوراق لازمه‌در پاكتي كه لاك شده و بمهر شعبه رسيده باشد بانجمن نظارت فرستاده ميشود اسامي مندرج در صورتمجلس شعب با آرائيكه انجمن نظارت‌استخراج كرده در ورقه جداگانه جمع و كسيكه از مجموع آراء حائز اكثريت باشد معلوم ميگردد اوراق رأي هر حوزه تا گذشتن مدت اعتراض و خاتمه‌رسيدگي در صندوق انجمن كه لاك ميشود و بمهر اعضاء ميرسد باقي ميماند و پس از گذشتن مدت اعتراض با حضور عده‌اي از رأي‌دهندگان اوراق‌مزبور را معدوم ميسازند (‌باستثناء آنچه در مواد قبل ذكر شده و بايد ضميمه صورتمجلس باشد) انجمن نظارت حق معدوم كردن و سوزاندن آراء‌قبل از گذشتن مدت اعتراض و پايان رسيدگي در انجمن شهر ندارد.

ضمن انتشار اسامي دارندگان رأي انجمن نظارت تاريخ قبول شكايات را كه بايد از فرداي همان روز شروع شود تعيين ميكند و اگر از انتخاب‌ كنندگان يا انتخاب‌ شوندگان كسي از جريان انتخابات شكايت داشته باشد ظرف يكهفته باطلاع انجمن نظارت ميرساند و انجمن نظارت بعد از‌ انقضاء يكهفته شكايتي نمي‌ پذيرد و منتهي ظرف يكهفته بشكايات واصله با حضور كميسيون پنج نفري رسيدگي ميكند در صورتيكه شكايت بنظر انجمن وارد باشد و ثابت شود كه منتخب داراي شرايط مقرر در ماده 9 و 10 اين قانون نيست مراتب را در صورتمجلس ذكر ميكند و اعتبارنامه را‌براي نفر بعدي كه داراي رأي بيشتري ميباشد صادر مي‌ نمايد و هرگاه تشخيص دهد كه در انتخابات اعمالي بر خلاف قانون صورت گرفته موضوع را با‌ تنظيم صورتمجلس براي اتخاذ تصميم از طريق وزارت كشور بشوراي موضوع ماده 114 اين قانون احاله مي‌ نمايد و طبق نظر شورا عمل ميكند.

كسانيكه بعضويت انجمن شهر انتخاب ميشوند بايد اعتبارنامه بامضاء انجمن نظار و اعضاء كميسيون پنج نفري در دست داشته باشند و آنرا بدفتر شهرداري و در صورت نبودن شهرداري بدفتر فرمانداري يا بخشداري بدهند و رونوشت آنرا بگيرند كميسيون مزبور و همچنين اعضاء انجمن نظارت نبايد بدون عذر موجه در صدور اعتبارنامه تأخير كنند و الا با آنها بر طبق ماده 22 رفتار خواهد شد.

منشي انجمن نظارت صورت مجلس انتخابات را در سه نسخه حاضر كرده بامضاء فرماندار يا بخشدار و اعضاء انجمن نظارت ميرساند. يك نسخه در فرمانداري يا بخشداري ضبط و يك نسخه بوسيله فرماندار يا بخشدار بوزارت كشور ارسال ميشود نسخه سوم با كتابچه ثبت اسامي در انجمن ولايتي و در صورت نبودن انجمن ولايتي در انجمن شهر ضبط ميگردد.

‌ماده 33 (منسوخه 19ˏ12ˏ1403) - بمحض اينكه انتخابات خاتمه يافت و اعتبارنامه دو ثلث از نمايندگان صادر و به آنها داده شد فرماندار يا بخشدار مكلف است ظرف يك‌ هفته وسائل تشكيل انجمن را فراهم سازد انجمن بلافاصله تحت رياست مسن‌ ترين اعضاء و به منشيگري دو نفر از جوانترين اعضاء تشكيل جلسه داده‌ بشرح ماده 35 سوگند ياد ميكند و سپس به انتخاب هيئت رئيسه مركب از يك رئيس و يك يا دو نايب رئيس و دو منشي به رأي مخفي و اكثريت‌ نسبي براي مدت يكسال اقدام مينمايد و هرگاه در انتخاب اعضاء هيأت رئيسه تساوي آراء حاصل شود با قرعه از بين انتخاب‌ شدگان تعيين خواهد‌ شد انتخاب مجدد همان اشخاص بعد از انقضاء مدت يكسال بلامانع است.

