سند حقوقی

قانون مالياتهاي مستقيم

تاریخ تصویب: 1366/12/03 · آخرین وضعیت: اصلاحی 1404/09/12 · تاریخ روزنامه رسمی: 1367/02/21

باب اول(اصلاحی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴) - اشخاص مشمول و تعاریف

ماده ۱

اشخاص زير مشمول پرداخت ماليات ميباشند:
۱
كليه مالكين اعم از اشخاص حقيقي يا حقوقي نسبت به اموال يا املاك خود واقع در ايران طبق مقررات باب دوم.
۲
هر شخص حقيقي ايراني مقيم ايران نسبت به كليه درآمدهائي كه در ايران يا خارج از ايران تحصيل مينمايد.
۳
هر شخص حقيقي ايراني مقيم خارج از ايران نسبت به كليه درآمدهائي كه در ايران تحصيل مي ‌كند.
۴
هر شخص حقوقي ايراني نسبت به كليه درآمدهائي كه در ايران يا خارج از ايران تحصيل مي ‌نمايد.
۵
هر شخص غيرايراني (‌اعم از حقيقي و يا حقوقي) نسبت به درآمدهائي كه در ايران تحصيل مي ‌نمايد و همچنين نسبت به درآمدهائي كه بابت ‌واگذاري امتيازات يا ساير حقوق خود و يا دادن تعليمات و كمكهاي فني و يا واگذاري فيلمهاي سينمائي (‌كه بعنوان بها يا حق نمايش يا هر عنوان‌ ديگر عايد آنها ميگردد) از ايران تحصيل مي ‌كند.

ماده ۲ (جایگزین ۱۳۸۰/۱۱/۲۷)

اصلاحی / الحاقی
‌ماده 2 (جایگزین 1380/11/27) - اشخاص زير مشمول پرداخت ماليات‌هاي موضوع اين قانون نيستند:
تبصره (الحاقی ۲۰ˏ۰۳ˏ۱۳۹۸)
اعمال اين ماده از زمان تأسيس دهياري‌ هاي كشور مي‌ باشد. ماليات ‌هايي كه قبل از لازم ‌الاجراء ‌شدن اين قانون به دهياري ‌ها تعلق گرفته و أخذ شده است، مشمول معافيت اين قانون نمي‌ شود.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۲ (الحاقی ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
درآمدهاي حاصل از فعاليت‌هاي اقتصادي از قبيل فعاليت‌هاي صنعتي، معدني، تجاري، خدماتي و ساير فعاليت‌هاي توليدي براي‌اشخاص موضوع اين ماده، كه به نحوي غير از طريق شركت نيز تحصيل مي‌شود، در هر مورد به طور جداگانه به نرخ مذكور در ماده (105) اين قانون‌مشمول ماليات خواهد بود. ‌مسؤولان اداره امور در اين گونه موارد نسبت به سهم فعاليت مذكور مكلف به انجام دادن تكاليف مربوط طبق مقررات اين قانون خواهند بود. در غير‌اين صورت نسبت به پرداخت ماليات متعلق با مؤدي مسؤوليت تضامني خواهند داشت.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۳ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
معافيت مالياتي اين ماده براي مواردي كه از طرف حضرت امام خميني(‌ره) يا مقام معظم رهبري داراي مجوز مي‌باشند براساس نظر‌مقام معظم رهبري است.
منسوخه / موقوف‌الاجرا

۱ - وزارتخانه ها و موسسات دولتی؛

اصلاحی / الحاقی
1 - وزارتخانه‌ها و موسسات دولتي؛

۲ - دستگاههایی که بودجه آنها وسیله دولت تامین می شود.

اصلاحی / الحاقی
2 - دستگاههايي كه بودجه آنها وسيله دولت تأمين مي‌شود.

۳ (اصلاحی ۲۰ˏ۰۳ˏ۱۳۹۸)

اصلاحی / الحاقی
شهرداري‌ ها و دهياري ‌ها.

۴(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
4(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ بنيادها و نهادهاي انقلاب اسلامي داراي مجوز معافيت از طرف حضرت امام خميني (ره) و مقام معظم رهبري

تبصره ۱ - شرکت هایی که تمام یا قسمتی از سرمایه آنها متعلق به اشخاص و موسسه های مذکور در بندهای فوق باشد، سهم درآمد یا سود آنهامشمول حکم این ماده نخواهد بود.…

اصلاحی / الحاقی
‌تبصره 1 - شركت‌هايي كه تمام يا قسمتي از سرمايه آنها متعلق به اشخاص و مؤسسه‌هاي مذكور در بندهاي فوق باشد، سهم درآمد يا سود آنها‌مشمول حكم اين ماده نخواهد بود. حكم اين تبصره مانع استفاده شركت‌هاي مزبور از معافيت‌هاي مقرر در اين قانون، حسب مورد، نيست.

ماده ۳(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
اختصارات و اصطلاحات بكار رفته در اين قانون، در معاني مشروح زير است:

۱(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
سازمان: سازمان امور مالياتي كشور

۲(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
بانك مركزي: بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران

۳(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
قوه قضائيه: قوه قضائيه جمهوري اسلامي ايران

۴(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
قانون ماليات بر ارزش افزوده: قانون ماليات بر ارزش افزوده مصوب 1400/3/2 با اصلاحات و الحاقات بعدي

۵(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان: قانون پايانه¬هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان مصوب 1398/7/21 با اصلاحات و الحاقات بعدي آن

۶(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
صورتحساب الكترونيكي: صورتحساب الكترونيكي موضوع بند «ث» ماده (1) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان

۷(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
اشخاص تجاري: اشخاص موضوع جزء (1) بند «ج» ماده (1) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان

۸(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
اشخاص غيرتجاري: اشخاص موضوع جزء (2) بند «ج» ماده (1) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان

۹(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
كارپوشه تجاري: كارپوشه موضوع بند «خ» ماده (1) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان

۱۰(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
كارپوشه غيرتجاري: كارپوشه موضوع بند «د» ماده (1) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان

۱۱(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
حساب تجاري: حساب موضوع بند «ذ» ماده (1) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان

۱۲(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
حساب غيرتجاري: حساب موضوع بند «ر» ماده (1) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان

۱۳(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
ماليات علي الحساب: مالياتي كه قبل از تاريخ سررسيد پرداخت ماليات، توسط اشخاص تجاري يا غيرتجاري پرداخت يا توسط پرداخت‎ كنندگان وجوه به اشخاص مذكور كسر و ايصال مي شود.

۱۴(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
درآمد اتفاقي: درآمدها و كمك هاي نقدي يا معادل ريالي كمك هاي غيرنقدي بلاعوض، جايزه، هديه، صلح غيرمعوض و نفع حاصل از معاملات محاباتي

۱۵(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
قيمت فروش: ارزش ريالي زمان انتقال دارايي مندرج در صورتحساب الكترونيكي

۱۶(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
قيمت خريد: ارزش ريالي زمان تملك دارايي مندرج در صورتحساب الكترونيكي

۱۷(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
قيمت خريد تعديل شده: حاصل ضرب «قيمت خريد» يا «ارزش دفتري دارايي بدون اعمال تجديد ارزيابي آن» در نسبت «شاخص بهاي كالاها و خدمات مصرفي در تاريخ انتقال» به «شاخص بهاي كالاها و خدمات مصرفي در دو سال بعد از تاريخ تملك». شاخص مذكور بر اساس آخرين اعلام مركز آمار ايران در نظر گرفته مي شود.

۱۸(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
دوره تملك: مدت زمان تملك از تاريخ صدور صورتحساب الكترونيكي تملك دارايي تا تاريخ صدور صورتحساب الكترونيكي انتقال دارايي

۱۹(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
عايدي سرمايه: مازاد قيمت فروش نسبت به «قيمت خريد» يا «ارزش دفتري دارايي بدون اعمال تجديد ارزيابي آن»

۲۰(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
زيان سرمايه: مازاد «قيمت خريد» يا «ارزش دفتري دارايي بدون اعمال تجديد ارزيابي آن» نسبت به قيمت فروش

۲۱(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
خانوار: خانوار موضوع بند (2) تبصره (8) ماده (169 مكرر) اين قانون

۲۲(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
محدوده شهري: موضوع قانون تعاريف محدوده و حريم شهر، روستا و شهرك و نحوه تعيين آنها مصوب 1384/10/14

۲۳(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
ارز: موضوع بند «پ» ماده (1) قانون مبارزه با قاچاق كالا و ارز مصوب 1392/10/3 با اصلاحات و الحاقات بعدي

۲۴(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
رمزپول: پول موضوع بند «ض» ماده (1) قانون بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران مصوب 1402/3/30؛ رمزارز نوعي رمزپول محسوب مي شود

۲۵(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
رمزدارايي: نوعي دارايي رقومي (ديجيتال) رمزنگاري شده است كه در بستر پايگاه داده اشتراكي به صورت متمركز يا غيرمتمركز ايجاد و به صورت متمركز يا غيرمتمركز مبادله مي شود.

