سند حقوقی

قانون جهش توليد دانش بنيان

تاریخ تصویب: 1401/02/11 · آخرین وضعیت: 1402/12/22 · تاریخ روزنامه رسمی: 1401/03/05

ماده ۱

ماده 1 ـ كليه دستگاههاي اجرائي موضوع ماده (۵) قانون مديريت خدمات كشوري مصوب 8 /7 /1386 موظفند:
الف
الف ـ سالانه فهرست اقلام راهبردي خود و نيز توانايي ‌هاي فناورانه داخلي و خلأهاي موجود كشور و برآورد ارزش و زنجيره هاي تأمين هر كدام را با تعيين اولويت ها به شوراي راهبري فناوري‌ ها و توليدات دانش‌ بنيان موضوع ماده (۲) قانون حمايت از شركتها و مؤسسات دانش‌ بنيان و تجاري ‌سازي نوآوري ‌ها و اختراعات مصوب 5 /8 /1389 با اصلاحات بعدي ارائه دهند. رعايت الزامات زير در اين راستا ضروري است:
۱
1 ـ تعيين اقلام با ارزبري بالاي يك ميليون (000 /000 /1) دلار
۲
2 ـ تعيين موارد آسيب زاي تأمين اين محصولات از خارج در شرايط تحريم و غير آن
۳
3 ـ پيش بيني تناسب واردات اين محصولات با روند تحولات كشور در حوزه فناوري
۴
4 ـ تناسب با ظرفيت بازار داخلي و صادراتي
۵
۵ ـ ميزان حساسيت و نقش محصول در حوزه امنيت غذايي، دفاعي، سلامت، صنعت و امنيت كشور
ب
ب ـ منابع و اختيارات خود را با اولويت استفاده از ظرفيت همه ذي نفعان، شركتها و مؤسسات دانش ‌بنيان و واحدهاي فناور مستقر در مراكز رشد و پاركهاي علم و فناوري براي تكميل و توسعه زنجيره ‌هاي ارزش مذكور و تسهيل سرمايه‌ گذاري و ارتقاي توانمندي‌ هاي فناورانه و توليدي اقلام راهبردي در داخل كشور و توسعه صادرات آنها بر اساس آيين نامه اي كه توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت و با همكاري معاونت علمي و فناوري رئيس‌ جمهور و سازمان برنامه و بودجه كشور تهيه و به تصويب هيأت وزيران مي رسد به كارگيرند.
تبصره
تبصره ـ مؤسسات و نهادهاي عمومي غيردولتي مجازند، سالانه بخشي از درآمد و يا امكانات خود را براي تكميل زنجيره ارزش و توليد اقلام راهبردي اولويت ‌دار، موضوع بند «الف» اين ماده از طريق قرارداد مشاركت و همكاري با شركتها و مؤسسات دانش ‌بنيان و واحدهاي فناور مستقر در مراكز رشد و پاركهاي علم و فناوري، سرمايه ‌گذاري و هزينه نمايند.

ماده ۲

ستاد تسهيل و رفع موانع توليد موضوع ماده (۶۱) قانون رفع موانع توليد رقابت‌ پذير و ارتقاي نظام مالي كشور الحاقي مصوب 30 /2 /1397 با همكاري دبيرخانه شوراي عالي امنيت ملي و مركز همكاري هاي تحول و پيشرفت رياست جمهوري موظف است نسبت به تشخيص نقاط آسيب ‌پذير اقتصادي و صنعتي ناشي از تحريم ها اقدام نموده و اشخاص حقيقي و حقوقي فعال در حوزه هاي اقتصادي و صنعتي كه در فهرست تحريم ها قرار گرفته اند را با ارائه مشاوره و رفع چالشهاي آنها در حوزه هاي آسيب پذير از جمله تعاملات بين المللي، ماليات، گمرك، تسهيلات بانكي و تبادلات ارزي مورد حمايت قرار دهد.
تبصره ۱
تبصره 1 ـ عبارت «معاون علمي و فناوري رئيس جمهور» به عنوان بند (۸) به تبصره ماده (۶۱) قانون رفع موانع توليد رقابت‌ پذير و ارتقاي نظام مالي كشور با اصلاحات و الحاقات بعدي آن الحاق، شماره بندهاي بعدي به ترتيب اصلاح و در ذيل تبصره عبارت «بندهاي (۱) تا (۷)» به عبارت «بندهاي (۱) تا (۸)» اصلاح مي شود.
تبصره ۲
مركز همكاري ‌هاي تحول و پيشرفت رياست جمهوري به عنوان مؤسسه دولتي با استفاده از امكانات و نيروي انساني موجود، ذيل نهاد رياست جمهوري تشكيل مي‌ گردد. اين مركز با رعايت مصوبات شوراي راهبري فناوري‌ها و توليدات دانش‌ بنيان موضوع ماده (۲) قانون حمايت از شركتها و مؤسسات دانش ‌بنيان و تجاري ‌سازي نوآوري ‌ها و اختراعات فعاليت مي ‌كند. اساسنامه اين مركز حداكثر ظرف سه ماه پس از ابلاغ اين قانون توسط نهاد رياست جمهوري تهيه و به تصويب هيأت وزيران مي ‌رسد.