‌ماده 35 (منسوخه 10ˏ11ˏ1400) - اعضاء انجمن در اولين جلسه كه برياست مسن‌ ترين اعضاء تشكيل مي‌ شود سوگند ياد خواهند كرد. همچنين در هر موقع كه عضو جديدي‌ وارد انجمن شود آن عضو در اولين جلسه انجمن سوگند ياد خواهد كرد. ‌متن سوگندنامه: امضا كننده يا امضا كنند گان زير خداوند را بشهادت طلبيده و به قرآن مجيد سوگند ياد ميكنيم كه در انجام وظايف قانوني خود ساعي ‌بوده مادام كه در انجمن شهر عضويت داريم با نهايت جد و جهد و رعايت صرفه و صلاح در پيشرفت امور شهر و شهرداري اهتمام نمائيم. ‌

براي رسميت جلسات لااقل حضور دو ثلث از كليه اعضاء لازم است و تصميماتشان باكثريت بيش از نصف حاضرين معتبر است و در صورت تساوي آراء رأي طرفي كه رئيس با آن موافقت دارد مناط اعتبار است هر گاه براي مذاكره و اخذ رأي در مطلبي عده لازم در جلسه حاضر نشدند در جلسه بعد براي طرح همان مطلب حضور نصف بعلاوه يك كليه اعضاء كافي خواهد بود ولي در مهم از قبيل تصويب بودجه و تغيير نقشه شهر و احداث خيابان و لوله كشي آب و ساختن زيرآبها و وضع عوارض و امور متشابه بآن لااقل حضور دو ثلث لازم است عده دو ثلث و نصف بعلاوه يك از عده اي است كه بموجب ماده 7 اين قانون بايستي انتخاب شده باشند.

هر يك از اعضاء انجمن كه بدون عذر موجه دو جلسه متوالي يا سه جلسه متناوب در سه ماه غيبت كرد مستعفي محسوب مي‌شود و از‌اولين شخصيكه در فهرست منتخبين رأي بيشتري داشته و واجد شرايط هم باشد دعوت بعمل ميآيد و در صورت تساوي آراء عضو مزبور بقيد ‌قرعه تعيين خواهد شد و در صورت فوت يا استعفاء تعيين جانشين طريق فوق بعمل مي‌آيد. اعضاء انجمن براي شركت در جلسات انجمن حق حضور دريافت خواهند داشت و ميزان حق جلسه طبق آئين‌نامه‌اي خواهد بود كه از طرف وزارت ‌كشور تهيه و بتصويب هيئت دولت خواهد رسيد. تبصره - چنانچه يكي از نمايندگان از عضويت انجمن شهر استعفا بدهد استعفانامه در دومين جلسه انجمن قرائت شده و قطعي تلقي ميگردد

انجمن شهر ماهي دو بار در محل مخصوصي در عمارت شهرداري تشكيل ميشود مگر اينكه تشكيل جلسه بيش از ماهي دو دفعه‌ ضرورت داشته باشد تشكيل جلسه فوق ‌العاده موكول بنظر رئيس انجمن يا تقاضاي كتبي سه نفر از اعضاء انجمن يا تقاضاي كتبي شهردار يا فرماندار يا‌ بخشدار خواهد بود - جلسات انجمن در غير محل و موعد مقرر رسميت نداشته و تصميماتش معتبر نخواهد بود.

جلسات انجمن علني و حضور مستمع مجاز خواهد بود ولي بتقاضاي شهردار يا فرماندار يا بخشدار و موافقت ثلث اعضاء حاضر ممكن است جلسه سري تشكيل شود. رأي در جلسات انجمن علني است و با بلند كردن دست يا با ورقه اخذ ميشود ولي بتقاضاي ثلث اعضاء حاضر ممكن است رأي مخفي گرفته شود مگر در امور مالي ليكن در انتخابات حتماً بايد رأي مخفي گرفته شود.

صورت مذاكرات و تصميمات هر جلسه انجمن بوسيله منشي انجمن قرائت و پس از تصويب در دفتر مخصوصي كه صفحات آن داراي شماره ترتيب باشد ثبت ميشود و بامضاء كليه اعضاء ميرسد و هر يك از اعضاء حاضر در انجمن كه دفتر مزبور را امضاء نكرده باشد در آن جلسه غائب محسوب و طبق ماده 37 با او رفتار خواهد شد. صورت حاضرين و غائبين هر جلسه در دفتر قيد ميشود.