باب دوم - مالیات بر دارائی

فصل اول (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰) - مالیات سالانه املاک

ماده ۳

‌ماده 3 - كليه مالكين (‌اعم از اشخاص حقيقي و حقوقي) نسبت به جمع ارزش املاك خود و حسب مورد املاك فرزندان تحت تكفل خود اعم از‌مسكوني و ساير املاك واقع در محدوده شهرها و شهرك‌ها (‌به استثناي يك واحد مسكوني شخص حقيقي اعم از خانه يا آپارتمان به انتخاب او) به‌شرح زير مشمول ماليات سالانه مي‌باشند: ‌تا مبلغ 20000000 ريال معاف ‌تا مبلغ 40000000 ريال نسبت به مازاد 20000000 ريال به نرخ 2% ‌تا مبلغ 60000000 ريال نسبت به مازاد 40000000 ريال به نرخ 3% ‌تا مبلغ 80000000 ريال نسبت به مازاد 60000000 ريال به نرخ 4% ‌تا مبلغ 100000000 ريال نسبت به مازاد 80000000 ريال به نرخ 6% ‌نسبت به مازاد 100000000 ريال به نرخ 8% ‌ارزش املاك بر اساس ارزش معاملاتي موضوع ماده 64 اين قانون محاسبه خواهد شد در تعيين ارزش املاك از لحاظ تعيين ماليات سالانه قيمت اشجار‌منظور نمي‌گردد.
تبصره ۱
‌تبصره 1 - ساختمانهاي ويلايي، ييلاقي و قشلاقي به طور كلي و همچنين ساختمان‌هاي واقع در سواحل درياي خزر به استثناي واحد مسكوني‌فوق‌الذكر كه خارج از محدوده شهرها و شهركها واقع شده‌اند مشمول مقررات اين فصل خواهد بود.
تبصره ۲
‌تبصره 2 - املاك متعلق به شركت‌هايي كه تمام يا قسمتي از سرمايه آنها به دولت تعلق دارد نسبت به سهم مالكيت دولت و املاك متعلق به‌شركت‌هاي تعاوني مسكن كه براي مسكن اعضاء اختصاص يافته باشد و همچنين املاك متعلق به سفارتخانه‌ها به شرط معامله متقابل از پرداخت‌ماليات موضوع اين فصل معاف است.
تبصره ۳ (منسوخه ۰۷ˏ۰۲ˏ۱۳۷۱)
‌تبصره 3 (منسوخه 07ˏ02ˏ1371) - در مواردي كه ملكي با استفاده از تسهيلات انفرادي بانكها يا وام دريافتي از صندوق‌هاي قرض‌الحسنه خريداري يا احداث شده باشد بدهي مستهلك‌نشده مالك به بانك يا صندوق‌هاي قرض‌الحسنه حداكثر تا معادل ارزش معاملاتي ملك از ارزش آن ملك كسر خواهد شد.
منسوخه / موقوف‌الاجرا

ماده ۴ (منسوخه ۰۷ˏ۰۲ˏ۱۳۷۱)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
املاكي كه براي توليدات صنعتي و كشاورزي و دامي و امور فرهنگي، آموزشي، ورزشي، بهداشتي، درماني، نگهداري، معلولين، هتل، متل،‌مسافرخانه‌ها، مهمانسرا، مهمانپذير، سينما، تماشاخانه و مؤسسات دوبلاژ فيلم مورد استفاده مي‌باشند در مدت بهره‌برداري و همچنين خانه‌هاي سازماني كارگري و‌كارمندي و سردخانه‌ها و املاكي كه مالك در آنها به موجب احكام مراجع قضايي ممنوع‌المعامله گرديده و يا بنا به عللي به گواهي مراجع ذيصلاح‌دولتي يا نهادهاي انقلاب اسلامي بهره‌برداري از آنها از عهده مالك خارج باشد و يا حق استفاده از آنها به طور رايگان در اختيار اشخاص و مؤسسات‌مذكور در ماده 2 اين قانون قرار گيرد مادامي كه داراي وضعيت ذكر شده باشند مشمول ماليات اين فصل نخواهند بود.

ماده ۵

‌ماده 5 - در مواردي كه مالكيت ملك انتقال مي‌يابد ملك مورد انتقال به طور كلي در سال انتقال مشمول ماليات موضوع اين فصل نخواهد بود.

ماده ۶ (منسوخه ۰۷ˏ۰۲ˏ۱۳۷۱)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
‌ماده 6 (منسوخه 07ˏ02ˏ1371) - املاكي كه براي آنها از تاريخ اجراي اين قانون به بعد پروانه ساختمان صادر مي‌گردد در صورتي كه ظرف مدت تعيين شده يا تمديد شده در‌پروانه به اتمام برسد از تاريخ صدور پروانه ساختمان تا دو سال پس از سال خاتمه بنا، طبق گواهي مرجع ذيصلاح از پرداخت ماليات موضوع اين فصل‌معاف مي‌باشد. ‌اين حكم نسبت به املاكي كه قبل از تاريخ مزبور براي آنها پروانه ساختمان صادر گرديده در صورتي كه ظرف يك سال از تاريخ اجراي اين قانون و يا‌ظرف مهلت مقرر در پروانه هر كدام كه بيشتر باشد خاتمه يابد نيز جاري خواهد بود.
تبصره
‌تبصره - واحدهاي مسكوني كه طبق ضوابط تعيين شده دولت و با تنظيم سند رسمي براي سكونت به اجاره داده مي‌شود، در مدت اجاره از‌پرداخت ماليات موضوع اين فصل معاف مي‌گردد. ‌آيين‌نامه اجرايي اين تبصره به پيشنهاد مشترك وزارتخانه‌هاي مسكن و شهرسازي و امور اقتصادي و دارايي به تصويب هيأت وزيران خواهد رسيد.

ماده ۷

‌ماده 7 - كليه اشخاص حقيقي و حقوقي يا قائم مقام قانوني آنها مكلفند در هر سال براي املاك خود و حسب مورد املاك فرزندان تحت تكفل خود‌واقع در ايران كه مشمول مقررات اين فصل است اظهارنامه مالياتي بر طبق نمونه‌اي كه از طرف وزارت امور اقتصادي و دارايي تهيه و در دسترس آنها‌قرار خواهد گرفت تنظيم و به ضميمه رونوشت يا تصوير مدارك مثبت حق مالكيت تا آخر ارديبهشت ماه سال بعد به حوزه مالياتي محل اقامتگاه قانوني‌يا محل سكونت خود تسليم و ماليات متعلق را پرداخت نمايند. در صورتي كه خارج از محدوده حوزه مالياتي محل اقامتگاه يا محل سكونت داراي‌ملك يا املاكي باشند مكلفند نسخه‌اي از رونوشت اظهارنامه فوق‌الذكر را جهت اطلاع به حوزه مالياتي كه ملك يا املاك در محدوده آن واقع است نيز‌تسليم نمايند.

ماده ۸

‌ماده 8 - مميز مالياتي محل اقامتگاه قانوني يا محل سكونت مؤدي موظف است به اظهارنامه‌هاي واصله رسيدگي و در صورتي كه ملك يا املاك در‌خارج از محدوده حوزه مزبور باشد پس از استعلام ارزش ملك از حوزه مالياتي مربوط، ماليات متعلق را تشخيص و مطالبه نمايد و در صورت عدم‌تسليم اظهارنامه مكلف است نسبت به شناسايي و ارزيابي و تشخيص و مطالبه ماليات متعلقه اقدام كند.

ماده ۹

‌ماده 9 - مميز حوزه مالياتي مكلف است در مورد املاك واقع در محدوده آن حوزه كه مالكان آنها در خارج از آن محدوده سكونت دارند رونوشت‌اظهارنامه‌هاي دريافتي را رسيدگي و املاك مندرج در اظهارنامه‌هاي واقع در محدوده حوزه خود را ارزيابي و نتيجه را به حوزه مالياتي اقامتگاه قانوني يا‌محل سكونت مالكان اعلام نمايد و در مورد آن قسمت از املاك مذكور كه مالكان آنها در موعد مقرر از تسليم رونوشت اظهارنامه خودداري نموده‌اند‌مشخصات و ارزش املاك مزبور را در صورت اطلاع از محل اقامتگاه قانوني يا محل سكونت به حوزه مالياتي محل آنها و در غير اين صورت به مركز‌سجل مالياتي اعلام نمايد.

فصل دوم (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰) - مالیات مستغلات مسکونی خالی

ماده ۱۰

‌ماده 10 - هر گاه مستغلات مسكوني واقع در مراكز استانها و شهرهاي با جمعيت بيش از يكصد هزار نفر آماده براي اجاره باشند و بدون داشتن‌موانع قانوني بيش از مدت شش ماه متوالي خالي و بلا استفاده نگهداشته شوند نسبت به بعد از شش ماه مذكور مشمول ماليات به شرح زير خواهند‌بود:
۱
تا يك سال معادل دو در هزار ارزش معاملاتي مستغل به ازاي هر ماه.
۲
در صورت تجاوز از يك سال معادل چهار در هزار ارزش معاملاتي مستغل به ازاي هر ماه مازاد بر يك سال مزبور.
تبصره
‌تبصره - هر گاه خالي ماندن يك مستغل به عللي خارج از اختيار مالك باشد در اين مدت از پرداخت ماليات موضوع اين فصل معاف خواهد بود.

ماده ۱۱

‌ماده 11 - مؤديان مشمول ماليات اين فصل مكلفند در هر سال براي مستغلات مسكوني خالي خود اظهارنامه مالياتي طبق نمونه‌اي كه از طرف‌وزارت امور اقتصادي و دارايي تهيه و در دسترس آنها قرار خواهد گرفت تنظيم و تا آخر ارديبهشت ماه سال بعد به حوزه ماليات كه مستغل در محدوده‌آن واقع است تسليم و ماليات متعلق را پرداخت نمايند. مميز حوزه مالياتي مزبور مكلف است در صورت عدم تسليم اظهارنامه نسبت به شناسايي و‌تشخيص و مطالبه ماليات مستغل اقدام كند.
تبصره ۱
‌تبصره 1 - هر گاه محل دو يا چند مستغل مشمول ماليات اين فصل در محدوده يك حوزه مالياتي باشد مالك مي‌تواند براي تمام آنها يك اظهارنامه‌تسليم نمايد.
تبصره ۲
‌تبصره 2 - هر گاه مالك تنها محل سكونت خود را خالي نگه دارد نسبت به آن مشمول ماليات اين فصل نخواهد بود.

فصل سوم (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰) - مالیات بر اراضی بایر

ماده ۱۲

‌ماده 12 - كليه اراضي باير واقع در محدوده شهرها كه بدون عذر موجه باير بمانند مشمول ماليات سالانه بشرح زير ميباشند:
۱
اراضي كه تا دو سال از تاريخ اجراي اين قانون باير نگهداشته شوند معادل دو درصد ارزش آن به ازاي هر سال.
۲
اراضي كه تا چهار سال از تاريخ اجراي اين قانون باير نگهداشته شوند معادل چهار درصد ارزش آن به ازاي هر سال مازاد بر دو سال مذكور.
۳
اراضي كه بيش از چهار سال از تاريخ اجراي اين قانون باير نگهداشته شوند معادل پنج درصد ارزش آن به ازاي هر سال مازاد بر چهار سال‌مذكور.