ماده ۳

به منظور حمايت از صنعت ماشين سازي كشور، بند «غ» ماده (۱۱۹) قانون امور گمركي اصلاحي مصوب 1 /2 /1394 حذف مي شود و واردات ماشين آلات و تجهيزات خدمات توليدي، صنعتي، معدني و كشاورزي مشمول حقوق ورودي است. دولت موظف است متناسب با ظرفيت توليد كشور و به منظور حمايت هدفمند و مدت دار از ساخت داخل، سالانه حقوق ورودي اين كالاها اعم از سود بازرگاني و ساير دريافتي هاي موضوع بند «د» ماده (۱) قانون امور گمركي مصوب 22 /8 /1390 را تعيين نمايد.
تبصره
تبصره ـ دولت موظف است با رعايت اصل پنجاه و سوم (53) قانون اساسي پس از تأمين هزينه هاي اجراي اين قانون از محل منابع حاصل از اجراي اين ماده، منابع حاصله مازاد را در قالب بودجه سنواتي به عنوان افزايش سرمايه به نهاد عمومي غيردولتي صندوق نوآوري و شكوفايي موضوع ماده (5) قانون حمايت از شركتها و مؤسسات دانش‌ بنيان و تجاري سازي نوآوري ها و اختراعات اختصاص دهد تا با اولويت توليد بار اول و ارتقاي توانمندي فناورانه داخلي ساخت ماشين ‌آلات خط توليد و طراحي مهندسي، در قالب تسهيلات و سرمايه گذاري تخصيص يابد.