انجمن شهر غير قابل انحلال است مگر اينكه اقداماتي بر خلاف وظائف مقرر و يا مخالف مصالح عمومي محل انجام دهد كه در اين صورت ‌پس از وصول گزارش استاندار يا فرماندار كل وزارت كشور موضوع را براي رسيدگي به هيأت سه نفري مركب از يك نفر از شخصيتهاي مورد اعتماد بانتخاب نخست ‌وزير و يكي از معاونان وزارت كشور بانتخاب وزير كشور و يكي از معاونان وزارت دادگستري بانتخاب وزير دادگستري ارجاع‌ خواهد كرد و در صورتيكه انحلال انجمن شهر مورد تاييد هيأت مزبور واقع گردد گزارش از طرف وزارت كشور براي اخذ تصميم نهايي و صدور‌ تصويبنامه به هيأت دولت فرستاده خواهد شد در صورت انحلال انجمن شهر وزارت كشور مكلف است ظرف سه ماه ترتيب تجديد انتخاب انجمن‌ شهر را بدهد.

مادام كه انجمن تشكيل نشده و يا عده اعضاء انجمن بحد نصاب قانوني نرسيده باشد وزارت كشور جانشين انجمن شهر خواهد بود. ‌

در نقاطي كه انجمن قانوني وجود ندارد و يا تشكيل آن بعللي متوقف مانده وزارت كشور مكلف است بدون تأخير وسائل شروع انتخابات را فراهم و تاريخ شروع آنرا اعلام كند.

فرمانداران و بخشداران موظفند دو ماه قبل از انقضاء دوره چهار ساله انجمن شهر وسايل انتخابات دوره بعد را از هر جهت فراهم نمايند بنحويكه قبل از پايان دوره انجمن انتخابات دوره بعد در محل خاتمه پذيرد.

نظارت در حسن اداره و حفظ سرمايه و دارائي نقدي و جنسي و اموال منقول و غيرمنقول متعلق بشهر و همچنين نظارت در حساب درآمد و هزينه آنها. (اگر انجمن تفتيش دقيقي را در مخارج يا اقدام مهم شهرداري لازم بداند كارشناس يا محاسبين متخصصي را موقتاً براي رسيدگي بآنكار استخدام ميكند و حق الزحمه متناسبي بآنها پرداخت خواهد كرد.)

تصويب بودجه ساليانه و اصلاح بودجه و متمم بودجه و تفريغ بودجه شهرداري و بنگاههاي وابسته بشهرداري و تصويب برنامه ساختماني كه از طرف شهرداري پيشنهاد ميشود.

تصويب معاملات و نظارت در آنها اعم از خريد و فروش و مقاطعه و اجاره و استجاره بنام شهر با در نظر گرفتن صرفه و صلاح و با رعايت‌ مقررات آئين‌نامه مالي شهرداريها پيش‌بيني شده در اين قانون. ‌ تبصره - بمنظور تسريع در پيشرفت امور شهرداري انجمن شهر ميتواند اختيار تصويب و انجام معاملات را تا ميزان معيني با رعايت آئين ‌نامه‌معاملات شهرداري بشهردار واگذار كند.

مراقبت در اقامه كليه دعاوي مربوطه بشهرداري و نظارت در حسن جريان امور.

مراقبت در اجراء وظائف شهرداري در امور بهداشت حوزه شهر و نظارت در امور بيمارستانها و پرورشگاهها و ساير مؤسساتيكه از طرف شهرداري اداره ميشود.

اظهارنظر در مورد تشريك مساعي شهرداري با ادارات و بنگاههاي مربوط براي داير كردن نمايشگاههاي كشاورزي و هنري و بازرگاني و غيره.

تصويب لوايح برقراري يا الغاء عوارض يا تغيير نوع و ميزان آن و همچنين توافق نسبت بوصول بقاياي عوارض ملغي شده در هر مرحله‌ اي كه باشد. ‌

تصويب آئين نامه هاي پيشنهادي شهرداري پس از رسيدگي بآنها.

مراقبت براي ايجاد رختشويخانه هاي عمومي و آبريزها و گورستان و مرده شوي خانه و تهيه وسائل حمل اموات مطابق اصول بهداشت.

نظارت در امور تماشاخانه و سينما و امثال آن و همچنين تدوين مقررات مخصوص براي حسن ترتيب و نظافت و بهداشت اين قبيل مؤسسات بر طبق پيشنهاد شهرداري و اتخاذ تدابير احتياطي براي جلوگيري از مخاطرات حريق و امثال آن.

وضع مقررات و نظارت در حفر مجرا براي فاضل آب شهر يا لوله آب يا برق و تصويب قراردادهاي مربوط بآنها.

تصويب نرخ كرايه وسايط نقليه در شهر.

تصويب مقررات براي تنظيم آبهاي شهر و اجاره و استيجار آبهائي كه براي مصرف شهر ضروريست و جلوگيري از تجاوز بقنوات شهري.