ماده ۱۳

‌ماده 13 - مالكان اراضي باير موضوع اين فصل مكلفند در هر سال براي هر يك از قطعات اراضي باير ملكي خود اظهارنامه مالياتي طبق نمونه‌اي كه ‌از طرف وزارت امور اقتصادي و دارائي تهيه و در دسترس آنها قرار خواهد گرفت تنظيم و تا آخر ارديبهشت ماه سال بعد به حوزه مالياتي كه اراضي در‌محدوده آن واقع است تسليم و ماليات متعلق را به ترتيب مقرر در اين بخش پرداخت نمايند. مميز حوزه مالياتي مزبور مكلف است در صورت عدم ‌تسليم اظهارنامه نسبت به شناسائي و تشخيص و مطالبه ماليات متعلق اقدام كند.
تبصره ۱
‌تبصره 1 - در صورتي كه دو يا چند قطعه از اراضي باير در محدوده يك حوزه مالياتي واقع باشند مالك مي‌تواند براي تمام قطعات يك اظهارنامه‌مالياتي تسليم نمايد.
تبصره ۲
‌تبصره 2 - اراضي باير از نظر اين قانون تابع تعريف مذكور در قانون اراضي شهري ميباشد.

ماده ۱۴

‌ماده 14 - ارزش اراضي باير بر اساس ارزش معاملاتي موضوع ماده 64 اين قانون تعيين و مأخذ محاسبه ماليات خواهد بود.

ماده ۱۵

‌ماده 15 - در صورتيكه اراضي باير بر حسب گواهي مراجع ذيصلاح از شمول عنوان مذكور خارج شوند از سال خروج، مشمول ماليات اين فصل‌ نخواهند شد.

ماده ۱۶

‌ماده 16 - مالكان اراضي بايري كه براي اراضي آنها از سوي مراجع ذيربط مجوز احداث بنا يا عمران صادر ميشود از تاريخ صدور مجوز تا پايان‌ مهلت مذكور در آن و در صورت تمديد مهلت با رعايت مهلت جديد از پرداخت ماليات متعلق معاف خواهند بود مشروط بر اينكه در مهلتهاي مقرر‌طبق گواهي مراجع مربوط احداث بنا خاتمه و يا عمران انجام شده باشد.
تبصره ۱
‌تبصره 1 - در صورتيكه پس از درخواست مجوز احداث بنا و يا عمران، صدور مجوز بعلل خارج از اراده مالك امكان‌پذير نباشد و موضوع با‌ذكر علت مورد تأييد مرجع ذيربط واقع شود باستثناي مواردي كه صدور مجوز قانوناً ممنوع ميباشد از تاريخ درخواست تا رفع علل مذكور مالك از‌ پرداخت ماليات متعلق معاف خواهد بود.
تبصره ۲
‌تبصره 2 - مالكان اراضي بايري كه براي فروش اراضي باير خود به وزارت مسكن و شهرسازي اعلام آمادگي نمايند و طبق گواهي وزارت مزبور‌ اقدامات لازم را معمول دارند از تاريخ اعلام از ماليات متعلق معاف ميباشند حكم اين تبصره در صورت عدم تمايل وزارت مذكور به خريد اراضي باير‌نيز جاري است.
تبصره ۳
‌تبصره 3 - در مورد كسي كه خود يا افراد تخت تكفل او فاقد محل مسكوني مناسب بوده و مالك يك يا چند قطعه اراضي باير باشد تا حد نصاب‌مقرر در قانون اراضي شهري مصوب 22 /6 /1366 مجلس شوراي اسلامي مشمول پرداخت ماليات موضوع اين فصل نميباشد و نسبت به مازاد،‌مشمول ماليات خواهد بود. در مواردي كه مالكان از معافيت اين تبصره استفاده مي‌نمايند حوزه مالياتي محل وقوع ملك مكلف است مراتب را با ذكر‌مشخصات اراضي باير به مركز سجل مالياتي اعلام دارد.
تبصره ۴
‌تبصره 4 - اراضي باير متعلق به شركتهائي كه تمام يا قسمتي از سرمايه آنها به دولت تعلق دارد به نسبت سهم دولت و اراضي باير متعلق به‌شركتهاي تعاوني مسكن كه براي اعضاء اختصاص يافته باشد و همچنين اراضي باير متعلق به سفارتخانه‌ها بشرط معامله متقابل از پرداخت ماليات‌ موضوع اين فصل معاف ميباشد.
تبصره ۵
‌تبصره 5 - در مواردي كه انتقال، قهري باشد، انتقال‌گيرنده اراضي باير تا پايان بيست‌سالگي مشمول ماليات موضوع اين فصل نخواهد بود.
تبصره ۶
‌تبصره 6 - آن قسمت از اراضي بايري كه مالك در آنها ممنوع‌المعامله گرديده و يا به عللي به گواهي مراجع ذيصلاح دولتي و يا نهادهاي انقلاب‌اسلامي بهره‌برداري از آنها از عهده مالك خارج و يا در طرح شهرداريها قرار گرفته باشد و همچنين اراضي بايري كه به علت دعوي مالكيت از طرف‌ سازمان حج و اوقاف و امور خيريه يا دولت يا شهرداريها يا مؤسسات وابسته به دولت و شهرداريها مالكان آنها بموجب گواهي مراجع صلاحيتدار‌مربوط ممنوع‌المداخله شده‌اند مادام كه داراي وضعيت ذكر شده هستند مشمول ماليات موضوع اين فصل نخواهند بود.

فصل چهارم - مالیات بر ارث

ماده۱۷(جایگزین ۱۳۹۴/۰۴/۳۱)

اصلاحی / الحاقی
ماده17(جایگزین 1394/04/31) ـ اموال و دارايي‌هايي كه در نتيجه فوت شخص اعم از فوت واقعي يا فرضي انتقال مي‌يابد، به شرح زير مشمول ماليات است:
تبصره۱(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
تبصره1(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ محاسبه و اخذ ماليات بر ارث در مورد متوفيان قبل از لازم‌ الاجراء شدن اين قانون (1 /1 /1395) اعم از اينكه پرونده مالياتي براي آنها تشكيل شده يا نشده باشد، مشمول حكم اين ماده نخواهد بود.
اصلاحی / الحاقی
تبصره۲(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
تبصره2(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ نرخهاي مذكور در اين ماده مربوط به وراث طبقه اول است. در صورتي كه وراث طبقات دوم و سوم باشند، نرخهاي مذكور در اين ماده به ترتيب دو و چهار برابر خواهد شد.
اصلاحی / الحاقی
تبصره۳(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
تبصره3(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ درصورتي كه متوفي و وراث، تبعه خارجي باشند، اموال و دارايي‌هاي متوفي كه در ايران واقع است، مشمول ماليات به نرخ وراث طبقه اول خواهد بود.
اصلاحی / الحاقی
تبصره۴(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
تبصره4(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ در مواردي كه وراث سهم خود از اموال موضوع بندهاي (2)، (4) و (5) اين ماده را به اشخاص ثالث يا وراث ديگر انتقال دهند، علاوه بر ماليات بر ارث به شرح اين فصل، مشمول ماليات طبق مقررات فصول مربوط خواهند بود.
اصلاحی / الحاقی
تبصره۵ (الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
تبصره5 (الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ حقوق ناشي از عقود اجاره به شرط تمليك با بانكها و ساير نهادهاي مالي و اعتباري، نسبت به عرصه و اعيان املاك بر اساس ارزش معاملاتي در تاريخ ثبت انتقال به نام وراث محاسبه خواهد شد.
اصلاحی / الحاقی

۱(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
1(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ نسبت به سپرده‌هاي بانكي، اوراق مشاركت و ساير اوراق بهادار به‌استثناي موارد مندرج در بند (2) اين ماده و سودهاي متعلق به آنها و همچنين سود سهام و سهم‌ الشركه تا تاريخ ثبت انتقال به نام وراث و يا پرداخت و تحويل به آنها به نرخ سه درصد (3 %)

۲(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
2(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ نسبت به سهام و سهم‌ الشركه و حق تقدم آنها يك و نيم (5 /1) برابر نرخهاي مذكور در تبصره (1) ماده (143) و ماده (143 مكرر) اين قانون طبق مقررات مزبور در تاريخ ثبت انتقال به نام وراث

۳(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
3(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ نسبت به حق‌ الامتياز و ساير اموال و حقوق مالي كه در بندهاي مذكور به آنها تصريح نشده است، به نرخ ده‌ درصد (10 %) ارزش روز در تاريخ تحويل يا ثبت انتقال به نام وراث

۴(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
4(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ نسبت به انواع وسايل نقليه موتوري، زميني، دريايي و هوايي به نرخ دو درصد (2 %) بهاي اعلامي توسط سازمان امور مالياتي كشور در تاريخ ثبت انتقال به نام وراث .

۵ (الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
5 (الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ نسبت به املاك و حق واگذاري محل يك‌ و نيم (5 /1) برابر نرخهاي مذكور در ماده (59) اين قانون به مأخذ ارزش معاملاتي املاك و يا به مأخذ ارزش روز حق واگذاري حسب مورد، در تاريخ ثبت انتقال به نام وراث .

۶(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
6(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ نسبت به اموال و دارايي‌هاي متعلق به متوفاي ايراني كه در خارج از كشور واقع شده است پس از كسر ماليات بر ارثي كه از آن بابت به دولت محل وقوع اموال و دارايي‌ها پرداخت شده است به نرخ ده ‌درصد (10 %) ارزش ما ترك كه مأخذ محاسبه ماليات بر ارث در كشور محل وقوع مال قرار گرفته است. در صورت عدم شمول ماليات بر ارث در كشور مزبور به مأخذ ارزش روز انتقال يا تحويل به نام وراث .
فصل چهارم - مالیات بر ارث

ماده ۱۸

وراث از نظر اين قانون به سه طبقه تقسيم ميشوند:
۱
وراث طبقه اول كه عبارتند از: پدر، مادر، زن، شوهر، اولاد، و اولاد اولاد.
۲
وراث طبقه دوم كه عبارتند از: اجداد، برادر، خواهر و اولاد آنها.
۳
وراث طبقه سوم كه عبارتند از: عمو، عمه، دائي، خاله و اولاد آنها.