ماده ۴

به منظور حمايت از شركتها و مؤسسات دانش بنيان و توسعه اقتصاد دانش بنيان:
الف
الف ـ در بند «ح» ماده (۱) قانون امور گمركي، متن زير بعد از عبارت «ضمانتنامه بانكي» اضافه مي‌ شود: «ضمانتنامه صندوق‌ نوآوري و شكوفايي، صندوق ضمانت صادرات و صندوق غيردولتي پژوهش و فناوري با رعايت اعتبار سنجي و رتبه بندي اعتباري»
ب
ب ـ دستگاههاي اجرائي موضوع ماده (۵) قانون مديريت خدمات كشوري، بانكها و مؤسسات مالي اعتباري غيربانكي و شركتها و مؤسسات تابعه و وابسته به نهادهاي عمومي غيردولتي، نهادهاي انقلاب اسلامي و نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي، مجازند در تضامين اعتباري و تضامين مربوط به فرآيند ارجاع كار، خريد انواع كالا و ماشين ‌آلات، معاملات پيمانكاري، انجام تعهدات، پيش پرداخت و حسن انجام كار، ضمانتنامه‌ هاي صادره توسط صندوق نوآوري و شكوفايي و صندوق ‌هاي غيردولتي پژوهش و فناوري موضوع ماده (۴۴) قانون رفع موانع توليد رقابت پذير و ارتقاي نظام مالي كشورمصوب 1 /2 /1394 را بپذيرند.
پ
پ ـ متن زير به عنوان بند «د» به ماده (۹) قانون حداكثر استفاده از توان توليدي و خدماتي كشور و حمايت از كالاي ايراني مصوب 15 /2 /1398 الحاق مي ‌شود: «د ـ دستگاههاي اجرائي موضوع ماده (۵) قانون مديريت خدمات كشوري و نيروهاي مسلح و مجموعه هاي زير نظر مقام معظم رهبري با إذن ايشان مكلفند در صورت درخواست شركتها و مؤسسات دانش ‌بنيان و واحدهاي فناور مستقر در مراكز رشد و پاركهاي علم و فناوري، مطالبات قطعي آنها را در قراردادهاي مربوط به خود يا دستگاههاي اجرائي ديگر به عنوان تضمين معتبر براي فرآيند ارجاع كار، انجام تعهدات، پيش ‌پرداخت و حسن انجام كار بپذيرند و به همان ميزان، مطالبات متقاضي تا زمان انجام تعهدات را مسدود نمايند. در صورتي كه ميزان مطالبات متقاضي از مبلغ تضامين مورد نظر كمتر باشد، لازم است متقاضي صرفاً معادل كسري مطالبات، ضمانتنامه معتبر ارائه نمايد. آيين نامه اجرائي اين بند حداكثر ظرف سه ماه از تاريخ ابلاغ اين قانون توسط وزارت امور اقتصادي و دارايي تهيه مي شود و به تصويب هيأت وزيران مي رسد .»
ت
ت ـ در مورد احكام قطعي دادگاهها و اسناد لازم‌ الاجراي ثبتي و دفاتر اسناد رسمي و ساير مراجع قضائي عليه دستگاههاي اجرائي موضوع ماده (۵) قانون مديريت خدمات كشوري، سازمان برنامه و بودجه كشور موظف است در اجراي بند «ج» ماده (۲۴) قانون الحاق برخي مواد به قانون تنظيم بخشي از مقررات مالي دولت (۲) مصوب 4 /12 /1393، قراردادهاي مرتبط با توليد محصولات دانش ‌بنيان با واحدها و مؤسسات موضوع قانون حمايت از شركتها و مؤسسات دانش ‌بنيان و تجاري‌ سازي نوآوري ‌ها و اختراعات را در اولويت قرار دهد.
ث
ث ـ عبارت «و صندوق نوآوري و شكوفايي و صندوق ‌هاي غيردولتي پژوهش و فناوري» به ترتيب بعد از عبارت ‌هاي «كه بانكها»، «اعلام بانك» و «مطالبات بانك» به تبصره (۱) ماده(۱۵) قانون عمليات بانكي بدون ربا اصلاحي مصوب 29 /11 /1376 اضافه مي ‌شود.
ج
ج ـ با هدف حمايت از اقتصاد دانش ‌بنيان و با عنايت به جهش قابل توجه تعداد شركتهاي دانش ‌بنيان كشور، مبلغ سي هزار ميليارد (000 /000 /000 /000 /30) ريال، به سرمايه كنوني صندوق نوآوري و شكوفايي موضوع ماده (۵) قانون حمايت از شركتها و مؤسسات دانش بنيان و تجاري سازي نوآوري ها و اختراعات اضافه مي شود.
چ
چ ـ در راستاي تسهيل سرمايه گذاري بخش خصوصي براي تقويت زيست ‌بوم فناوري، سازمان ثبت اسناد و املاك كشور موظف است براي ساختمان‌ هايي كه توسط بخش خصوصي و تعاوني در اراضي پارك علم و فناوري احداث مي شود، سند مالكيت اعياني صادر نمايد. پاركهاي علم و فناوري داراي مجوز از مراجع ذي ‌ربط، مجاز هستند حق بهره‌ برداري مالكانه و إذن در انتفاع از اراضي متعلق به خود يا اراضي كه توسط وزارت جهاد كشاورزي (سازمان منابع طبيعي و آبخيزداري كشور) يا وزارت راه و شهرسازي يا ساير دستگاههاي اجرائي يا مانند آنها، در اختيار پارك قرار داده شده است را در چهارچوب مصوبات هيأت امناء و طرح جامع مصوب خود، در قالب قراردادهاي مشاركت با بخش خصوصي، اجاره بلندمدت يا واگذاري قطعي مشروط به «عدم تغيير كاربري» و «بهره ‌برداري اختصاصي در چهارچوب مأموريت‌ هاي پارك»، در اختيار شركت‌ هاي دانش ‌بنيان و فناور و نوآور، اعضاي پارك و سرمايه‌ گذاران و كارگزاران ارائه خدمات تخصصي و عمومي قرار دهند.
تبصره
پاركهاي علم و فناوري حق واگذاري اراضي متعلق به خود را دارند.