موافقت با ايجاد و توسعه معابر و خيابانها و ميدانها و باغهاي عمومي بر طبق مقررات قانون توسعه معابر.

تصويب مقررات لازم براي اراضي غير محصور شهر از نظر بهداشت و آسايش عمومي و عمران و زيبائي شهر.

تصويب وامهاي پيشنهادي شهرداري پس از بررسي دقيق نسبت بمبلغ و مدت و ميزان بهره و ترتيب استهلاك و مصرف وام.

انجمن شهر يا هر يك از اعضاء آن حق ندارند در نصب و عزل اعضاء شهرداري مداخله كنند يا بكارمندان شهرداري مستقيماً دستور بدهند هرگاه رسيدگي بامري ضرورت حاصل كند انجمن شهر يا اعضاء آن بوسيله شهردار اقدام خواهند كرد.

شهردار مكلف است مصوبات انجمن را در موضوعات مهمه و آنچه جنبه عمومي دارد بلافاصله در تهران بوزارت كشور و در مراكز استان باستاندار و در مراكز شهرستان بفرماندار و در بخشها ببخشدار اطلاع دهد و همچنين آنچه از مصوبات انجمن را كه جنبه عمومي دارد بوسائل ممكنه براي اطلاع عموم آگهي نمايد.

چنانچه استاندار يا فرماندار يا بخشدار نسبت بمصوبات انجمن كه جنبه سياسي يا اقتصاد عمومي دارد اعتراض داشته باشد ميتواند در‌ظرف يكهفته از تاريخ اطلاع نظر خود را بانجمن اظهار و تقاضاي تجديد نظر نمايد و در صورتيكه انجمن در رأي خود باقي بماند معترض ميتواند‌ بانجمن ايالتي يا ولايتي و در صورت نبودن انجمنهاي مزبور به وزارت كشور مراجعه كند و رفع اختلاف را بخواهد انجمن ايالتي يا ولايتي يا وزارت‌ كشور منتها در ظرف پانزده روز نظر خود را اعلام مينمايد و اين نظر قطعي و لازم ‌الاجرا است اجراي مصوبات انجمن كه مورد اعتراض واقع شده تا‌صدور رأي نهائي متوقف ميماند.

در صورتيكه تصميم انجمن با قوانين موضوعه تناقض پيدا كند و يا خارج از حدود وظايف انجمن باشد و يا آنكه بعضي از اعضاء انجمن شخصا يا بنمايندگي در آن تصميم ذينفع بوده و در رأي شركت كرده باشند و يا آنكه انجمن در غير موعد و يا در غير محل رسمي تشكيل شده باشد در تهران وزارت كشور در خارج از مركز فرماندار يا بخشدار مراتب را با ذكر علل بانجمن تذكر خواهد داد كه در تصميم متخذه تجديد نظر شود چنانچه در نتيجه رسيدگي رفع اعتراض نشد بر طبق ماده 48 اين عمل خواهد شد.

‌ماده 50 (منسوخه 10ˏ11ˏ1400) - انجمن شهر مكلف است پس از رسميت يافتن بلافاصله و قبل از شروع بكار يكنفر را كه در انجمن شهر عضويت نداشته و واجد شرايطي‌ باشد كه طبق تبصره 1 اين ماده تعيين شده براي مدت دو سال با رأي مخفي به اكثريت تام از دو ثلث اعضاء انجمن شهر بسمت شهردار انتخاب و به‌ فرماندار اعلام كند. ‌فرماندار شهردار منتخب را بوزارت كشور معرفي و مراتب را به انجمن شهر اطلاع ميدهد. شهردار منتخب پس از معرفي به وزارت كشور بلافاصله‌ شروع بكار خواهد كرد تجديد انتخاب وي بلامانع است. ‌

حكم انتصاب شهردار پس از معرفي فرمان دار از طرف وزارت كشور صادر مي‌ شود براي شهردار تهران و شهرداريهاي مراكز استان به پيشنهاد‌وزارت كشور بامضاي وزير آن ‌وزارتخانه صادر خواهد شد.