ماده ۱۹ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
اموال مشمول ماليات بر ارث عبارتست از كليه ماترك متوفي واقع در ايران يا خارج از ايران اعم از منقول و غير منقول و مطالبات قابل ‌وصول و حقوق مالي پس از كسر هزينه كفن و دفن در حدود عرف و عادت و واجبات مالي و عبادي در حدود قواعد شرعي و ديون محقق متوفي.
تبصره
بدهي كه متوفي به وراث خود دارد در صورتيكه مستند به مدارك قانوني بوده و اصالت آن مورد تأييد هيأت حل اختلاف مالياتي قرار ‌گيرد قابل كسر از ماترك خواهد بود و درمورد مهريه و نفقه ايام عده تأييد هيأت مذكور لازم نيست و در مورد وراث طبقه دوم و سوم كسر ديون منوط به ‌آنست كه متوفي تا تاريخ فوت خود داراي وراث از طبقه ما قبل حسب مورد بوده باشد.

ماده ۲۰ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
‌ماده 20 (منسوخه 31ˏ04ˏ1394) - نرخ ماليات بر ارث نسبت به سهم‌الارث بشرح زير ميباشد: طبقه طبقه طبقه اول دوم سوم ‌تا 500000 ريال معاف معاف 15% ‌از 5000001 ريال تا1000000 ريال نسبت به مازاد 5000000 ريال معاف 15% 20% ‌از 1000001 ريال تا2000000 ريال نسبت به مازاد 1000000 ريال معاف 20% 25% ‌از 2000001 ريال تا3000000 ريال نسبت به مازاد 2000000 ريال 5% 25% 30% ‌از 3000001 ريال تا4000000 ريال نسبت به مازاد 3000000 ريال 7.5% 30% 35% ‌از 4000001 ريال تا6000000 ريال نسبت به مازاد 4000000 ريال 10% 30% 40% ‌از 6000001 ريال تا8000000 ريال نسبت به مازاد 6000000 ريال12.5% 40% 45% ‌از 80000001 ريال تا10000000 ريال نسبت به مازاد 8000000 ريال 15% 45% 50% ‌از 10000001 ريال تا15000000 ريال نسبت به مازاد 10000000 ريال 17.5% 50% 60% ‌از 15000001 ريال تا 20000000 ريال نسبت به مازاد 150000000 ريال 20% 55% 70% ‌از 20000001 ريال به بالا نسبت به مازاد 20000000 ريال 25% 65% 80%
تبصره ۱ (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
معافيت سهم‌الارث هر يك از وراث طبقه اول كه كمتر از بيست سال سن داشته باشند يا محجور و يا معلول ازكارافتاده يا صرفاً مشغول‌تحصيل بوده و كمتر از 25 سال تمام سن داشته باشند و همچنين فرزندان اناث متوفي كه تا حين‌الفوت متوفي شوهر اختيار نكرده‌اند به سه ميليون ريال‌افزايش خواهد يافت.
منسوخه / موقوف‌الاجرا
تبصره ۲ (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
‌تبصره 2 (منسوخه 27ˏ11ˏ1380) - در صورتي كه وراث طبقه دوم كمتر از بيست سال سن يا محجور يا معلول ازكارافتاده و يا صرفاً به تحصيل اشتغال داشته و كمتر از‌بيست و پنج سال تمام داشته باشند سهم‌الارث آنها تا يك ميليون و پانصد هزار ريال‌معاف و مازاد به نرخ مذكور مشمول ماليات خواهد بود.
منسوخه / موقوف‌الاجرا
تبصره ۳ (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
‌تبصره 3 (منسوخه 27ˏ11ˏ1380) - هر گاه كليه وراث از طبقه اول بوده و بين آنان عيال يا حداقل يك فرزند كمتر از بيست سال سن يا محجور و يا معلول ازكارافتاده و يا فرزند كمتر از بيست و پنج سال‌سن و صرفاً مشغول تحصيل وجود داشته باشد و اموال غير منقول متوفي منحصر به يك خانه يا آپارتمان مسكوني وراث باشد جمع معافيت‌هاي‌سهم‌الارث معادل ارزش خانه يا آپارتمان يا مبلغ بيست ميليون ريال هر كدام كمتر است افزايش مي‌يابد و در صورتي كه جمع معافيت‌هاي سهم‌الارث ‌معادل يا بيشتر از حد نصاب مذكور باشد حكم اين تبصره جاري نخواهد بود.
منسوخه / موقوف‌الاجرا

ماده۲۱(اصلاحی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
ماده21(اصلاحي 31ˏ04ˏ1394) ـ اموالي كه جزء ماترك متوفي باشد و طبق قوانين يا احكام خاص، مالكيت آنها سلب و يا به صورت بلاعوض در اختيار اشخاص موضوع ماده (2) اين قانون قرار گيرد، با تأييد اشخاص مزبور از شمول ماليات بر ارث خارج و در صورتي كه بابت سلب مالكيت عوضي داده شود، ارزش آن عوض يا اموال سلب مالكيت شده هر كدام كمتر باشد، جزء اموال مشمول ماليات بر ارث موضوع رديفهاي مربوط در ماده (17) اين قانون محسوب و مشمول ماليات خواهد بود.

ماده ۲۲ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
در صورتي كه بموجب رأي هيأت حل اختلاف مالياتي مطالبات متوفي غيرقابل وصول تشخيص داده شود مطالبات مذكور جزء ماترك ‌منظور نميشود و اگر ماليات آن قبلا وصول شده باشد مسترد خواهد شد و در صورت وصول احتمالي اين گونه مطالبات ورثه ملزم به پرداخت ماليات‌ متعلق خواهند بود. در هر صورت وزارت امور اقتصادي و دارائي از نظر تأمين ماليات متعلق ميتواند بعنوان ثالث در دعوي مربوط شركت و يا رأساً ‌اقامه دعوي نمايد.

ماده ۲۳ (منسوخه ۰۷ˏ۰۲ˏ۱۳۷۱)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
‌ماده 23 (منسوخه 07ˏ02ˏ1371) - خريد و يا انتقال ملك يا كارخانه يا سهام با نام يا سهم‌الشركه، به نام اولاد و اولاد اولاد كه صغير و يا غير رشيد باشند علاوه بر ماليات‌مربوط به معامله، مشمول ماليات مقطوع ديگري به نرخ بيست و پنج درصد ارزش مال مورد انتقال كه در مورد املاك بر اساس ارزش معاملاتي و در‌مورد غير املاك و املاكي كه فاقد ارزش معاملاتي است بر اساس بهاي روز انجام معامله يا وقوع عقد تقويم مي‌شود، از ناحيه انتقال گيرنده خواهد بود و‌چنانچه ثابت شود قسمتي از اموال مذكور از محل سهم‌الارث مذكور از محل سهم‌الارث يا فروش دارايي‌هاي غير منقول آنها پرداخت شده باشد‌مابه‌التفاوت آن مشمول ماليات موضوع اين ماده خواهد بود و اگر تمام قيمت اموال مذكور از منابع فوق تأمين شده باشد مالياتي به آن تعلق نخواهد‌گرفت.

ماده ۲۴

اموال زير از شمول ماليات اين فصل خارج است:

۱ (اصلاحی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
وجوه بازنشستگي و وظيفه و پس‌انداز خدمت و مزاياي پايان خدمت، مطالبات مربوط به خسارت اخراج، بازخريد خدمت و مرخصي‌استحقاقي استفاده نشده و بيمه‌هاي اجتماعي و نيز وجوه پرداختي توسط مؤسسات بيمه يا بيمه‌گزار و يا كارفرما از قبيل‌ انواع بيمه‌هاي عمر و زندگي، خسارت فوت و همچنين ديه و مانند آنها حسب مورد كه يك‌ جا و يا به طور مستمر به ورثه متوفي پرداخت مي‌گردد.

۲ (اصلاحی ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)

اصلاحی / الحاقی
اموال منقول متعلق به مشمولين بند 4 ماده 39 قرار داد وين مورخ فروردين 1340 و ماده (51) قرارداد وين مورخ ارديبهشت ماه 1342 و بند (4) ماده (38) قرارداد وين مورخ‌اسفندماه 1353 با رعايت شرايط مقرر در قرار داد مزبور با شرط معامله‌متقابل.

۳ (اصلاحی ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)

اصلاحی / الحاقی
اموالي كه براي سازمان‌ها و مؤسسه‌هاي مذكور در ماده (2) اين قانون مورد وقف يا نذر يا حبس واقع گردد به شرط تأييد سازمان‌ها و موسسه‌هاي‌مذكور.

۴(اصلاحی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
4(اصلاحي 31ˏ04ˏ1394) ـ اثاث‌البيت محل سكونت متوفي
فصل چهارم - مالیات بر ارث

ماده ۲۵

وراث طبقات اول و دوم نسبت به اموال شهداي انقلاب اسلامي مشمول ماليات بر ارث موضوع اين فصل نخواهند بود. احراز شهادت براي استفاده از مقررات اين ماده منوط به تأييد يكي از نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي ايران و يا بنياد شهيد انقلاب اسلامي حسب‌ مورد ميباشد.

ماده۲۶(جایگزین ۱۳۹۴/۰۴/۳۱)

اصلاحی / الحاقی
ماده26(جایگزین 1394/04/31) ـ وراث متوفي (منفرداً يا مجتمعاً) يا ولي يا امين يا قيم يا نماينده قانوني آنها موظفند به منظور كسر هزينه‌هاي كفن و دفن در حدود عرف و عادات و واجبات مالي و عبادي در حدود قواعد شرعي و ديون محقق متوفي از ماترك موضوع ماده (17) اين قانون، ظرف مدت يك سال از تاريخ فوت متوفي اظهارنامه‌اي حاوي كليه اقلام ماترك با تعيين ارزش روز زمان فوت و تصريح مطالبات و بدهيها طبق فرم نمونه مخصوصي كه از طرف سازمان امور مالياتي كشور تهيه مي‌شود به انضمام مدارك زير به اداره امور مالياتي صلاحيتدار تسليم نمايد: 1ـ رونوشت يا تصوير گواهي ‌شده اسناد مربوط به بدهيها و مطالبات متوفي 2ـ رونوشت يا تصوير گواهي ‌شده كليه اوراقي كه مثبت حق مالكيت متوفي نسبت به اموال و حقوق مالي است. 3ـ رونوشت يا تصوير گواهي‌ شده آخرين وصيتنامه متوفي اگر وصيتنامه موجود باشد. 4ـ در صورتي كه اظهارنامه از طرف وكيل يا قيم يا ولي داده شود رونوشت يا تصوير گواهي ‌شده وكالتنامه يا قيم‌نامه 5 ـ رونوشت يا تصوير گواهي فوت از مراجع ذي‌ربط اداره امور مالياتي مربوط مكلف است اظهارنامه تسليمي در مهلت مقرر را رسيدگي و به شرح زير اقدام كند:
تبصره۱(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
تبصره1(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ در صورتي كه بدهي متوفي مستند به مدارك و اسناد مثبته قانوني بوده و اصالت آن مورد تأييد اداره امور مالياتي صلاحيتدار قرار گيرد قابل كسر از ماترك خواهد بود.
اصلاحی / الحاقی
تبصره۲(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
تبصره2(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ آيين‌نامه اجرائي اين ماده درمورد نحوه رسيدگي، ارزيابي اموال و دارايي‌ها و صدور گواهي توسط وزارت امور اقتصادي و دارايي تهيه مي‌شود و به‌ تصويب هيأت وزيران مي‌رسد.
اصلاحی / الحاقی

الف (الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
الف (الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ در صورتي كه ارزش روز كليه ماترك متوفي كمتر از ديون محقق متوفي، واجبات مالي و عبادي و هزينه كفن‌ و دفن باشد، اموال و دارايي‌هاي متوفي مشمول ماليات موضوع ماده (17) اين قانون نخواهد شد و ماليات‌هاي پرداختي ماده مذكور با ارائه اسناد و مدارك مثبته به پرداخت‌كننده مسترد خواهد شد.