ماده ۵

كليه دستگاههاي اجرائي موضوع ماده (۵) قانون مديريت خدمات كشوري، دانشگاهها، مراكز و مؤسسات آموزش عالي و پژوهشي مجازند تمام يا بخشي از دارايي ‌هاي فكري، دستاوردهاي پژوهشي و حق بهره‌ برداري از آنها را حسب مورد پس از أخذ رضايت كتبي مؤلف، پديدآورنده، مخترع و دارنده حق جهت بهره ‌برداري علمي و پژوهشي در اختيار شركتها و مؤسسات دانش ‌بنيان و واحدهاي فناور مستقر در مراكز رشد و پاركهاي علم و فناوري و يا افراد فعال در انجام طرح (پروژه) اعم از اعضاي هيأت علمي، دانشجويان و پژوهشگران به صورت بلاعوض در جهت تجاري سازي آنها با رعايت موارد امنيتي و اصول محرمانه ‌بودن واگذار و يا در جهت تجاري سازي يافته هاي علمي با كارآفرينان، قرارداد مشاركت منعقد نمايند. آيين نامه اجرائي اين ماده حداكثر ظرف سه ماه از تاريخ ابلاغ اين قانون توسط وزارتخانه‌ هاي علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي تهيه مي شود و به تصويب هيأت وزيران مي رسد.

ماده ۶

در راستاي حمايت از پاركهاي علم و فناوري، شركتها و مؤسسات دانش بنيان:
الف
الف ـ در تبصره بند (۲۴) ماده (۵۵) قانون شهرداري ‌اصلاحي مصوب 17 /5 /1352، پس از عبارت «دفتر مهندسي» عبارت «و دفتر شركتهاي دانش‌ بنيان» اضافه مي‌ شود.
ب
ب ـ دستگاههاي اجرائي موضوع ماده (۵) قانون مديريت خدمات كشوري مجازند املاك، زمين و ساختمان‌ هاي خود را براي استقرار شركتها و مؤسسات دانش ‌بنيان، پاركهاي علم و فناوري، سراهاي نوآوري دانشگاه آزاد اسلامي و واحدهاي خلاق، بدون واگذاري مالكيت، طبق قوانين و مقررات در اختيار آنها قرار دهند. آيين نامه اجرائي اين بند حداكثر ظرف سه ماه از تاريخ ابلاغ اين قانون توسط وزارت امور اقتصادي و دارايي تهيه مي شود و به تصويب هيأت وزيران مي رسد.
تبصره
تبصره ـ واحدهاي خلاق، اشخاص حقيقي و حقوقي غيردولتي هستند كه در حوزه صنايع فرهنگي و علوم انساني و اجتماعي فعاليت دارند و از مهارت ‌هاي انساني، نوآوري و فناوري ‌هاي جديد برخوردار هستند و نسبت به ارائه محصولات (كالا و خدمات) نوآورانه و فناورانه و يا بهره‌ برداري از الگوهاي جديد كسب و كار اقدام مي ‌نمايند. تشخيص مصاديق واحدهاي واجد شرايط فوق بر عهده معاونت علمي و فناوري رئيس‌ جمهور است.
پ
پ ـ در ماده (۸۱) قانون الحاق برخي مواد به قانون تنظيم بخشي از مقررات مالي دولت (۲)، عبارت «و پاركهاي علم و فناوري» بعد از عبارت «مناطق ويژه اقتصادي» و عبارت «و واحدهاي فناور مستقر در مراكز رشد و پاركهاي علم و فناوري» بعد از عبارت «منطقه ويژه اقتصادي» اضافه مي ‌شود.
ت
ت ـ وزارتخانه هاي علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي به عنوان مراجع صدور مجوز ايجاد مراكز رشد، پرديس ها و پاركهاي علم و فناوري، حسب وظايف قانوني آنها موظفند، براي دانشگاهها و مؤسسات آموزشي و پژوهشي دولتي، غيردولتي و دانشگاه آزاد اسلامي و دستگاههاي اجرائي كه داراي ضوابط قانوني مي باشند، مجوز تأسيس و راه اندازي پرديس هاي استاني پارك علم و فناوري را صادر كنند.