چنانچه يك يا چند نفر از اعضاء انجمن شهر بعمليات شهردار اعتراض و يا ايرادي داشته باشند بايد مطلب را كتباً بصورت استيضاح باطلاع رئيس انجمن برسانند رئيس آن را در جلسه فوق العاده انجمن قرائت و بشهردار ابلاغ خواهد كرد و شهردار موظف است در جلسه عادي يا فوق العاده انجمن براي جواب استيضاح حضور بهمرساند فاصله طرح استيضاح با تشكيل جلسه عادي يا فوق العاده كه از طرف رئيس انجمن تعيين خواهد شد نبايد از ده روز تجاوز نمايد انجمن پس از طرح استيضاح و جواب شهردار رأي موافق يا مخالف خواهد داد . در صورتيكه انجمن باكثريت تام عده حاضر در جلسه رأي مخالف بدهد شهردار از همان تاريخ بلافاصله از شغل خود بركنار و از طرف انجمن فوراً بر طبق مقررات اين قانون اقدام بانتخاب شهردار خواهد شد در فاصله بين صدور رأي عدم اعتماد و عزل شهردار تا انتخاب شهردار جديد معاون شهرداري و در صورت نبودن معاون كارمند مقدم تحت نظر انجمن عهده دار و مسئول اداره امور شهرداري خواهد بود.

در صورتيكه شهردار از بين مستخدمين رسمي انتخاب شده باشد و كسور بازنشستگي خود را بصندوق تقاعد بپردازد مدت خدمت در‌ شهرداري جزء سابقه خدمت او محسوب خواهد شد همچنين ساير مستخدمين شهرداري كه در شهرداري مشغول خدمت هستند در صورتي كه كسور‌ تقاعد خود را مطابق مقررات قوانين بازنشستگي بپردازند مشمول قوانين استخدامي كشوري و همچنين آئين‌ نامه محاكمات اداري مستخدمين دولتي و‌ خدمتگزاران جزء خواهند بود.

نسبت بشهردارها و اعضاء شهرداري كه سابقه خدمت رسمي ندارند در صورتيكه از خدمت شهرداري معاف شوند وزارت كشور و‌ شهرداري هيچگونه تعهدي نخواهند داشت.

به پزشكان و دندانپزشكان و پزشكياران و داروسازان و ماماها و متخصصين فني آتش‌ نشاني كه در شهرداري ها خدمت مي‌ نمايند ميتوان‌ حقوقي تا معادل حقوق و مزايائيكه از بودجه دولت بكارمندان نظير آنان در همان محل داده ميشود با پيشنهاد شهرداري و موافقت انجمن شهر‌ پرداخت نمود.

اداره كل امور شهرداريها مجاز است براي ايفاي وظايف مندرج در ماده 62 در صورتي كه انتقال مهندسين ذيصلاحيت از ساير‌ وزارتخانه‌ ها و بنگاه‌ هاي دولتي ميسر نباشد تعداد كافي مهندس تحصيل كرده كه داراي مدارك علمي باشند براي اداره مركزي و شهرداري ها از محل 2%‌ وصولي (‌مذكور در ماده 82) و يا اعتبار منظور در بودجه شهرداري محل بعنوان كارمند قراردادي استخدام كند.

اداره كل امور شهرداريها در مركز و شهرداريها با تصويب انجمن شهر ميتوانند بمأمورين فني پايه‌ دار و قراردادي كه ارزش تحصيلات‌ آنها ليسانس يا بالاتر باشد و همچنين بكمك مهندسيني كه حداقل دهسال سابقه كار فني در رشته مربوطه داشته باشند بشرط اشتغال بكار فني در‌ اداره كل امور شهرداريها و يا شهرداري هاي كشور فوق‌ العاده ويژه حداكثر تا ميزان حقوق آنها پرداخت نمايند بمهندسين و كمك‌ مهندسين مزبور مزاياي‌ ديگري از قبيل فوق‌ العاده و اضافه كار و امثال آن داده نخواهد شد.

شهرداريها مكلفند حقوق منتظرين خدمت و كساني را كه در حين انجام وظيفه در آن شهرداري معلق و بعد تبرئه مي‌ شوند ضمن اعتبار‌ پرسنلي (‌موضوع بند 5 از ماده 68) تأمين و پرداخت نمايند.

حقوق شهرداران بترتيب ذيل تعيين ميشود: 1 - شهردار تهران بيست هزار ريال ماهيانه. ‌حقوق شهرداران درجه اول حداكثر ماهيانه 15 هزار ريال و درجه دوم ده هزار ريال بيشتر نبوده ساير درجات كمتر از 3 هزار ريال نخواهد بود. ‌درجات شهرداريها به نسبت درآمد آنها خواهد بود و بترتيب ذيل تعيين مي‌ شوند: ‌ شهرداريهائي كه بيش از بيست ميليون ريال عايدي دارند درجه 1 شهرداريهائيكه بيش از ده ميليون ريال عايدي دارند درجه 2 و شهرداريهائي كه‌كمتر از ده ميليون ريال عايدي دارند درجه 3 محسوب شده و در اينصورت حقوق اين شهردارها بتناسب عايدي و موافقت انجمن شهر تعيين‌ مي‌ شود. ‌