ب (الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
ب (الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ در صورتي كه ارزش روز ماترك بيشتر از ديون محقق متوفي، واجبات مالي و عبادي و هزينه‌هاي كفن ‌و دفن باشد، در اين صورت موارد مزبور به ترتيب از ارزش روز اموال و دارايي‌هاي موضوع بندهاي (1)، (2)، (3)، (4) و (5) ماده (17) اين قانون كسر و مازاد ماترك حسب مورد به مأخذ مقرر در ماده مزبور مشمول ماليات خواهد شد و اضافه ماليات‌هاي پرداختي موضوع ماده (17) اين قانون با ارائه اسناد و مدارك مثبته به پرداخت‌ كننده مسترد خواهد شد.

ج (الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
ج (الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ در صورتي كه كل ماترك يا بخشي از آن مطابق بندهاي (الف) و (ب) مشمول ماليات نباشد، اداره امور مالياتي موظف است گواهي لازم مبني بر بلامانع بودن ثبت يا انتقال يا پرداخت يا تحويل اموال و دارايي غيرمشمول متوفي به وراث را حسب موارد مذكور در ماده (17) اين قانون به‌عنوان مراجع ذي‌ربط صادر نمايد.
فصل چهارم - مالیات بر ارث

ماده ۲۷ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
‌اداره امور مالياتي صلاحيتدار در مورد ارث، ‌اداره امور مالياتي‌اي است كه آخرين اقامتگاه قانوني متوفي در محدوده آن واقع بوده است و اگر متوفي در‌ايران مقيم نبوده ‌اداره امور مالياتي مربوط در تهران خواهد بود.
تبصره
‌تبصره - اقامت از نظر اين قانون تابع تعاريف مقرر در قانون مدني ميباشد.

ماده ۲۸ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
‌ماده 28 (منسوخه 31ˏ04ˏ1394) - مشمولين ماليات بر ارث مكلفند ماليات متعلق را بر اساس اظهارنامه تا سه ماه پس از انقضاي مهلت تسليم اظهارنامه به رسم علي‌الحساب پرداخت و رسيد‌ دريافت دارند.
تبصره (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
‌تبصره (منسوخه 27ˏ11ˏ1380) - اداره امور مالياتي مربوط مكلف است پس از رسيدگي و قطعي شدن ماليات و پرداخت آن مفاصا حساب مالياتي را حداكثر ظرف مهلت يك هفته طبق مقررات اين قانون صادر و به ذي‌نفع تسليم نمايد.
منسوخه / موقوف‌الاجرا

ماده ۲۹ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
سازمان امور مالياتي كشور مكلف است به منظور اجراي صحيح مقررات ماليات بر ارث دفتر مركزي ارث را در تهران تشكيل دهد.‌اداره هاي امور مالياتي‌ مكلفند اظهارنامه‌هاي دريافتي را ظرف مدت يك هفته پس از دريافت به دفتر مذكور ارسال نمايند. ‌دفتر مركزي ارث اظهارنامه‌هاي واصله را ثبت و ممهور و ظرف يك ماه جهت اقدامات قانوني بعدي به اداره امور مالياتي مربوط اعاده خواهد نمود. ‌در صورتي كه براي يك متوفي اظهارنامه‌هاي متعددي واصل شده باشد دفتر مركزي ارث اظهارنامه‌هاي مذكور را به اداره امور مالياتي كه اولين اظهارنامه را‌به دفتر مزبور فرستاده است ارسال و مراتب را به ساير اداره هاي امور مالياتي ذيربط اعلام خواهد نمود.

ماده ۳۰ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
‌اداره امور مالياتي مربوط مكلف است اظهارنامه مؤديان را طبق مقررات اين فصل رسيدگي و ارزش اموال را تشخيص و به شرح زير‌عمل كند:
ب
در صورتي كه اختلاف بيش از پانزده درصد باشد و همچنين درموارديكه وراث يا نماينده قانوني آنها و ساير كساني كه طبق مقررات اين ‌قانون مكلف به دادن اظهارنامه هستند از تسليم اظهارنامه خودداري كنند يا در اظهارنامه قسمتي از اموال را ذكر ننمايند ماليات متعلق را بر طبق مقررات‌ اين قانون تشخيص و به مودي ابلاغ كند.
تبصره (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
‌تبصره (منسوخه 27ˏ11ˏ1380) - هر گاه وراث ظرف يك ماه از تاريخ اخطار كتبي اداره امور مالياتي از ارائه اموال به منظور ارزيابي خودداري نمايند اداره امور مالياتي نسبت به تعيين‌ بهاي اموال رأساً اقدام خواهد نمود.
منسوخه / موقوف‌الاجرا

الف (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
در صورتي كه جمع ارزش اموال مشمول ماليات اظهار شده در اظهارنامه با ارزش تعيين شده همان اموال توسط اداره امور مالياتي بيش از پانزده درصد اختلاف نداشته باشد اظهارنامه را قطعي تلقي و مراتب را ظرف شش ماه به مؤدي ابلاغ نمايد.
فصل چهارم - مالیات بر ارث

ماده ۳۱ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
اداره امور مالياتي مكلف است پس از تسليم اظهارنامه از طرف وراث يا نماينده قانوني آنها در صورت درخواست كتبي ظرف يك هفته‌گواهينامه متضمن رونوشت مصدق ريز ماترك را كه در اظهارنامه نوشته شده صادر و به مؤدي تسليم نمايد اين گواهينامه فقط از نظر صدور برگ حصر‌وراثت معتبر است رسيدگي به تقاضاي حصر وراثت در دادگاه‌ها موكول به ارائه گواهينامه مذكور در اين ماده خواهد بود و مديران دفتر دادگاه‌هاي‌صادركننده تصديق حصر وراثت موظفند رونوشت گواهي شده آن را ظرف پانزده روز از تاريخ صدور به اداره امور مالياتي محل بفرستند.

ماده ۳۲ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
مأخذ ارزيابي املاك اعم از عرصه يا اعيان ارزش معاملاتي ملك با رعايت تبصره (1) ماده (59) اين قانون در زمان فوت بوده و مأخذ‌ارزيابي ساير اموال و حقوق مالي متوفي ارزش آنها در تاريخ فوت خواهد بود.
تبصره ۱
اثاث‌البيت محل سكونت از نظر مالياتي جزء ماترك متوفي محسوب نخواهد شد.
تبصره ۲ (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
‌تبصره 2 (منسوخه 27ˏ11ˏ1380) - در مورد ساختمان‌هايي كه با توجه به نوع مصالح يا طرز معماري خاص داراي ارزش فوق‌العاده هستند ارزش معاملاتي اعياني ملاك‌نبوده و اداره امور مالياتي مكلف است در اين مورد و همچنين در ارزيابي جواهر و اشياء نفيس از نظر كارشناس يا كارشناسان و متخصص يا متخصصين‌ ذيربط استفاده كند.
منسوخه / موقوف‌الاجرا
تبصره ۳
در مواردي كه منفعت مال مورد وصيت يا نذر واقع ميشود و همچنين در حبس چنانچه پس از انقضاي مدت اصل مال عايد وراث ‌شود ارزش مال مورد وصيت و نذر و حبس به تاريخ حين‌الفوت مورث يا رعايت مسلوب‌المنفعه بودن آن تقويم و به سهم‌الارث وراثي كه مال عايد آنها‌ ميشود اضافه و مشمول ماليات بر ارث خواهد بود.
تبصره ۴ (منسوخه ۰۷ˏ۰۲ˏ۱۳۷۱)
حقوق ناشي از عقود اجاره به شرط تمليك با بانكها نسبت به عرصه و اعيان املاك بر اساس ارزش معاملاتي حين‌الفوت متوفي محاسبه‌خواهد شد.
منسوخه / موقوف‌الاجرا

ماده ۳۳

مأموران كنسولي ايران در خارج از كشور موظفند ظرف سه ماه از تاريخ اطلاع از وقوع فوت اتباع ايراني مراتب را ضمن ارسال كليه ‌اطلاعات در مورد ماترك آنان اعم از منقول يا غيرمنقول واقع در كشور محل مأموريت خود با تعيين مشخصات و ارزش آنها از طريق وزارت امور خارجه به وزارت امور اقتصادي و دارائي اعلام نمايند.
تبصره
آئيننامه اجرائي اين ماده ظرف ششماه از تاريخ تصويب اين قانون توسط وزارتخانه‌ هاي امور اقتصادي و دارائي و امور خارجه تهيه و بتصويب هيأت وزيران خواهد رسيد.