ماده ۷

به منظور حمايت از كالاهاي ايراني، توليدات و خدمات شركتها و مؤسسات دانش بنيان:
الف
الف ـ دستگاههاي اجرائي موضوع ماده (۵) قانون مديريت خدمات كشوري مجازند با شركتها و مؤسسات دانش بنيان و واحدهاي فناور مستقر در مراكز رشد و پاركهاي علم و فناوري قرارداد مرتبط با كالا و خدمات دانش بنيان از محل بودجه پژوهشي در آن دستگاهها منعقد نمايند. مزاياي بندهاي «الف» و «ب» ماده (۱۲) قانون حداكثر استفاده از توان توليدي و خدماتي كشور و حمايت از كالاي ايراني به قراردادهاي آنها در حوزه توليد كالا و خدمات دانش ‌بنيان تسري مي يابد.
ب
ب ـ در ماده (۲۴) قانون حداكثر استفاده از توان توليدي و خدماتي كشور و حمايت از كالاي ايراني، عبارت «مواد (۱۲) و (۱۳)» جايگزين عبارت «ماده (۱۲)» مي شود.

ماده ۸

در قانون حمايت از شركتها و مؤسسات دانش ‌بنيان و تجاري ‌سازي نوآوري‌ ها و اختراعات:
الف
الف ـ در ماده (۲)؛
۱
1 ـ عبارت «شوراي راهبري فناوري ها و توليدات دانش بنيان متشكل از رئيس جمهور (رئيس شورا)،­ معاون علمي و فناوري رئيس جمهور (نايب رئيس شورا)، وزير دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح، وزير علوم، تحقيقات و فناوري، وزير صنعت، معدن و تجارت، وزير بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، وزير امور اقتصادي و دارايي، وزير ارتباطات و فناوري اطلاعات، وزير جهاد كشاورزي و چهار نفر از اعضاي كميسيون هاي آموزش، تحقيقات و فناوري، صنايع و معادن، اقتصادي و كشاورزي، آب، منابع طبيعي و محيط زيست به انتخاب مجلس شوراي اسلامي به عنوان ناظر» جايگزين عبارت «شوراي عالي علوم، تحقيقات و فناوري» مي شود.
۲
2 ـ دو تبصره به شرح زير به اين ماده الحاق مي‌ شود: «تبصره 1 ـ هرگونه استفاده از مزايا، امتيازات و تسهيلات عنوان شده در اين قانون براي شركتها و مؤسسات دانش بنيان، پس از انطباق با اهداف مندرج در اين قانون و متناسب با ويژگي ‌ها و انواع آنها، توسط هر يك از اعضاء جهت تصويب به شوراي راهبري فناوري ها و توليدات دانش بنيان ارائه مي ‌گردد. همچنين كليه دستگاههاي مجري اين قانون موظف هستند مزايا، امتيازات و تسهيلات خود در حمايت از شركتها و مؤسسات دانش بنيان را به منظور بررسي انطباق با اهداف مندرج در اين قانون، به شوراي راهبري فناوري ها و توليدات دانش بنيان اطلاع رساني كرده و در صورت تشخيص عدم انطباق و مغايرت، نسبت به توقف و در صورت كوتاهي نسبت به انجام آن اقدام كنند. تبصره 2 - دبيرخانه شوراي راهبري فناوري­ها و توليدات دانش بنيان در معاونت علمي و فناوري رئيس جمهور تشكيل و جلسات آن شورا حداقل ماهي يكبار برگزار مي شود.»
ب
ب ـ در مواد (۲)، (۷) و (۱۲) عبارت «معاونت علمي و فناوري رئيس جمهور» حسب مورد جايگزين عبارت «دبيرخانه» و «دبيرخانه شورا» مي شود.
پ
پ ـ در ماده (۴) عبارت «شوراي عالي علوم، تحقيقات و فناوري» قبل از عبارات «ارائه نمايد» و «موظف است» جايگزين كلمه «شورا» مي شود.
ت
ت ـ در ماده (۵) عبارت «زير نظر شوراي راهبري فناوري ها و توليدات دانش بنيان به‌عنوان هيأت امناي صندوق نوآوري و شكوفايي» جايگزين عبارت «وابسته به شوراي عالي علوم، تحقيقات و فناوري و زير نظر رئيس شورا» مي شود.
این روشنایی را به دوستی هدیه بدهید