ماده۳۴(اصلاحی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
ماده34(اصلاحي 31ˏ04ˏ1394) ـ اشخاص زير مجاز نيستند قبل از اخذ گواهي پرداخت ماليات مربوط موضوع اين قانون، اموال و دارايي‌هاي متوفي را به وراث يا موصي‌له تسليم كنند و يا به نام آنها ثبت و يا معاملاتي راجع به اموال و دارايي‌هاي مزبور انجام دهند: 1ـ بانكها و ساير مؤسسات مالي‌ و اعتباري، شركتها، مؤسسات، نهادهاي عمومي غيردولتي و ساير اشخاص حقوقي دولتي و غيردولتي كه وجوه نقد يا سفته يا جواهر و يا هر نوع مال ديگر از متوفي نزد خود دارند. 2ـ ادارات ثبت اسناد و املاك موقعي كه مال غيرمنقول را به اسم وراث يا موصي‌له ثبت مي‌نمايند. 3ـ دفاتر اسناد رسمي موقعي كه مي‌خواهند تقسيم‌نامه يا هر نوع معامله وراث راجع به اموال و دارايي‌هاي متوفي را ثبت نمايند. 4ـ شركتهايي كه متوفي در آنها مالك سهام يا سهم‌الشركه مي‌باشد. 5 ـ شركتهاي كارگزاري، صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري و ساير نهادهاي مالي 6 ـ صندوق‌هاي دادگستري و صندوق‌هاي ادارات ثبت اسناد و املاك كشور اشخاص مذكور در بندهاي يادشده (به‌استثناي اشخاص موضوع بندهاي (2) و (6) اين ماده و اشخاص موضوع بندهاي (1) و (2) ماده (2) اين قانون) در صورت تخلف علاوه بر اينكه تا معادل ارزش مال مشمول وراث نسبت به پرداخت ماليات و جرائم متعلق مسؤوليت تضامني دارند، مشمول جريمه‌اي به‌ميزان دو برابر ماليات متعلق نيز خواهند بود. در مورد بانكها، شركتها و مؤسسات دولتي، متخلف و شركا و معاو…
تبصره۱(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
تبصره1(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ سازمان امور مالياتي كشور مي‌تواند اشخاصي را كه اموال موضوع بند (1) ماده (17) اين قانون را نزد خود دارند مكلف نمايد قبل از پرداخت يا تحويل اموال مزبور به وراث، ماليات متعلق را كسر و تا آخر ماه بعد از پرداخت به حساب سازمان امور مالياتي كشور واريز و مابقي آن را به وراث يا ذي‌نفعان ديگر پرداخت نمايند در اين صورت اشخاص مذكور مكلفند مشخصات وراث يا ذي‌نفعان ديگر و مبالغ پرداختي را ظرف مدت مذكور به سازمان امور مالياتي كشور اعلام كنند.
اصلاحی / الحاقی
تبصره۲(الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
تبصره2(الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ آيين‌نامه اجرائي اين ماده به‌پيشنهاد وزارت امور اقتصادي و دارايي ظرف مدت شش ماه پس از تصويب اين قانون به‌تصويب هيأت‌وزيران خواهد رسيد.
اصلاحی / الحاقی

ماده ۳۵ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
ادارات ثبت اسناد و املاك موقعي كه مال غير منقول را به اسم وراث يا موصي‌له ثبت مي‌نمايند همچنين كليه دفاتر اسناد رسمي در‌موقعي كه مي‌خواهند تقسيم‌نامه يا هر نوع معامله وراث راجع به ماترك ثبت كنند بايد گواهي‌نامه اداره امور مالياتي صلاحيتدار را مبني بر عدم شمول ‌ماليات يا اين كه ماليات متعلق كلاً پرداخت يا ترتيب يا تضمين لازم براي پرداخت آن داده شده است ، مطالبه نمايند و قبل از ارائه اين گواهينامه مجاز به‌ثبت نيستند.

ماده ۳۶ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
بانك‌ها و شركت‌ها و مؤسسات و اشخاصي كه وجوه نقد يا سفته يا جواهر يا سهام يا سهم‌الشركه و يا هر نوع مال ديگر از متوفي نزد خود‌دارند مجاز نخواهند بود آن را به وراث يا وصي حسب مورد تسليم و يا به آنان ثبت نمايند مگر اين كه گواهينامه موضوع قسمت اخير ماده 35 اين قانون ارائه گردد.

ماده ۳۷ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
‌ماده 37 (منسوخه 31ˏ04ˏ1394) - در صورتي كه به موجب احكام دادگاه‌ها بر اساس حقوق مالي متوفي، مالي به ورثه برسد مديران دادگاه‌ها مكلفند رونوشت حكم را به‌اداره امور مالياتي مربوط ارسال دارند تا در صورتي كه قبلاً ماليات آن وصول نشده باشد اقدام به مطالبه ماليات گردد. اين حكم در مواردي كه اسناد و مدارك‌تازه‌اي مربوط به دارايي متوفي به دست آيد نيز جاري خواهد بود. در صورتي كه پس از قطعيت ماليات، اسناد و مدارك تازه‌اي مربوط به بدهي متوفي‌ ‌يا عدم تعلق دارايي به وي ارائه گردد و در محاسبه ماليات مؤثر باشد پرونده امر جهت صدور رأي مقتضي به هيأت حل اختلاف مالياتي ارسال و طبق رأي هيأت اقدام خواهد شد.

ماده۳۸(جایگزین ۱۳۹۴/۰۴/۳۱)

اصلاحی / الحاقی
ماده38(جایگزین 1394/04/31) ـ اموالي كه به‌موجب نذر يا وصيت حسب مورد به وراث منتقل مي‌شود به نرخ مذكور در ماده (17) اين قانون و در صورتي كه به غير وراث به استثناي اشخاص مذكور در بند (3) ماده (24) اين قانون، منتقل شود مشمول ماليات بردرآمد اتفاقي خواهد بود. در مواردي كه منافع مالي، مورد نذر يا وصيت باشد و همچنين منافع مالي كه مورد وقف و حبس است، اشخاص منتفع از منافع به استثناي اشخاص مذكور در بند (3) ماده (24) اين قانون نسبت به منافع هر سال مشمول ماليات بر درآمد خواهند بود.
تبصره (الحاقی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
تبصره (الحاقي 31ˏ04ˏ1394) ـ مال مورد وصيت وقتي مشمول ماليات خواهد بود كه وصيت با فوت موصي قطعي شده باشد.
اصلاحی / الحاقی

ماده ۳۹ (اصلاحی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

اصلاحی / الحاقی
در مورد وقف، متولي و در مورد حبس و نذر، حبس و نذركننده و در مورد وصيت، وصي مكلفند حداكثر ظرف سه ماه از تاريخ وقوع ‌عقد يا فوت موصي حسب مورد اظهارنامه ‌اي روي نمونه‌ ايكه از طرف سازمان امور مالياتي كشور تهيه ميشود حاوي مشخصات و ارزش مال ‌مورد وقف يا حبس يا نذر يا وصيت به انضمام اسناد مربوطه به اداره امور مالياتي صلاحيتدار تسليم و رسيد دريافت دارند ماليات متعلق را حداكثر ظرف سه ماه از تاريخ انقضاي مهلت تسليم اظهارنامه پرداخت كنند.
تبصره (اصلاحی ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)
تبصره (اصلاحي 31ˏ04ˏ1394) ـ در مواردي كه موضوع وقف يا حبس يا نذر يا وصيت از مصاديق بند (3) ماده (24) اين قانون يا مشمول مقررات فصل ماليات بر درآمد اتفاقي باشد واقف يا متولي، يا حبس و نذر كننده يا وصي حسب مورد مكلفند مشخصات اموال مورد وقف يا حبس يا نذر يا وصيت و مشخصات ذي‌ نفع را روي نمونه‌اي كه از طرف سازمان امور مالياتي كشور تهيه مي‌شود درج و حداكثر ظرف مدت سه ماه از تاريخ وقوع عقد يا فوت موصي به اداره امور مالياتي صلاحيتدار تسليم كنند و رسيد دريافت دارند.
اصلاحی / الحاقی

ماده ۴۰ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
در صورتي كه مشمولان ماليات اين فصل قادر به پرداخت تمام يا قسمتي از ماليات خود نباشند سازمان امور مالياتي كشور مي‌تواند با‌اخذ تضمين معتبر قرار تقسيط آن را تا مدت سه سال از تاريخ قطعي شدن ماليات متعلق بدهد و در صورتي كه دادن تضمين و تقسيط براي وراث مقدور ‌نباشد مي‌توانند طبق ماده 41 اين قانون عمل كنند.

ماده ۴۱ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
سازمان امور مالياتي كشور مي‌تواند در صورتي كه جزء ماترك، وجوه نقد موجود نباشد به تقاضاي كتبي وراث معادل ماليات متعلق‌مالي را اعم از منقول يا غير منقول از ماترك با توافق وراث انتخاب و به قيمتي كه مبناي محاسبه ماليات بر ارث قرار گرفته است به جاي ماليات قبول‌كند.
تبصره (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
در صورتي كه در اجراي اين ماده مالي به جاي ماليات قبول شود انتقال آن به سازمان امور مالياتي كشور مشمول هيچ گونه مالياتي‌نخواهد بود.
منسوخه / موقوف‌الاجرا

ماده ۴۲ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
‌ماده 42 (منسوخه 31ˏ04ˏ1394) - در صورتي كه جزء ماترك متوفي كارخانه يا كارگاه توليدي ‌يا واحدهاي كشاورزي باشد و ارزش ساير اموال متوفي تكافوي ماليات ارث متعلق به ماترك را نكند‌پس از وصول ماليات از محل ساير اموال نسبت به مازاد ماليات و همچنين در مواردي كه ماترك منحصر به كارخانه يا كارگاه توليدي ‌يا واحدهاي كشاورزي باشد سازمان امور مالياتي كشور مكلف است در صورت تقاضاي وراث با تقسيط ماليات در مدت مناسبي موافقت نمايد.

ماده ۴۳ (منسوخه ۳۱ˏ۰۴ˏ۱۳۹۴)

منسوخه / موقوف‌الاجرا
‌ماده 43 (منسوخه 31ˏ04ˏ1394) - در صورتي كه بانكها و شركتها و مؤسسات و اشخاصيكه مالي از متوفي نزد خود دارند از اجراي مواد 34 و 36 اين قانون تخلف ‌نمايند علاوه بر اينكه تا معادل ارزش مالي كه نزد آنها بوده با وراث نسبت به پرداخت ماليات و جرايم متعلق مسووليت تضامني دارند مشمول‌ جريمه‌اي معادل پنج درصد قيمت مال نيز خواهند بود. در مورد بانكها و شركتهاي دولتي و مؤسسات دولتي، متخلف و شركاء و معاونان وي در‌تخلف نيز مسووليت تضامني خواهند داشت.

فصل پنجم - حق تمبر

ماده ۴۰ (اصلاحی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
از هر برگ چك كه از طرف بانك‌ها چاپ مي‌شود در موقع چاپ دويست (200) ريال حق تمبر اخذ مي‌شود.

ماده ۴۰ مکرر (اصلاحی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
از اوراق مشروحه زير نسبت به مبلغ آنها معادل نيم در هزار حق تمبر اخذ ميشود. - برات. - فته‌طلب (‌سفته) و نظاير آنها.
تبصره
حق تمبر مقرر در اين ماده بابت كمتر از هزار ريال معادل حق تمبر هزار ريال خواهد بود.

ماده ۴۱ (اصلاحی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
از كليه اسناد تجاري قابل انتقال كه در ايران صادر و يا معامله و مورد استفاده قرار داده مي‌شود (‌به استثناي اوراق مذكور در مواد (40 مكرر) و (42) اين قانون) و اسناد كاشف و از حقوق مالكيت نسبت به مال‌التجاره از قبيل بارنامه دريايي و هوايي و همچنين اوراق بيمه مال‌التجاره نج هزار (5000) ريال و بارنامه زميني و صورت وضعيت مسافري يك هزار (1000) ريال حق تمبر دريافت خواهد شد.مؤسسه‌هاي حمل و نقل مسؤول تنظيم دقيق بارنامه هستند و بايد هويت و نشاني صحيح صاحب كالا و ساير‌اطلاعات مربوط را در آن درج نمايند و نسخ كافي اوراق مذكور را حداقل تا پنج سال از تاريخ صدور نگاهداري كنند
تبصره (الحاقی ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
از اوراق و مدارك زير به شرح مقرر در اين تبصره حق تمبر اخذ مي‌شود: 1 - از كارت معافيت هريك از مشمولان كه به انحاي مختلف از انجام دادن خدمت وظيفه معاف مي‌شوند، بابت صدور كارت معافيت مذكور، مبلغ‌ده هزار (10000) ريال. 2 - از هرگونه گواهينامه رانندگي بين‌المللي مبلغ پنجاه هزار (00005) ريال. 3 - از هر پلاك ترانزيت انواع خودرو و همچنين از شماره گذاري هر وسيله نقليه كه به صورت موقت وارد كشور مي‌شود مبلغ دويست هزار (200000) ريال. 4 - از گواهينامه رانندگي انواع خودرو به ازاي هر سال مدت اعتبار مبلغ يك هزار (000 1) ريال. 5 - از كارنامه و گواهينامه دانش‌آموزان دوره ابتدايي، راهنمايي و متوسطه مبلغ يك هزار (1000) ريال. 6 - از دانشنامه و گواهي دانشنامه كارداني، كارشناسي، كارشناسي ارشد، دكترا و بالاتر مبلغ ده هزار (10000) ريال. 7 - از گواهي ارزش تحصيلي دوره‌هاي ابتدايي، راهنمايي و متوسطه خارجي مبلغ بيست هزار (20000) ريال. 8 - از گواهي ارزش تحصيلي دوره‌هاي فني و حرفه‌اي و دانشگاهي خارجي مبلغ پنجاه هزار (50000) ريال. 9 - از پروانه مامايي يا مدرك تحصيلي دوره كارداني و دندانپزشكي تجربي مبلغ بيست هزار (20000) ريال. 10 - از پروانه مشاغل پزشكي، دندانپزشكي، پيراپزشكي، دامپزشكي و داروسازي مبلغ يكصد هزار (100000) ريال. 11 - از جواز تأسيس، كارت شناسايي واحدهاي توليدي و معدني، كارت بازرگاني، پروانه وكالت و كارشناسي و ساير پروانه‌هاي كسب و كار، بابت‌صدور مبلغ يكصد هزار (100000) ريال و بابت تجديد آنها مبلغ پنجاه هزار (50000) ريال.
اصلاحی / الحاقی

ماده ۴۱ مکرر (اصلاحی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
از كليه قراردادها و اسناد مشابه آنها به شرح زير كه بين بانك‌ ها و مشتريان آنها مبادله يا از طرف مشتريان تعهد مي‌شود در صورتي كه در‌دفاتر اسناد رسمي ثبت نشود معادل ده هزار (10000) ريال حق تمبر اخذ مي‌شود.
۱
برگ قبول شرايط عمومي حسابجاري.
۲
قرارداد وام يا اعطاي تسهيلات از هر نوع كه باشد و نيز اوراق و فرمهاي تعهدآوري كه بانكها بنامهاي مختلف در موقع انجام معاملات به امضاي مشتريان خود ميرسانند.
۳
قراردادهاي انواع سپرده ‌هاي سرمايه‌ گذاري.
۴
وكالتنامه‌ هاي بانكي كه در دفتر بانك تنظيم ميشود و مشتريان حق امضاي خود را به ديگري واگذار مي ‌نمايند.
۵
قراردادهاي ديگري كه بين بانكها و مشتريان منعقد ميشود و طرفين تعهدات و مسووليتهائي را به عهده مي ‌گيرند و به امور مذكور در اين‌ ماده مرتبط ميشود.
۶
ضمانت نامه ‌هاي صادره از طرف بانكها.
۷
تقاضاي صدور ضمانت نامه در صورتي كه تقاضا از طرف بانك قبول شده و ضمانت نامه صادر گردد.
۸
تقاضاي گشايش اعتبار اسنادي براي داخله ايران يا براي كشورهاي خارج در صورتي كه تقاضا از طرف بانك قبول شده و اعتبار اسنادي ‌گشايش يابد.

ماده ۴۲(اصلاحی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
سهام و سهم الشركه كليه شركتهاي ايراني موضوع قانون تجارت به استثناي شركت‌هاي تعاوني براساس ارزش اسمي سهام يا سهم الشركه به ‌قرار نيم در هزار مشمول حق تمبر خواهد بود. كسور صد (100) ريال هم صد (100) ريال محسوب مي‌شود.
تبصره (اصلاحی ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
حق تمبر سهام و سهم‌الشركه شركت‌ها بايد ظرف دو ماه از تاريخ ثبت قانوني شركت و در مورد افزايش سرمايه و سهام اضافي از تاريخ ثبت‌افزايش سرمايه در اداره ثبت شركت‌ها از طريق ابطال تمبر پرداخت شود. افزايش سرمايه در مورد شركت‌هايي كه قبلاً سرمايه خود را كاهش داده‌اند تا‌ميزاني كه حق تمبر آن پرداخت شده است مشمول حق تمبر مجدد نخواهد بود.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۲ (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
‌تبصره 2 (منسوخه 27ˏ11ˏ1380) - سهام شركت‌هاي تعاوني از پرداخت حق تمبر معاف است.
منسوخه / موقوف‌الاجرا
تبصره ۳ (منسوخه ۲۷ˏ۱۱ˏ۱۳۸۰)
‌تبصره 3 (منسوخه 27ˏ11ˏ1380) - حق تمبر سهام شركت‌هايي كه سرمايه آنها صد درصد متعلق به دولت است از دو ميليون ريال تجاوز نخواهد كرد و مازاد آن بخشوده‌خواهد شد معافيت حق تمبر شركت‌هاي آب منطقه‌اي موضوع ماده 22 قانون آب و نحوه ملي شدن آن مصوب بيست و هفت تير ماه 1347 ناظر به حق‌تمبر موضوع اين فصل نيست.
منسوخه / موقوف‌الاجرا

ماده ۴۳ (اصلاحی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
در صورتي كه اسناد مشمول حق تمبر موضوع مواد (40 مكرر)، (41)، (41 مكرر) و (42) اين قانون در ايران صادر شده باشد صادركنندگان بايد تمبر مقرر ‌را بر روي آنها الصاق و ابطال نمايند و هرگاه اسناد مذكور در خارج از كشور صادر شده باشد اولين شخصي كه اسناد مزبور را متصرف ميشود بايد قبل ‌از هر نوع امضاء اعم از ظهرنويسي يا معامله يا قبولي يا پرداخت به ترتيب فوق عمل نمايد و در هر صورت كليه مؤسسات يا اشخاصيكه در ايران اسناد ‌مذكور را معامله يا دريافت يا تأديه مي ‌نمايند متضامنا مسوول پرداخت حقوق مقرر خواهند بود.

ماده ۴۴ (اصلاحی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
وزارت امور اقتصادي و دارائي مجاز است سفته و برات و بارنامه و اوراق ديگر مشمول حق تمبر را چاپ و در دسترس متقاضيان ‌بگذارد. وزارت امور اقتصادي و دارائي ميتواند در مواردي كه مقتضي بداند بجاي الصاق و ابطال تمبر به دريافت حق تمبر در قبال صدور قبض ماليات‌ اكتفا نمايد.

ماده ۴۵ (اصلاحی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
در صورت تخلف از مقررات اين فصل، متخلف علاوه بر اصل حق تمبر معادل دو برابر آن جريمه خواهد شد.
تبصره ۱ (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
پس از استقرار بستر اجرائي موضوع ماده (16 مكرر) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه موديان، صدور صورتحساب الكترونيكي تنظيم وكالت بلاعزل با موضوع انتقال دارايي‎هاي موضوع بندهاي (1) و (2) اين ماده، در اين قانون انتقال محسوب مي شود و مشمول ماليات موضوع اين فصل مي‎‎شود و موكل اصلي يا موكلين بعدي وكالت بلاعزل مسؤول پرداخت ماليات متعلق هستند. مبلغ درج شده در صورتحساب الكترونيكي موضوع ماده (16 مكرر) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان، مبناي محاسبه عايدي سرمايه دارايي هاي موضوع اين تبصره است. در صورت احراز عدم قصد انتقال مالكيت در موارد فوق از طريق آراي هيأت هاي حل اختلاف مالياتي، صورتحساب الكترونيكي فوق مشمول ماليات موضوع اين فصل نمي‎‎شود. آيين نامه اجرائي اين تبصره حداكثر يك سال پس از لازم‎ الاجرا شدن اين ماده، توسط سازمان با همكاري سازمان ثبت اسناد و املاك كشور تهيه مي شود و به تصويب هيأت وزيران مي رسد.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۲(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
در اين قانون و قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان، صدور صورتحساب الكترونيكي تعويض شماره انتظامي (پلاك) دارايي‎هاي مشمول مقررات شماره گذاري، در حكم انتقال دارايي هاي مذكور تلقي مي گردد.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۳(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
اخذ ماليات موضوع اين فصل مشروط به استقرار بستر اجرائي موضوع ماده (16 مكرر) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان است.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۴(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
پس از استقرار بستر اجرائي موضوع ماده (16 مكرر) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان، معاملات دارايي هاي موضوع بندهاي (1) و (2) اين ماده كه مرتبط با فعاليت هاي شغلي نيستند، صرفاً مشمول ماليات موضوع اين فصل هستند و مشمول ماليات موضوع ماده (93) اين قانون نمي شوند.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۵ (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
در صورت فروش دارايي هاي موضوع بندهاي (3)، (4) و (5) اين ماده توسط اشخاص غيرتجاري به اشخاص موضوع اجزاي (3) و (4) بند «ث» ماده (16 مكرر) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان، عايدي حاصل از انتقال دارايي هاي مذكور از ماليات موضوع اين فصل معاف است. در صورت فروش دارايي هاي مذكور به ساير اشخاص، كل درآمد يا وجوه دريافتي حاصل از انتقال دارايي هاي فوق مشمول ماليات موضوع فصل ششم باب سوم اين قانون مي شوند.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۶(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
اشخاص غيرتجاري بالاي هجده سال كه دارايي هاي موضوع بند (3) اين ماده را مستقيماً از اشخاص موضوع جزء (3) بند «ث» ماده (16 مكرر) قانون پايانه هاي فروشگاهي و سامانه مؤديان خريداري كرده اند، مي توانند دارايي هاي مذكور را به ساير اشخاص غيرتجاري انتقال دهند. ثبت انتقال مذكور با درج شماره منحصربفرد مالياتي صورتحساب الكترونيكي خريد اوليه، در حكم صدور صورتحساب الكترونيكي است و صورتحساب الكترونيكي مذكور با درج بلاعوض بودن يا درج مبلغ معامله فوق به صورت خودكار به كارپوشه غيرتجاري خريدار منتقل مي شود. خريدار مكلف است ظرف سي روز از تاريخ درج صورتحساب الكترونيكي در كارپوشه غيرتجاري، نسبت به اعلام پذيرش يا عدم پذيرش اين صورتحساب الكترونيكي اقدام كند. عدم اظهار نظر ظرف مدت مذكور به منزله عدم تأييد صورتحساب الكترونيكي مربوط مي باشد.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۷(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
عايدي سرمايه حاصل از انتقال اوراق بهادار يا كالاي مورد معامله در بهابازار (بورس) ها و بازارهاي خارج از بهابازار (بورس) از قبيل صندوق هاي كالايي، صندوق هاي املاك و مستغلات و گواهي سپرده سكه طلا، مشمول ماليات موضوع اين فصل نمي باشد.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۸(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
اخذ ماليات موضوع اين ماده، مانع از اجراي ساير قوانين از قبيل قانون مبارزه با قاچاق كالا و ارز نمي باشد. همچنين سازمان موظف است مجموع درآمدهاي موضوع اين فصل متعلق به هر شخص غيرتجاري را براي وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي ارسال نمايد.
اصلاحی / الحاقی

باب سوم (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴) - مالیات بر درآمد فصل اول - مالیات بر عایدی سرمایه اشخاص غیرتجاری و مالیات بر درآمد املاک ماده ۴۶- کلیه اشخاص غیرتجاری انتقال دهنده «عین» یا «حق واگذاری محل» در خصوص انتقال دارایی های زیر مشمول مالیات بر عایدی سرمایه هستند: ۱- املاک با انواع کاربری و حق واگذاری محل ۲- انواع خودروی سواری دارای شماره انتظامی(پلاک) شخصی ۳- انواع طلا، نقره، پلاتین و مسکوکات آنها و جواهرآلات ۴- انواع ارز ۵- انواع رمزدارایی، رمزپول (به استثنای رمزریال جمهوری اسلامی ایران) و رمزارز

فصل پنجم - حق تمبر

ماده ۴۷(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
عايدي سرمايه حاصل از انتقال دارايي هاي موضوع ماده (46) اين قانون، در موارد زير مشمول ماليات نمي شود:
تبصره ۱ (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
عايدي سرمايه حاصل از انتقال ملك مسكوني متعلق به «سرپرست خانوار» در صورتي كه دوره تملك آن بيش از دو سال باشد و شخص فوق صرفاً يك ملك مسكوني ديگر داشته باشد، مشمول ماليات نمي شود. در خصوص سرپرست خانوار، شرط دوره تملك بيش از دو سال، در هر پنج سال، يك بار در نظر گرفته نمي شود.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۲ (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
در صورتي كه اشخاص موضوع اين بند نسبت به خريد ملك مسكوني جديد اقدام نمايند و حداكثر ظرف يك سال از زمان خريد آن، نسبت به انتقال ملك مسكوني اوليه داراي شرايط اين بند (با رعايت تبصره (1) اين بند) اقدام كنند، انتقال ملك مسكوني اوليه مشمول ماليات نمي شود.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۳ (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
مجموع كل درآمد اجاره املاك با كاربري مسكوني متعلق به اشخاص غيرتجاري، در طول دوره تملك بر اساس ارزش اجاري موضوع ماده (54) اين قانون، مشروط به صدور صورتحساب الكترونيكي اجاره، از عايدي سرمايه همان دارايي كسر مي شود. تخفيف مذكور تا سقف پنجاه درصد (50 %) عايدي سرمايه همان دارايي قابل اعمال است. اعمال اين تخفيف پس از اعمال حكم موضوع تبصره (2) ماده (49) اين قانون لحاظ خواهد شد.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۴ (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
اشخاصي كه مالك بخشي از يك يا چند ملك مسكوني هستند، مجموع سهم (دانگ) مالكيت املاك مسكوني تا سقف يك ملك مسكوني كامل با رعايت تبصره (1) اين ماده، مشمول معافيت موضوع اين بند مي شوند و عايدي سرمايه حاصل از انتقال مازاد مالكيت مذكور، مشمول ماليات موضوع اين فصل مي باشد.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۱ (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
عايدي سرمايه حاصل از انتقال خودروي سواري داراي شماره انتظامي شخصي متعلق به «سرپرست خانوار» در صورتي كه دوره تملك آن بيش از يك سال باشد و شخص فوق صرفاً يك خودروي سواري داراي شماره انتظامي شخصي ديگر داشته باشد، مشمول ماليات نمي شود. در خصوص سرپرست خانوار، شرط دوره تملك بيش از يك سال، در هر پنج سال، يك بار در نظر گرفته نمي شود.
اصلاحی / الحاقی
تبصره ۲ (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
در صورتي كه اشخاص موضوع اين بند نسبت به خريد خودروي سواري داراي شماره انتظامي شخصي جديد اقدام نمايند و حداكثر ظرف شش ماه از زمان خريد آن، نسبت به انتقال خودروي سواري اوليه داراي شرايط اين بند (با رعايت تبصره (1)) اقدام كنند، خودروي سواري اوليه مشمول ماليات نمي شود.
اصلاحی / الحاقی
تبصره (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
اراضي داخل محدوده شهر و باغ ويلاها مشمول معافيت اين بند نمي باشند.
اصلاحی / الحاقی
تبصره (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
شرط برخورداري از معافيت اين بند، درج بلاعوض بودن در صورتحساب الكترونيكي مربوط است.
اصلاحی / الحاقی
تبصره (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)
آيين‏نامه اجرائي اين ماده حداكثر شش ماه از لازم ‎الاجرا شدن اين ماده، توسط سازمان تهيه مي شود و به تصويب هيأت وزيران مي رسد.
اصلاحی / الحاقی

الف(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
انتقال ملك مسكوني متعلق به «شخص غيرتجاري بالاي هجده سال» در صورتي كه: 1- دوره تملك آن بيش از دو سال باشد. 2- شخص فوق مالك ملك مسكوني ديگري نباشد.

ب (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
انتقال خودروي سواري داراي شماره انتظامي (پلاك) شخصي متعلق به «شخص غيرتجاري بالاي هجده سال» در صورتي كه: 1- دوره تملك آن بيش از يك سال باشد؛ 2- شخص فوق، مالك تمام يا بخشي از خودروي سواري داراي شماره انتظامي شخصي ديگري نباشد.

ج (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
انتقال قهري

د (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
انتقال املاك موضوع ماده (68) و ماده (70) اين قانون

ه(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
ه(الحاقي 08ˏ04ˏ1404) ـ - انتقال دارايي هاي موضوع بندهاي (1) و (2) ماده (46) اين قانون كه پيش از استقرار بستر اجرائي تملك شده اند ، تا سه سال پس از استقرار بستر اجرائي

و (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
انتقال «كليه اراضي با كاربري كشاورزي اعم از باغ ها و زمين هاي زراعي و اراضي فاقد كاربري» با دوره تملك بالاي سه سال

ز (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
انتقال دارايي هاي موضوع ماده (46) اين قانون به صورت بلاعوض نظير هديه و وقف

ح (الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
انتقال ارز حاصل از روش هاي مجاز ورود ارز به كشور به تأييد بانك مركزي مشروط به رعايت قوانين و مقررات مربوط
فصل پنجم - حق تمبر

ماده ۴۸(الحاقی ۰۸ˏ۰۴ˏ۱۴۰۴)

اصلاحی / الحاقی
در محاسبه ماليات بر عايدي سرمايه حاصل از انتقال دارايي هاي موضوع ماده (46) اين قانون احكام زير جاري است:
این روشنایی را به دوستی هدیه بدهید

هر مادهٔ این قانون نشانیِ مستقلِ خودش را دارد — از مادهٔ نخست ببینید (۵۶۷ ماده)

شبکهٔ استناد این سند

نقشهٔ اتکای متقابل: این سند بر چه تکیه دارد و چه چیزی بر آن.

به این اسناد ارجاع می‌دهد

منابعی که متنِ همین سند به آن‌ها استناد کرده است.

این اسناد به آن ارجاع داده‌اند

هر چه این فهرست بلندتر، سند در نظامِ حقوقی مرجع‌تر است.

و ۴۷۶ سندِ دیگر که اینجا نیامده‌اند.